Qazaq24.com, Tengrinews.KZ дереккөзінен алынған мәліметтерге сүйене отырып түсініктеме береді..
1 қазандағы жағдай бойынша Қазақстандағы 34 кәсіпорын жұмысшыларына 453,5 миллион теңге қарыз. Мемлекеттік еңбек инспекциясы комитеті өкілдері жалақы кешіктірілген жағдайда қайда жүгіну керек екенін айтты, деп хабарлайды Tengrinews.kz тілшісі.
Комитет мәліметінше, 34 кәсіпорынның берешегі бар, 562 жұмысшы өз жалақысын күтіп жүр.
Жұмыс беруші жалақыны қашан төлеуге міндетті?Жалақы айына кемінде бір рет, яғни келесі айдың бірінші онкүндігінен кешіктірілмей төленуге тиіс. Еңбек шарты тоқтатылса, жұмыс беруші қызметкермен үш жұмыс күнінен кешіктірмей есеп айырысуы керек.
Түпкілікті есеп айырысуға қызметкерге тиесілі барлық сома, соның ішінде жалақы мен пайдаланылмаған демалыстың өтемақысы кіреді. Бұл ереже жұмыстан шығып кеткендерге де қатысты.
Жалақыдан бөлек қандай өтемақы алуға болады?Төлем мерзімі өткен жағдайда жұмыс беруші тек қарыздың өзін емес, кешіктірілген әрбір күнтізбелік күннің өсімпұлын төлеуге міндетті. Ол төлем жасалуға тиіс мерзімнен кейінгі күннен бастап, ақша толық төленген күнді қоса есептегендегі кезеңге дейін есептеледі. Оның мөлшері берешек өтелген күні қолданыста болған Ұлттық банктің базалық мөлшерлемесін 1,25 есе көбейту арқылы есептеледі.
Анықтама: Қазір базалық мөлшерлеме - +/- 1 п.т. жылдық 15,75 пайыз.
Еңбек заңнамасын бұзғаны үшін жұмыс беруші әкімшілік жауапкершілікке де тартылуы мүмкін.
Төленбеген жалақыны қалай өндіріп алуға болады?Жұмысшы жұмыс беруші орналасқан жер бойынша Мемлекеттік еңбек инспекциясы комитетінің аумақтық департаментіне жүгіне алады. Шағымды e-Otinish порталы арқылы да беруге болады.
Инспекторлар мән-жайды, құжаттарды зерделеп, нақты негіз болған жағдайда тексеріс жүргізеді. Заңбұзушылық расталса, жұмыс берушіге оны жою туралы нұсқау беріліп, кінәлілер әкімшілік жауапкершілікке тартылуы мүмкін.
Өтінішке еңбек шартын, есеп айырысу парақтарын, банк үзінділерін, есептелген және төленген сомалар туралы мәліметті, жұмыс берушімен арадағы хаттарды қоса ұсынған жөн. Адам жұмыстан шығып кетсе, еңбек шарты тоқтатылғаны туралы құжатты да (бар болса) қосу керек. Бұл құжаттар жұмысшы жұмысқа орналасқанын және оған тиесілі ақша төленбегенін дәлелдеуге көмектеседі.
Комитет мәліметінше, қабылданған шаралардан кейін 184 кәсіпорындағы жұмыс берушілер 1 054 жұмысшыға 712,1 миллион теңге төлеген.
Сотқа қашан жүгінуге болады?Әдетте жеке еңбек даулары алдымен келісу комиссиясында қаралады. Мәселе шешілмесе немесе жұмыс беруші комиссия шешімін орындамаса, қызметкер сотқа жүгіне алады. Сотқа жүгіну мерзімі даудың сипатына байланысты. Сондықтан өз құқығыңызды қорғауды кейінге қалдырмаған жөн.
Жұмыс беруші банкроттық рәсімінен өтіп жатса, жалақы мен өтемақы бойынша берешек бірінші кезекте өтелетін талаптар қатарына жатады. Мұндай жағдайда қызметкер банкроттық рәсімін жүргізетін тұлғаға өзіне тиесілі қарыз туралы талап қоюы керек. Өйткені еңбек инспекциясына шағымдану кредиторлар тізіміне ену үшін жеткіліксіз болуы мүмкін.
Бұған дейін жалақы кешіктірілгенде қайда жүгіну керек екенін және өсімпұлды қалай алуға болатынын жаздық.
Бізді Google-дың негізгі дереккөздер тізіміне қосыңыз
Қосу