Реформалар энергиясы: Екібастұзда жаңа Конституция еңбек адамын қалай қорғайтыны талқыланды

«Әділетті және Прогрессивті Қазақстанның Халықтық Конституциясы үшін!» жалпыұлттық коалициясының мүшелері Павлодар облысы Екібастұз қаласында еңбек ұжымдарымен, білім беру, мәдениет салаларының өкілдерімен және қоғам белсенділерімен бірқатар кездесу өткізді. Жиындардың негізгі тақырыбы – адам мен оның әл-ауқатын мемлекеттің ең жоғары құндылығы ретінде бекітетін жаңа Конституция жобасы, – деп хабарлайды Aikyn.kz.

Кездесулер барысында энергетиктер, кеншілер, педагогтер мен мәдениет қызметкерлері Ата Заң жобасындағы басты өзгерістерді талқылап, жаңа конституциялық нормалардың өнеркәсіп, білім беру және денсаулық сақтау салаларында еңбек ететін азаматтардың құқығын ең жоғары заңнамалық деңгейде қалай қорғайтыны туралы пікір алмасты.

Кездесулер өңірдегі энергетика және тау-кен саласының ірі кәсіпорындарын қамтыды. «Болат Нұржанов атындағы Екібастұз ГРЭС-1» және мыңдаған маман еңбек ететін «Богатырь Көмір» ЖШС-да жұмысшылардың әлеуметтік қорғалуы мәселесіне ерекше назар аударылды. Бұған дейін еңбек қауіпсіздігі мен жалақыға қатысты көптеген кепілдіктер ұжымдық шарттар арқылы реттеліп келсе, енді күрделі әрі қауіпті жағдайда еңбек ететін азаматтардың құқығы Конституция деңгейінде бекітілетіні атап өтілді.

Кеншілер мен энергетиктер еркін пікір алмасуға белсенді қатысып, өндірістік мәселелермен қатар экологиялық тақырыптарды да көтерді. Атап айтқанда, жаңа Конституция әрбір азаматтың қолайлы қоршаған орта мен таза ауаға құқығын бекітеді. Бұл өз кезегінде өнеркәсіпті экологиялық жаңғырту мен заманауи «жасыл» технологияларды енгізуді одан әрі дамытуға негіз болады.

Кездесуге қатысушылар жаңа Ата Заң еңбек құқығы мен әлеуметтік әділеттілікке қатысты конституциялық кепілдіктерді күшейтіп, декларативті қағидаттардан нақты құқықтық тетіктерге көшуді қамтамасыз ететінін атап өтті.

«Бүгінде еңбек адамы мемлекеттік саясаттың басты басымдығы ретінде ресми түрде танылып отыр. Бұл – жай ғана сөз емес, қауіпсіз еңбек жағдайын және кемсітусіз әділ еңбекақыны қамтамасыз ететін қатаң конституциялық кепілдіктер. Біз үшін «Богатырь Көмір» ЖШС-дағы самосвал жүргізушісінен бастап «ГРЭС-1» ЖШС инженеріне дейін әрбір азамат мемлекетті өз құқығы мен қадір-қасиетінің сенімді кепілі ретінде сезінуі маңызды», – деді коалиция мүшесі Нұржан Әшімбетов.

Кездесулерде гуманитарлық салаға да қатысты талқылаулар орын алды. Диалог «Самғау» балалар шығармашылығы және «Атамұра» мәдениет орталықтарының алаңдарында өтті. Қатысушылар жаңа Конституция аясында білім мен мәдениет тек әлеуметтік қызмет емес, ел дамуының стратегиялық ресурстары ретінде қарастырылатынын атап өтті.

Шамамен 9 мың баланы қамтитын және инклюзияға толық бейімделген «Самғау» орталығы тең мүмкіндіктер мен педагог мәртебесін қолдаудың жаңа моделі ретінде нақты үлгіге айналды. Ал «Атамұра» мәдениет орталығының қызметкерлері сала мамандарының әлеуметтік кепілдіктерін білім беру саласы қызметкерлерінің құқығымен теңестірудің маңызын атап өтті.

Кездесуге қатысушылардың пікірінше, жаңа Конституцияның басты лейтмотиві – адамға бағытталған даму жүйесін қалыптастыру. Мұнда білімге, мәдениетке және адам капиталына салынған инвестициялар ел болашағының берік іргетасы ретінде қарастырылады.

«Жаңа Конституция жүйені жеке адамның қажеттіліктеріне сай қайта құруда.  Заңның өзегінде адам, оның сапалы білім алуға, заманауи медицинаға және мәдени өзіндік болмысын қалыптастыруға деген құқығы тұр. Білім беру орталықтарына инвестиция салу арқылы біз жаңа буын креаторларын қалыптастыруға үлес қосамыз. Ал олардың дамуға деген құқығы елдің Ата Заңымен қорғалады», – деді коалиция мүшесі Серік Ақылбай.

Кездесулер қорытындысы бойынша, қатысушылар конституциялық реформалар мемлекет, бизнес және қоғам әрбір қазақстандықтың әл-ауқаты, тұрақтылығы мен өркендеуі үшін ортақ жауапкершілік алатын орнықты даму моделін қалыптастыруға бағытталғанын атап өтті.