Ислам елдері Газадағы бейбітшілік үшін бірікті

Ыстамбұлда Ислам елдері сыртқы істер министрлерінің кеңесі өтті.

Басқосуда Газа секторындағы гуманитарлық ахуал мен аймақта бейбітшілік орнату мәселелері талқыланды. 6 сағатқа созылған басқосуда дипломаттар қандай ортақ шешімге келді? 

Кездесуге Түркия, Сауд Арабиясы, Иордания, Пәкістан мен Индонезияның сыртқы істер министрлері және Қатар, БАӘ-нің ресми өкілдері қатысты. Жиын алдында дипломаттар қол алысып, бірге суретке түсті. Іле-шала кездесу басталды. Бірақ бұл жолы басқосу жабық форматта өтті.

6-7 сағатқа созылған кездесуден кейін күн тәртібінде қаралған мәселелерді Түркияның сыртқы істер министрі Хакан Фидан БАҚ өкілдері алдында ресми мәлімдеді. Сонымен министрлер Ақ үй басшысы Дональд Трамптың ұсынысы бойынша Газаға мониторингтік және тұрақтандыру миссиясын енгізу туралы пікір алмасты. Жедел түрде көмек жеткізіп, Түркия көшбасшылығымен гуманитарлық дәліз және көмек транзиті мүмкіндігін кеңейту мәселесін көтерді. Хакан Фиданның айтуынша, Түркия гуманитарлық дәліздің қауіпсіз жұмыс істеуін қамтамасыз етуге дайын. Ол үшін халықаралық ұйымдар және аймақ елдерімен бірлесе жұмыс істейді.

Хакан Фидан, Түркияның Сыртқы істер министрі:

- Түркия бейбітшілік орнату жолында өз үлесін қосуға дайын. Біз аймақтағы шиеленісті шешу үшін барлық тараптармен байланыс орнаттық. Біздің мақсатымыз – Газадағы  дағдарысты тоқтату және тұрақты бейбіт өмірге жол ашу. Түркия бейбітшілік орнату жолында өз үлесін қосуға, керек десеңіз құрбан болуға дайын. Сондықтан осы мәселеге қатысты дипломатиялық  байланыстарымыз бен күш-жігеріміз жалғаса береді.

Сондай-ақ Фидан халықаралық қауымдастықты Израильге қысым көрсетуге шақырды. Оның айтуынша, қақтығысты тоқтату режимі енгізілгеннен бері Израильдің шабуылынан Газада 250 палестиналық қаза тапты. Сондай-ақ Израиль гуманитарлық көмек жеткізу жөніндегі өз міндеттемелерін орындамай отыр. Келісімге сәйкес, күн сайын 600 жүк көлігі мен 50 жанармай таситын көлік кіргізілуі тиіс, - дейді ол.

Хакан Фидан, Түркияның Сыртқы істер министрі:

- Тек атысты тоқтату жеткіліксіз. Біз Газаға нақты шешімдер мен тұрақты болашақ керек екенін түсінуіміз қажет. Қазір біз аса сындарлы кезеңге жеттік. Бүгінгі кездесуге қатысушы елдердің көзқарасы ортақ: біз Газа аймағында геноцидтің қайта жалғасуына жол бергіміз келмейді және атысты тоқтату режимін сақтау мен екі мемлекет арасында тұрақты бейбітшілік орнатуға бағытталған барлық қадамдарды толық қолдаймыз.

Кездесу соңында тараптар мұсылман елдерінің атынан арнайы жұмыс тобын құруға уағдаласты. Соған сәйкес Газа мәселесін БҰҰ және басқа халықаралық платформаларда үйлестіріп көтеру үшін ортақ дипломатиялық миссия құрылады.

Сөйтіп аймаққа гуманитарлық көмек ағыны артып, инфрақұрылымды қалпына келтіру жобасы жүзеге асырылады. Бірақ әскери-саяси келісімдер әзірге нақты бекітілген жоқ. Себебі Израиль тарапы бұл мәселе бойынша келісім бермеген.

Авторлары: Әсия Нұрлыбаева, Ж.Сүйіндіков