Tengrinews.KZ парақшасынан алынған деректерге сүйене отырып, Qazaq24.com жаңалық жариялайды..
Президенттің Қазақстан халқына арнаған жыл сайынғы Жолдаулары экономикалық және әлеуметтік шаралардан бастап саяси реформаларға дейінгі мемлекеттік саясаттың бағдарын айқындайды. 2019 жылдан 2025 жылға дейін Қасым-Жомарт Тоқаев сегіз Жолдау жариялады. Tengrinews.kz Президент қандай бастамалар көтергенін және оның сөздеріндегі негізгі тақырыптардың қалай өзгергенін еске түсіреді.
2019 жыл: Тоқаев "халық үніне құлақ асатын мемлекет" тұжырымдамасын ұсынды
Қасым-Жомарт Тоқаевтың Президент лауазымындағы алғашқы Жолдауы 2019 жылғы 2 қыркүйекте жарияланып, "Сындарлы қоғамдық диалог – Қазақстанның тұрақтылығы мен өркендеуінің негізі" деп аталды.
Сөйлеген сөзінің негізгі арқауы азаматтардың сындарлы өтініш-тілектеріне жедел жауап беретін "халық үніне құлақ асатын мемлекет" тұжырымдамасын қалыптастыру болды. Маңызды шешімдерді талқылау құралы ретінде қоғам өкілдері мен сарапшылардың басын қосқан Ұлттық қоғамдық сенім кеңесі құрылды.
Жолдаудың экономикалық блогында Президент микро және шағын бизнесті қолдау, еңбекақы қорына түсетін салық жүктемесін азайту, квазимемлекеттік секторды реформалау және бюджет қаражатын жұмсаудың тиімділігін арттыру туралы айтты. Ұсыныстардың ішінде микро және шағын бизнесті үш жыл мерзімге табыс салығынан босату бастамасы болды.
2020 жыл: пандемия басымдықтарды қалай өзгертті?Бір жылдан кейін, 2020 жылғы 1 қыркүйекте Президент COVID-19 пандемиясы жағдайында қазақстандықтарға Жолдау арнады. "Жаңа жағдайдағы Қазақстан: іс-қимыл кезеңі" атты Жолдау денсаулық сақтау, қашықтан білім беру, жұмыспен қамту және табысынан айырылған азаматтарды қолдау мәселелеріне арналды.
2020 жылғы Жолдаудың басты тақырыптарының бірі – коронавирус дағдарысы кезіндегі мемлекеттік органдар жұмысының тиімділігі болды. Тоқаев пандемия тәжірибесін ескеру, мемлекеттік аппараттың жұмыс тәсілдерін қайта қарау және тапсырмалардың орындалуына жауапкершілікті арттыру қажеттігін айтты.
Президент мемлекеттік қызметшілер мен ұлттық компаниялар қызметкерлерінің санын кезең-кезеңімен 25 пайызға қысқартуды ұсынды. Сонымен қатар Жолдауда зейнетақы жинағының бір бөлігін тұрғын үй жағдайын жақсартуға, емделуге ақы төлеуге немесе қаражатты қаржы компанияларының басқаруына беруге пайдалану туралы айтылды.
Пандемия мемлекеттік басқарудың тиімділігі мәселесіне назарды күшейтті. Бұл жерде мәселе биліктің азаматтармен қарым-қатынасы туралы ғана емес, сонымен қатар мемлекеттік институттардың дағдарыс жағдайында шешім қабылдау жылдамдығына да қатысты болды.
2021 жыл: жалақыны көтеру және баға өсімімен күрес2021 жылғы 1 қыркүйектегі "Халық бірлігі және жүйелі реформалар – ел өркендеуінің берік негізі" атты Жолдау пандемиядан кейінгі қалпына келуге және әлеуметтік саладағы қордаланған мәселелерді шешуге арналды.
Талқыланған мәселелердің ішінде бағаның өсуі, халықтың нақты табысы, ауыл шаруашылығын дамыту және мемлекеттік басқару сапасы болды. Тоқаев инфляцияны тежеу және мемлекеттік органдардың неғұрлым тиімді жұмыс істеуіне қол жеткізу қажеттігіне назар аударды.
Әлеуметтік салада Президент ең төменгі жалақыны 42 500 теңгеден 60 000 теңгеге дейін көтеруді ұсынды. Ауылдық аумақтарды дамытуға, агроөнеркәсіптік кешенді қолдауға және азаматтардың әл-ауқатын арттыруға ерекше көңіл бөлінді.
