Мұз үстіндегі қармақ және айыппұл: Атырауда балық аулау ережесі күшейді

Жайық пен Қиғаш өзендерінде мұз қатуына байланысты балық қорғау қызметі балықшыларға қолданыстағы шектеулер мен тыйымдарды еске салады.

Жаңа жылдан бастап қауіпсіздік талаптарын сақтамай мұзға шығу, тыйым салынған тәсілдермен балық аулау және заңсыз құралдарды қолданғаны үшін айыппұл көлемі өседі. Кей жағдайда олжадан да, құралдардан да айырылуға тура келеді. 

Жайық-Каспий облысаралық бассейндік балық шаруашылығы инспекциясының ресми өкілі Олег Тушкановтың айтуынша, құтқару кеудешесінсіз мұзға шығуға және жұқа мұзға баруға болмайды. Бұл заң бұзушылық үшін ҚР Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексінің 412-бабына сәйкес жауапкершілік қарастырылған. Айыппұл мөлшері – 7 айлық есептік көрсеткіш (27 524 теңге). 2026 жылдың 1 қаңтарынан бастап ол 30 275 теңгеге өседі.

Инспекция тыйым салынған балық аулау тәсілдеріне ерекше назар аударады. Әсіресе, “багорлау" деп аталатын әдіске қатаң тыйым салынған

- Бұл – қармақты балықтың аузына емес, денесіне (құйрық, желбезек, қарын) іліп алу үшін төменнен жоғары қарай қатты сермеу арқылы жасалатын варварлық браконьерлік әдіс. Әдетте багорлау балық көп жиналған жерлерде ауыр қолдан жасалған құралдармен немесе жемсіз ілгегі бар түрлендірілген спиннингтермен жасалады. Мұндай тәсіл балық қорына үлкен зиян келтіреді: қармақтан босап кеткен балық жарақаттан өліп қалады, – деді Тушканов.

Бұл заң бұзушылық үшін ҚР ӘҚБК-нің 383-бабына сәйкес айыппұл салынады – 10-20 АЕК (39 320–78 640 теңге). 2026 жылдан бастап айыппұл көлемі 43 250–86 500 теңге болады.

Олег Тушкановтың айтуынша, қармақтың саны мен көлеміне қойылған шектеулер алынып тасталды. Бұл – 2025 жылғы 15 тамызда ҚР Ауыл шаруашылығы министрлігінің №247 бұйрығымен бекітілген рұқсат етілген кәсіптік және әуесқой балық аулау құралдары мен тәсілдерінің тізімінде көрсетілген. Дегенмен қармақ міндетті түрде зауытта жасалған болуы керек және қылтанақтары болуы шарт. Өз қолымен жасалған қармақтарды, соның ішінде қылтанақсыз немесе жемсіз түрлерін қолдануға болмайды.

Әуесқой балық аулауға рұқсат етілген құралдарға қалқымалы, шыбын қармақ, түбелік қармақ, тастамалы және тілше қармақтар, сондай-ақ шаян аулайтын құралдар (бір адамға үш данадан аспауы тиіс), "воблерлер", "жерлицалар", дөңгелек қармақ, жалтырауықтар, жылтыр қармақтар, троллдар  және суасты аңшылық қаруы жатады.

Ал балықты жаппай аулауға арналған құралдар – торлар, «телевизорлар», «хапуга» – қатаң тыйымда. Оларды қолдану Қазақстан Республикасының заңнамасын өрескел бұзу болып саналады және 78 640–157 280 теңге көлемінде айыппұл салынады. 2026 жылдың 1 қаңтарынан бастап айыппұл мөлшері 86 500–173 000 теңгеге дейін өседі. Бұдан бөлек, заңсыз ауланған балық үшін шығын есептеледі, ал құралдар сот тәртібімен тәркіленеді.

Балық қорғау органдарының айтуынша, қысқы маусым басталғанда мұз үстіндегі бейқамдық пен «көлеңкелі» балық аулау тәсілдерінің бағасы тым қымбатқа түседі. Қатаң бақылау жағдайында ережені бұзу көбіне балық аулаумен емес, хаттамамен аяқталып жатады.

Дайындаған Айнұр САПАРОВА

Бүгін, 11:48