Шетелде неке қиған қазақстандықтарға маңызды өзгеріс: АХАТ ережелері жаңарды

18.08.2026

Qazaq24.com, Zakon.KZ дереккөзінен алынған мәліметтерге сүйене отырып жаңалық жариялады..

Шет мемлекеттердің құзыретті органдары Қазақстан Республикасынан тыс жерде азаматтық хал актілерінің тіркелгенін растайтын құжаттарды сол мемлекеттердің заңнамасына сәйкес Қазақстан азаматтарына, шетел азаматтарына және азаматтығы жоқ адамдарға қатысты берген болса, олар Қазақстанда жарамды деп танылады. Бұл ретте құжаттар Қазақстан заңнамасына қайшы келмеуі және консулдық заңдастырудан өткен немесе арнайы "Апостиль" мөрімен расталған болуы қажет.

Мүдделі тұлғаның өтініші бойынша тіркеуші орган немесе Қазақстанның шетелдегі мекемесі азаматтық хал актісінің Қазақстаннан тыс жерде тіркелгені туралы белгіні азаматтық хал актілерінің цифрлық жүйесіне енгізеді. Бұған туу туралы акт жазбасы кірмейді, өйткені ол Қазақстанның азаматтық хал актілерінің цифрлық жүйесінде мемлекеттік тіркеуге жатады.

Сондай-ақ Қазақстаннан тыс жерде шет мемлекеттің тілінде берілген құжаттар қазақ немесе орыс тіліне аударылуы тиіс.

Шетел азаматының, азаматтығы жоқ адамның жеке басын куәландыратын құжаттарының және Қазақстаннан тыс жерде берілген басқа да растайтын құжаттардың аудармасының дұрыстығын нотариус куәландыра алады. Сондай-ақ аударма шетел азаматы азаматы болып табылатын мемлекеттің дипломатиялық өкілдігінде, консулдық мекемесінде немесе сол мемлекеттің сыртқы саяси ведомствосында куәландырылуы мүмкін. Азаматтығы жоқ адамның тұрақты тұратын мемлекетінің тиісті мекемесі де аударманы растай алады.

Мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тартуға негіздер анықталған жағдайда, қызмет көрсетуші мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту туралы уәжді шешім шығарады. Бұл ретте тыңдау рәсімі өткізілмейді.

Егер некені бұзу туралы хабарламаға жауап берілмесе, дау-дамайдың жоқтығы немесе некені бұзудан бас тарту туралы ақпарат келмесе, тіркеуші орган белгіленген күні өтініш берушінің қатысуымен некені бұзуды мемлекеттік тіркеуден өткізіп, неке бұзылғаны туралы куәлік береді.

Жазасын өтеп жатқан жұбайына арналған куәлік оның жазасын өтеп жатқан жеріне жіберіледі.

Ережеге жаңа норма қосылды

Қазақстан Республикасынан тыс жерде жасалған азаматтық хал актілерінің мемлекеттік тіркелгені туралы мәліметтерді (белгілерді) азаматтық хал актілерінің цифрлық жүйесіне енгізу осы қағидалардың 8-тарауына сәйкес жүзеге асырылады.

Ережелер Қазақстаннан тыс жерде тіркелген азаматтық хал актілері туралы мәліметтерді цифрлық жүйеге енгізу тәртібімен толықтырылды.

Қазақстаннан тыс жерде тіркелген неке қию, некені бұзу немесе қайтыс болу туралы мәліметтерді азаматтық хал актілерін тіркеу органдары тиісті ақпаратты АХАТ-тың цифрлық жүйесіне енгізу арқылы тіркейді.

Қазақстаннан тыс жерде азаматтық хал актісінің тіркелгені туралы мәліметті АХАТ-тың цифрлық жүйесіне енгізу үшін қызмет алушы тиісті куәліктің түріне қарай АХАТ органына жазбаша немесе портал арқылы электронды түрде өтініш береді. Өтінішке қажетті құжаттар қоса тіркеледі.

Мәліметтерді АХАТ-тың цифрлық жүйесіне кез келген тіркеуші орган енгізе алады.

Белгі енгізу туралы өтінішті Қазақстаннан тыс жерде азаматтық хал актісі мемлекеттік тіркелген адамдардың өздері береді.

Егер қайтыс болған адам туралы мәлімет енгізілсе, қызметті марқұмның туысы немесе шетел мемлекеті берген өлім фактісін растайтын құжаттың түпнұсқасы қолында бар басқа адам ала алады.

Азаматтық хал актісінің түріне қарай өтінішке мына құжаттар қоса беріледі:

Неке қию бойынша – неке туралы куәліктің көшірмесі;Некені бұзу бойынша – неке бұзылғаны туралы куәліктің көшірмесі немесе заңды күшіне енген сот шешімінің көшірмесі;Қайтыс болу бойынша – қайтыс болғаны туралы куәліктің көшірмесі, қайтыс болғанын анықтау туралы немесе адамды қайтыс болды деп жариялау туралы заңды күшіне енген сот шешімінің көшірмесі.

Шетел мемлекетінің құзыретті органы берген азаматтық хал актісін мемлекеттік тіркеу туралы куәліктің көшірмесі консулдық заңдастырудан өткен немесе "Апостиль" мөрімен расталған болуы керек. Егер Қазақстанның халықаралық шарттарында өзгеше көзделсе, бұл талап қолданылмайды. Атап айтқанда, Минск және Кишинев конвенцияларына қатысушы мемлекеттер үшін апостиль талап етілмейді.

Құжат сондай-ақ қазақ немесе орыс тіліне нотариалды куәландырылған аудармасымен бірге ұсынылады.

Тіркеуші орган өтініш пен оған қоса берілген құжаттардың белгіленген талаптарға сәйкестігін тексереді.

Құжаттар талаптарға сәйкес келген жағдайда, мәліметтер АХАТ-тың цифрлық жүйесіне енгізіледі. Мәліметтер енгізілгеннен кейін тіркеуші орган тиісті хабарлама қалыптастырады.

АХАТ-тың цифрлық жүйесіне мәліметтер енгізілгені туралы хабарламаға лауазымды тұлға қол қояды және қағаз нұсқасы тіркеуші органның мөрімен бекітіледі.

Мемлекеттік қызмет көрсету мерзімі - 1 жұмыс күні. Өтініш қабылданған күн бұл мерзімге кірмейді.

АХАТ-тың цифрлық жүйесіне мәлімет енгізу үшін акт жазбасы жасалған адамдардың ЖСН-ы болуы міндетті.

Неке қию немесе некені бұзу туралы мәлімет енгізілген жағдайда ерлі-зайыптылардың екеуінің де ЖСН-ы болуы қажет. Егер олардың біреуінде ЖСН болмаса, тиісті белгі енгізілмейді.

Құжат 28 тамыздан бастап күшіне енеді.

Соңғы жаңалықтар мен жаңартуларды жіберіп алмау үшін Qazaq24.com сайтынан бақылауды жалғастырыңыз, біз жағдайды қадағалап, ең өзекті ақпаратты ұсынамыз.
Читать полностью