Егер 2020 жылы күн тәртібі негізінен пандемия салдарымен күресуге байланысты болса, бір жылдан кейін табысты қалпына келтіру, баға өсімін тежеу және қордаланған экономикалық теңгерімсіздіктерді жою мәселелері алдыңғы қатарға шықты.
2022 жыл: саяси реформалар және жаңа әлеуметтік шаралар2022 жылы Қасым-Жомарт Тоқаев Қазақстан халқына екі рет Жолдау жасады. Наурыздағы сөзі Қаңтар оқиғасынан кейінгі саяси жаңғыруға арналса, қыркүйектегі Жолдауы мемлекеттің әлеуметтік міндеттемелерін де қамтыды.
2022 жылғы наурыз: саяси жүйенің жаңа моделі16 наурызда Президент "Жаңа Қазақстан: жаңару мен жаңғыру жолы" атты Жолдауын жариялады. Құжатта сайлау жүйесіндегі өзгерістерді, саяси партияларды тіркеуді жеңілдетуді және Конституциялық Сот құруды қоса алғанда, ауқымды саяси реформалар бағдарламасы қамтылды.
Қасым-Жомарт Тоқаев билік тармақтары арасындағы өкілеттіктер арақатынасын өзгертуді және жаңа саяси модельді бекітуді ұсынды. "Күшті Президент - ықпалды Парламент - есеп беретін Үкімет" формуласы Жолдаудың басты қағидаттарының біріне айналды.
Жолдауда Мемлекет басшысы көзқарастардың әртүрлілігіне қарамастан, азаматтарды біріктіруі тиіс қағидатты да тұжырымдады:
"Біз Жаңа Қазақстанда "түрлі көзқарас, бірақ біртұтас ұлт" қағидатын мүлтіксіз ұстануымыз керек".
Саяси өзгерістер тек мемлекеттік институттардың жұмысына ғана емес, сонымен бірге азаматтардың саяси өмірге қатысу ережелеріне де әсер етті. Ұсыныстардың ішінде аралас сайлау жүйесіне көшу, партияларды тіркеуді жеңілдету және Президенттің жақын туыстарына квазимемлекеттік секторда басшылық лауазымдарды иеленуге заңнамалық шектеулер қою болды.
2022 жылғы қыркүйек: ЕТЖ артуы және "Ұлттық қор - балаларға" бағдарламасы1 қыркүйекте Президент "Әділетті мемлекет. Біртұтас ұлт. Берекелі қоғам" атты Жолдауын жариялады.
Мемлекет басшысы ең төменгі жалақыны (ЕТЖ) 70 000 теңгеге дейін көтеруді, әйелдердің зейнеткерлік жасын 2028 жылға дейін 61 жас деңгейінде бекітуді және "Ұлттық қор - балаларға" бағдарламасын іске қосуды жариялады.
Бағдарламаға сәйкес, балалар кәмелетке толғанға дейін оларға Ұлттық қордың инвестициялық табысының жартысы аударылуы тиіс. Жиналған қаражатты 18 жасқа толғаннан кейін бағдарламада қарастырылған мақсаттарға, атап айтқанда, білім алу ақысын төлеуге жұмсауға болады.
2022 жылғы Жолдау екі ірі бағытты қамтыды: саяси жүйені өзгерту және мемлекеттің әлеуметтік міндеттемелерін кеңейту. Кейінгі жылдары бұл тақырыптар экономикалық өсім, қоғамдық тәртіп және мемлекеттік институттарды жаңғырту мәселелерімен жалғасын тапты.
2023 жыл: 450 миллиард долларлық меже және жаңа экономикалық басымдықтарСол жылы Президент экономикалық саясаттың бағдарларын айқындап, 2029 жылға қарай экономика көлемін екі есе арттырып, елдің ІЖӨ-сін 450 миллиард долларға жеткізу міндетін қойды.
2023 жылы Су ресурстары және ирригация министрлігі құрылып, Көлік министрлігі жеке ведомство ретінде қайта жасақталды.
Бұл Жолдау ауқымды әлеуметтік пакетімен де есте қалды: Мемлекет басшысы 2024 жылдың 1 қаңтарынан бастап ең төменгі жалақыны 85 000 теңгеге дейін көтеруді бекітті және "Ұлттық қор - балаларға" бағдарламасының басталуын нақтылады, соның нәтижесінде қордың инвест-табысының жартысы балалардың шотына аударыла бастады.
