Ғалымдар дабыл қақты: АҚШ та жастар арасында тік ішек обыры күрт өскен

23.04.2026

Inform.KZ парақшасындағы ақпаратқа сәйкес, Qazaq24.com хабар таратты..

Соңғы зерттеудің жетекші авторы, Митили Менон Патийил айтуынша, тік ішек қатерлі ісігінің жиілігі тоқ ішек обырына қарағанда екі-үш есе жылдам өсіп келеді. Егер бұл үрдіс жалғасса, 2035 жылға қарай тік ішек қатерлі ісігінен болатын өлім саны АҚШ-та 50 жасқа дейінгі адамдар арасындағы негізгі өлім себептерінің бірі саналатын тоқ ішек обырынан да асып түсуі мүмкін.

АҚШ онкология қоғамдық бірлестігінің деректеріне сәйкес, 2026 жылы тоқ ішек қатерлі ісігінің 158 850 жаңа жағдайы тіркеледі деп күтіледі. Шамамен 55 230 адам осы дерттен көз жұмады, оның үштен бірі 65 жасқа толмағандар.

Жаңа зерттеу нәтижелері жас адамдар арасында колоректалды қатерлі ісік көрсеткішінің артуы негізінен тік ішек обырының көбеюімен байланысты екенін растайды. 1990-жылдардың соңынан бері 50 жасқа дейінгі адамдар арасында бұл дерт жыл сайын шамамен 3%-ға өсіп келеді.

Зерттеу барысында 1999–2023 жылдар аралығындағы 20–44 жас аралығындағы адамдардың өлім көрсеткіштері талданған. Жалпы тоқ ішек обырынан болатын өлім-жітім артқанымен, ең үлкен өсім дәл тік ішек қатерлі ісігінде байқалған — көрсеткіш шамамен үш есеге дейін ұлғайған.

Ғалымдар 30–40 жас аралығында бұл дертке шалдыққан адамдар арасындағы ортақ себептерді анықтауға тырысуда. Алайда нақты себеп әлі белгісіз. Көп жағдайда ауру тұқым қуаламайды. Мамандардың болжамынша, бұл ішек микробиомының бұзылуымен байланысты болуы мүмкін. Мысалы, бала кезден тәтті сусындарды шамадан тыс тұтыну әсер етуі ықтимал.

Сонымен қатар, көптеген жас науқастарда дәстүрлі «қауіп факторларының» болмауы зерттеушілерді ерекше алаңдатып отыр.

Бұған дейін Беларусь ғалымдары қатерлі ісікті емдеудің жаңа тәсілін ұсынғанын жаздық.

Жағдайды бақылауды жалғастырыңыз, Qazaq24.com әрқашан ең жаңа жаңалықтарды ұсынады.
Читать полностью