Сырдария арқылы келетін су көлемінің су тасқынына әсері болмайды Қазсушар

Тоқтағұл, Әндіжан, Бахри-Точик, Шарбақ су қоймалары Шардара су қоймасынан жоғары орналасқан. Олардың жалпы жобалық су жинау көлемі — 26,6 млрд текше метр. Бүгін, яғни 11 наурыз күні небәрі 47%-ы (жиналғаны — 12,4 млрд текше метр) ғана толған. Мұның өзі өткен жылмен салыстырғанда 1,3 млрд текше метрге кем. 

— Қазіргі уақытта Шардараға 5 009 млн (2025 жылы — 4 669 млн текше метр), Көксарай су реттегішіне 1 543,37 млн (2025 жылы — 1 189,33 млн текше метр) текше метр су жиналған. Шардараға секундына 1176,4 (2025 жылы — 842,9 текше метр) текше метр су түсті. Су қоймасынан Сырдария өзенімен секундына 600 (2025 жылы — 500 текше метр) текше метр су жіберіліп, Көксарай су реттегіші одан секундына 150 текше метр көлемде қабылдап, өзеннің төменгі ағысына секундына 150 текше метр жіберіліп жатыр, — деді Арал-Сырдария бассейндік инспекциясы басшысының орынбасары Сейітқасым Әбуов.

Манап, Құмсай су қоймаларына су түсіп жатқан жоқ. Қазіргі кезде Қызылорда су торабынан 365 шақырым, ал Жосалы кентінен 73 шақырым төмен Қызылжар учаскесінің тұсында Сырдария өзенінде сең жүріп келеді. Мамандар облыс аумағында су шаруашылығының жағдайы тұрақты деп бағалап отыр.

«Қазсушар» РМК облыстық филиалының мәліметінше, Сыр өңірінде биыл ақпан айының аяғы мен наурыз айының басында ауа райының жылынуынан өзеннің оңтүстік және орталық бөлігі мұздан толық тазарды. Мұздың орташа қалыңдығы Қазалы және Арал аудандарының аумағында 5-18 сантиметр шамасында.

— Қызылорда қаласы және Сырдария аудандарының тұсында өзеннің мұздан толық тазаруына сәйкес 22 ақпаннан бастап Қызылорда су торабы мен Әйтек су тораптары реттелді. Бірқатар каналға көлдер жүйелері мен шабындық жайылымдықтарын суландыру үшін су жіберіліп жатыр. Қазалы және Ақлақ су тораптары аумағындағы Сырдария өзені мұздан толық тазармаған соң транзиттік режимде жұмыс жасап тұр. Қазалы су торабындағы мұз кептелісінің алдын алу мақсатында мұз жаруға арналған техниканы кезекшілікке қойдық. Көкбұлақ су бекетінде су көлемінің ұлғаюына байланысты 10 наурызда Шардара су қоймасында су жоспарлы көлемге жеткендіктен оның жұмыс режимі өзгерді. Сырдария өзенінің төменгі ағысына жіберілетін су көлемі ұлғайды. Енді Сырдария арқылы келетін суды тиімді пайдалану үшін каналдардан су алу кестесі әзірленіп, суару науқанына дейін көлдер жүйелері мен шабындық жайылымдықтарын толтыруға кірістік, — деді филиал директорының орынбасары Айдос Асанбаев.

«Қазсушар» өкілі Сырдария өзені арқылы келетін су көлемінің су тасқынына әсері болмайтынына сендірді.

— Жаңақорған ауданындағы Жиделі және Бесарық су қоймаларының негізгі су көзі — тауға түсетін жауын-шашын мен қар ерітінділері. Бүгінгі күні Жиделі су қоймасының жобалық сыйымдылығы 8,7 млн текше метрге жетсе, Бесарықтың 67%-ы толды. Су қоймаларының су деңгейі күнделікті бақылауымызда, — деді ол.

Айта кетейік, Қазақстан өңірлерінде су тасқыны қаупін азайтуға, мұз кептелісінің алдын алуға және тасқын судың қауіпсіз өтуін қамтамасыз етуге бағытталған кешенді алдын алу шаралары жалғасып жатыр.