Сол кезде Қазақстанды экономикалық дербестікке бағытталған Еуразияның толыққанды логистикалық және IT-хабына айналдыру курсы белгіленді.
2024 жыл: АЭС бойынша референдум және Жұмысшы мамандықтар жылы"Біздің алдымызда маңызды міндет тұр - елдің қуатты өнеркәсіптік негізін қалыптастыру, экономикалық дербестікті қамтамасыз ету. Басты бағдар - өз шикізатымыз бен ресурстарымызды барынша пайдалану", - деп атап өтті Қасым-Жомарт Тоқаев.
2024 жылғы Жолдауда Президент АЭС салу бойынша жалпыұлттық референдумның өтетін күнін жариялады.
Бұдан бөлек, Тоқаев 2025 жылды Жұмысшы мамандықтар жылы деп жариялады. Бұл шешім қол еңбегінің "беделсіздігі" туралы стереотиптерді жойып, кәсіптік білім беру саласында терең реформа жүргізуге бағытталған.
Жолдауда бизнестің ескертулерін ескере отырып, жаңа кодекстерді пысықтау қажеттігі айтылды.
Президент лудоманиямен, синтетикалық есірткінің таралуымен, вандализммен және тұрмыстық зорлық-зомбылықпен күресті күшейтуге шақырды.
2025 жыл: бірпалаталы парламент, жаңа АЭС-тер және цифрландыру"Заң мен тәртіп – бұл жай ғана дерексіз ұғымдар емес, бұл – уақыттың қатал талабы. Тәртіп пен заңды сақтамайынша, біз мықты мемлекет пен тұрақты экономика құра алмаймыз", - деді Мемлекет басшысы.
2025 жылғы Жолдау жарияланған реформалардың ауқымдылығымен тарихта қалды. Саяси блоктың басты жаңалығы - Қасым-Жомарт Тоқаевтың бірпалаталы парламентке көшу мүмкіндігін қарастыру және конституциялық реформа жүргізу туралы ұсынысы болды.
Сонымен қатар Мемлекет басшысы институционалдық цифрлық серпіліс туралы мәлімдеді. Жеке Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігін, ал Ұлттық банк жанынан крипторезервтерді жинақтауға арналған Мемлекеттік цифрлық активтер қорын құру тапсырылды. Жоғары технологиялар қала құрылысына да енді: жаңа Alatau City қаласына толық цифрлық циклді қала мәртебесі беріліп, ол үкіметтің тікелей бақылауына өтті.
Тоқаев инфляцияның халық табысын кемітіп жатқанын алға тартып, Үкімет пен Ұлттық банктен бірлесіп әрекет етуді талап етті.
"Үкімет пен Ұлттық банк жалпымемлекеттік маңызы бар күрделі жағдайды ескере отырып, бір команда болып әрекет етуі тиіс. Қазір өзара тартысқа түсетін уақыт емес", - деп қадап айтты Президент.
Энергетика тақырыбын жалғастыра отырып, Мемлекет басшысы елге бір АЭС аздық ететінін атап өтті: Қазақстан ҚХР-мен стратегиялық серіктестікке сүйене отырып, екінші және үшінші атом станцияларын жобалауы қажет.
Президент ТҮКШ, су тұтыну және қоғамдық мінез-құлық мәселелеріне тоқталды. Қасым-Жомарт Тоқаев құқықтық тәртіп мәселелеріне ерекше назар аударды: Мемлекет басшысы ұлт имиджіне нұқсан келтіретін тұрмыстық дөрекілік, балағат сөздер мен көше төбелестерін көру өзіне өте ауыр тиетінін атап өтті.
Әлеуметтік салада мектептер мен ауруханалар салу пайдасына негізсіз жеңілдіктерден бас тарта отырып, төлемдерді бірегейлендіру жоспарланды.
2026 жылғы 28 қазанда Қасым-Жомарт Тоқаев Қазақстан халқына кезекті Жолдауын жариялайды. Президенттің сөзі дәстүрлі түрде республикалық телеарналар мен ресми интернет-ресурстарда тікелей эфирде көрсетіледі.
Бізді Google-дың негізгі дереккөздер тізіміне қосыңыз
Қосу