Еңбек адамдары еленген жыл

Мінеки, жыл соңына да жеттік. Жұмысшы мамандықтар жылы қалай қорытындыланды? Еңбек адамдарын қолдау әлі де жалғаса ма? Білген-түйгенімізді сараптап, шағын шолу жасап көрелік.

2025 жыл жұмыссыздықтың азаюына, өндірістік және техникалық саладағы ілгері дамуға себепші болды. Оған дәлел, биыл жұмысшы маман ретінде еңбекпен қамтылған жастардың саны 1,2 миллионға жеткен. Мемлекеттік кеңесші Ерлан Қарин жастардың жұмысшы мамандықтарға қызығушылығын арттыру үшін мектептен бастап ауқымды кәсіптік бағдарлау жұмысы жалғасатынын жеткізді. Ол жүйелі жобалар биылмен шектелмей, алда да еңбекті қадірлеу, ұрпақтар сабақтастығын сақтау, жұмысшы жастарды қолдау мемлекеттік саясаттың басым бағыты болып қала беретінін айтты. Болашақта кадрлар даярлаудың халықаралық стандартын енгізу, студенттер мен педагогтардың академиялық мобильдігін арттыру, қазақстандық колледждер базасында халықаралық кәсіптік білім беру ұйымдарының жаңа филиалын ашу ісі де дами бермек.

Биыл Президент Жарлығымен энергетик, құтқару­шылар, мұғалімдер, мұнайшылар, дәрігерлер, су шаруашылығы саласының қызметкерлері, ауыл шаруа­шылығы мамандары – жалпы саны 1 300-ге жуық кәсіптік маман иелері түрлі марапатқа ие болды. Ал елордада өткен Жұмысшы мамандықтар жылын қорытындылау салтанатында еңбек адамдарының үздіктері құрметке бөленіп, сыйлықтарға ие болды. Премьер-министрдің орынбасары Аида Балаева үздік мамандарға «Құрмет»,  III дәрежелі «Еңбек Даңқы» ордені, «Ерен еңбегі үшін» медалі сынды мемлекеттік наградаларды табыс етті. Еңбек адамдарын насихаттауға арналған «Ерлік пен еңбек дастаны» әдеби байқауының жеңімпаздары да белгілі болды. «Еңбек жолы-2025» байқауы мен «Жұмысшы жастар аманаты» жобасының марапаттау рәсімі де ойдағыдай өтті. «Еңбек жолы» республикалық байқауы жыл сайын өңірлік және республикалық деңгейде өтеді. Байқау «Үздік еңбек әулеті», «Жұмыс істейтін жастардың үздік тәлімгері», «Өндірістің үздік жас қызметкері» сынды үш түрлі номинация негізінде өтіп келеді. Биыл конкурсқа 546 адамнан өтінім келіп түскен. 500-ден аса еңбек адамынан алға суырылып шыққан үздік мамандардың жиында мерейі тасыды. Солардың бірі – Алматы облысынан келген «Фирма «Бент» ЖШС краншысы Дилфуза Бауыржанқызы. Небәрі 19 жасар краншы қыз – «Өндірістің үздік жас қызметкері» номинациясының I орын иегері. Қызығы, жас краншы бұл саламен мектеп бітіргеннен соң-ақ достасып кеткен. 

– Мектептен кейін осы салаға бірден келдім. Жұмыс орным қолдап, тәжірибелі мамандардың бағыттауымен саланы толық меңгеріп шықтым. Мамандығымның жауапкершілігі өте жоғары, қауіпті техникамен, адамдармен жұмыс істейсің, бірақ өзіме сенімдімін, өзіме сенімді болғандықтан қорықпай еңбек етемін. Иә, көбі кран басқарамын десем, жассың, кішкентайсың ғой деп таңғалып сұрап жатады. Ең бастысы, жұмысым өзіме ұнайды. Еңбек жас қыз, әйел адамдікі, ер адамдікі деп бөлінбеу керек, – дейді ауыр техниканың құлағында ойнайтын Дилфуза.

Ал II орынды Абай облысының «Востокцветмет» кәсіпорнының тау-кен шебері Айбар Айдарұлы еншілеген. Ол байқауға бақ сынап қатысып көруді ғана ойлағанын, жеңімпаз атанарын білмегенін айтады.

– Ата-анама тосынсый болсын деп, жеңісімді де айтпай құпия ұстадым. Абай облысы, Жезкент кенті, Орлов шахтасында тау-кен шебері болып істеймін, 5 жылдық тәжірибем бар. 26 жастамын. Өскемендегі Дәулет Серікбаев атындағы Шығыс Қазақстан техникалық университетінің түлегімін. Оқуды бітіре сала қатардағы қарапайым жұмысшы болып еңбекке араластым. Әрине, жұмыс жастар үшін оңай емес, тәжірибесі мол, 20-30 жыл еңбек өтілі бар үлкен кісілермен бірге жұмыс істейсің, дегенмен маған тіл табысу оңай болды. Әкем де шахтада 15 жыл істеген. Сол себепті де жұмысты тез үйрендім, – дейді кейіпкеріміз.

Айбар тау-кен ісі саласын таңдағанда, әкесі алғашында қарсы болған екен. Ол шамамен 8-9 сыныпта оқып жүргенде, осы саланы ұнатып, өз қалауымен таңдапты. 

Таңғаларлық тағы бір жайт, теміржол саласында 400 жылдан аса тәжірибесі бар әулетті таптық. Жалпы, байқауға «Үздік еңбек әулеті» номинациясына 112 қатысушы өтінім білдіріпті. Түркістан облысынан келген Дербисовтар әулеті III орынды қанжығаға байлаған. Ата жолын жалғаған теміржолшы Тахир Эдуардұлын әңгімеге тартқан едік.

– Арыс қаласынан келдім. 2011 жылдан бастап теміржол саласында қызмет етемін. Пойыздарды қабылдап, өзінің кестесіне сәйкес уақытылы кіретін болса, онда біз үшін абырой. Қазір станциямызда 80-90 пойызбен жұмыс істеп отырмыз. Пойыздың кестеге сәйкес кешікпей келуіне әрекет жасаймыз. Әулетімді теміржолшылар династиясы дер едім, себебі арғы аталарым да осы салада қызмет еткен, Дербіс атам бастаған, одан ісін Әнуар атам жалғастырған, одан өз атам да осы салада еңбек етіп, зейнеткерлікке шықты, – дейді теміржолшы.

Тахир Эдуардұлының әжесі де, анасы да теміржолшы болған, тіпті әйелі де теміржол саласында еңбек етеді. Отбасында ол бес ағайынды, қызығы, бәрі де – теміржолшы. Теміржолшы бұл сала балаларының да қалауы болса, оқытуға, қолдауға дайын екенін айтты.

Ауыр еңбекті бағалау, еңбек мамандарын қадірлеу – қазақ халқының бойында бар игі қасиет. Биыл еңбеккерлерді республика көлемінде насихаттау, оларға құрмет көрсету, қуантарлық та, көңіл құптарлық та іс болды. Саланы қолдау шарасы жалғасын тапса, түрлі олқылықтың орны толып, ел экономикасы дами түспек дейміз...

Айсұлу СЪЕЗХАН