Qazaq24.com, Egemen.KZ дереккөзінен алынған мәліметтерге сүйене отырып түсініктеме береді..
Суретті түсірген – Ерлан ОМАР, «EQ»
Астанамызға ағылған турист көп. Соның бірі – Атлант мұхитының солтүстік-шығыс бөлігінде, Норвег теңізіндегі аралдар тобы – Фарер аралдарында экскурсия гиді болып жұмыс істейтін Мэл есімді даниялық/ағылшын археологі. Әлемнің көптеген елін аралаған Мэл Астанаға қыс мезгілінде келген. Оның Northtrotter деген атаумен танымал жеке сайтында елорда туралы жазған ауқымды жолсапар очеркі: «Мен бұрынғы көшпелі елдердің даласымен 39 сағат пойызбен саяхаттап, Қазақстанның ерекше қаласы Астанаға келдім. Орталық Азияның өзге қалаларынан айырмашылығы, Астана өзінің заманауи болмысы, футуристік сәулеті мен алып ғимараттар бір-бірімен астасып орналасуымен ерекшеленеді. Ол дәстүрлі Орталық Азия қалаларына ұқсамайды, Шығыс Еуропадағы ірі орталыққа ұқсайды. Кеңес дәуіріндегі сәулет өнері мен жергілікті мәдениет қалыптастырған Душанбе, Бішкек және Ташкент сияқты қалалардан өзгешелігі, Астананың аспаны ерекше ашық, жарқырап тұрғандай әсер қалдырады», деп басталады.
Очерк авторы небәрі 28 жылда әлемнің бас қалалары қатарынан көрініп, еліміздің көрікті әкімшілік орталығына айналған Астанамызды жан-жақты суреттейді.
«1998 жылдан бері қала халқы 1,5 млн-нан асты. Астананың көп ғимараты айтарлықтай үлкен. Бір қарағанда қазіргі халқының санынан бірнеше есе көп қала үшін салынған сияқты. Мәселен, Астана Аренасына 30 мың көрермен сыяды, ал үлкен мешіт 235 мың адамға арналған, қала халқының шамамен 16 пайызын сыйдыра алады. Саябақтары да кең...».
Елордамыздың күн өткен сайын көріктене түскеніне өткен жылы елімізге мемлекеттік сапармен келген Қытай төрағасы да тамсанған еді.
2025 жылдың 24 желтоқсанында Астананы дамыту мәселелері бойынша өткен кеңесте Президент Қасым-Жомарт Тоқаев үйлесімді қалалық кеңістік құруға ерекше назар аударуды талап етіп, Қытай көшбасшысының сөздерін келтірді.
«Ол қаламыздың келбеті айтарлықтай жақсарғанын айтты. Бұл тіпті әлемдік державалардың ірі көшбасшыларының да Қазақстанға келген кезде қалаларымыздың жағдайына назар аударатынын көрсетеді. Бұл, әрине, есте сақтау керек нәрсе», деді Мемлекет басшысы.
Өткен жылы Астана «Oxford Economics 2025» рейтингінде Азия бойынша 36-орынға көтерілді. Oxford Economics зерттеуі әлемдегі ең ірі мың қаланы қамтып, оларды бес санат бойынша бағалайды: экономика, адам капиталы, өмір сүру сапасы, қоршаған орта және басқару саясаты. Астана Азияда 36, ал әлемде 276-орынға ие болып, аймақтағы өзге де танымал қалалардан асып түсті.
Сондай-ақ Астана әлемдегі ең үздік 50 ақылды қаланың қатарына енді. «Smart Centres Index 2025» рейтингінде Қазақстан астанасы Прага, Варшава, Будапешт, Лиссабон, Милан, Бангкок пен Мәскеуді жолда қалдырды. AIFC мәліметіне сәйкес, Астана өткен жылдың жаһандық Smart Centres Index 2025 (SCI 11) рейтингінде алты орынға көтеріліп, 46-орынға ие болды. Қала 654 ұпай жинаған. SCI БҰҰ мен Дүниежүзілік банктің, сондай-ақ әлем сарапшыларының бағалауларына негізделген. Индекс қалаларды үш негізгі бағыт бойынша бағалайды: инновацияны қолдау деңгейі мен заңнамалық база, шығармашылық және ғылыми қызметтің қарқындылығы және қаланың технологиялық өнімдерді енгізу мен жеткізу мүмкіндігі. Рейтинг 76 позицияны қамтиды.
Ақылды қалалар арасында Сан-Франциско әлемдік көшбасшы атанды. Цюрих пен Лондон екінші және үшінші орындарды иеленді. Оксфорд төртінші, ал Нью-Йорк алғашқы бестікке ілікті.
Астана сонымен қатар, швейцариялық IMD бизнес мектебінің Smart City Index 2025 есебінде әлем бойынша 146 қаланың ішінде 102-орынға ие болды. Бұл рейтинг тек технологияның қолжетімділігін ғана емес, сондай-ақ қаланың инфрақұрылымын бағалайтын тұрғындардың сауалнамаларына негізделген. Елорда тұрғындары тұрғын үйдің қолжетімділігін, көлік кептелісі мен денсаулық сақтау қызметтерінің сапасын басым мәселелер ретінде атап өткен. Қала онлайн қызметтерді дамытуда да жоғары бағаға ие. Тұрғындар жұмыс іздеу, дәрігерге жазылу, мұражай, көрмелерге билеттерді цифрлық платформалар арқылы еш кедергісіз сатып алатынын айтқан.
Бұған қоса, БҰҰ-ның электрондық үкіметті дамыту индексіне сәйкес, еліміз әлемде 24-орын алады. Азия бойынша Қытай мен Түркиядан озып, сегізінші орында тұр. Есепке сәйкес, Қазақстан цифрландыру деңгейі ең жоғары елдердің қатарында.
Осылайша, Астана – жаһандық деңгейдегі қарқынды дамыған қалаға айналып отыр.