Өзбек театрының өнері

Жастар театрының төрінде бауырлас Өзбекстан елінен келген Кәттақорған қалалық драма театрының гастрольдік қойылымы елорда көрермені үшін елеулі мәдени оқиғаға айналды. Өнерлі ұжым Шыңғыс Айтматовтың адам жанына терең бойлайтын әйгілі туындысы – «Ерте қайтқан тырналар» спектаклін ұсынды.

Бұл қойылым – со­­ғыс пен тағдыр, ­үміт пен жоғалту­дың ара­сындағы адамдық драманы нәзік психоло­гия­лық иірімдер арқылы бейне­лей­тін сахналық туынды. Айтматов прозасына тән ішкі тыныштық пен жан айқайы спектакль бо­йынан айқын сезілді. Әсі­ресе ана­ның тағдыры, күту мен сенімнің арасындағы күй көрерменді бейжай қалдырмады.

Қойылым режиссері Ғофур Мардоновтың көр­кем­дік шешімі мен сахна­­лық ойлау көкжиегі, инсце­ни­ровка авторы Сардор Хам­роев­тың драматургиялық шешімі арқылы шығарма мазмұны заман талабына сай жаңаша тыныс алып, адам тағдыры, соғыс қасіреті, ананың үміті мен рух күші әсерлі ашылды.

Ғофур Мардонов дра­маның философиялық сал­мағын сыртқы эффектілер­мен емес, актерлік ансамбль­дің тұтастығы мен ішкі драматизм арқылы сараптауға ден қойған. Театр әртістері де спектакльде жеке дара­лыққа емес, ортақ ой мен сезімді жеткізуге ұмтылды. Сахнадағы әрбір қозғалыс, үнсіздік пен үзіліс – кейіпкер жанындағы толқыныстың көрінісі. Актерлік ансамбль­дің тұтастығы мен кәсіби шеберлігі қойылымның көр­кемдік қуатын арттырып, кө­рермен ықыласына бөленді. Бұл – ұжым ізде­ні­сінің басты көркемдік жетістігі.

Иә, «Ерте қайтқан тырналар» – сахнадан көтеріл­­ген сағыныштың, үміттің, ­­адам­­­дық төзімнің рәмізі. Ал Кәттақорған драма театры­ аталған туынды ар­қы­лы өз өнерінің биік деңгейін, шы­ғармашылық мүм­кін­­­дігін айқын көрсете алды.

Астана көрермені спектакльді зор ықыласпен қабылдады. Қойылым ба­уырлас халықтар арасындағы рухани байланыс пен театр­дағы шығармашылық тәжі­рибе алмасудың айқын мысалы ретінде бағаланды. Ал айтулы өнер сапары екі ел арасындағы мәдени қарым-қатынасты нығайтып қана қоймай, қазақ пен өзбек кө­­рерменіне Айтматов әле­мінің бірдей түсінікті еке­нін тағы бір мәрте дәлелдеді.