​ Заң ескірді : мәжілісте Семей полигонынан зардап шеккендерді қолдауды күшейту талап етілді

«Ауыл» партиясы фракциясының депутаттары Премьер-министр Олжас Бектеновке Семей ядролық полигонындағы сынақ салдарынан зардап шеккен азаматтарға көрсетілетін мемлекеттік қолдау шараларын қайта қарау туралы ұсыныс жасады.

Мәжіліс отырысында депутаттық сауалды фракция жетекшісі, депутат Серік Егізбаев мәлімдеді. Оның айтуынша, ядролық сынақтан зардап шеккен азаматтардың құқығын қорғау үшін құрылған «Полигон-21 комитеті» қоғамдық бірлестігінің хаты осы сауалға себеп болған.

Егізбаев Семей ядролық полигонын жабу туралы тарихи шешімге қарамастан, сынақтардың зардабы Қазақстанның бірқатар өңірлерінде әлі күнге дейін сезіліп отырғанын атап өтті. Бұл мәселе, әсіресе, Абай облысы мен Шығыс Қазақстан, Павлодар және Қарағанды облыстары үшін өзекті күйінде қалып отыр.

«“Семей сынақ ядролық полигонындағы ядролық сынақтардың салдарынан зардап шеккен азаматтарды әлеуметтік қорғау туралы” заң сонау 1992 жылы қабылданған. Содан бері көп уақыт өтті, сондықтан қазіргі заманғы әлеуметтік, медициналық және ғылыми талаптарды ескере отырып, оны жаңартатын уақыт жетті», — деп мәлімдеді депутат.

Парламентарийдің сөзіне қарағанда, қоғамда әлеуметтік көмектің жеткіліксіздігі, өтемақы есептеудің ескірген жүйесі және зардап шеккен аумақтарда тұратын халықты медициналық оңалтудың бірыңғай тәсілінің жоғы туралы мәселе жиі көтеріледі.

Бұдан бөлек, депутаттар 2023 жылғы 5 шілдеде қабылданған «Семей ядролық қауіпсіздік аймағы туралы» заңның іске асырылуына назар аударуды ұсынады. Фракцияның пікірінше, бұл заңның іс жүзінде қаншалықты тиімді орындалып жатқанын бағалау қажет.

Осыған байланысты депутаттар үкіметке ядролық сынақтардан зардап шеккендерді әлеуметтік қорғау туралы заңды кешенді түрде жаңарту мүмкіндігін қарастыруды ұсынады. Сондай-ақ олар бұрынғы Семей полигоны аумағында экологиялық мониторингті күшейтуді және бұл салада ашық қоғамдық бақылауды қамтамасыз етуді қажет деп санайды.

Депутаттық сауалда зардап шеккен аумақтар мен халықты кешенді оңалту жөніндегі мемлекеттік бағдарламаны әзірлеу мүмкіндігін зерттеу қажеттілігі бөлек тармақпен көрсетілген.

Депутаттардың пікірінше, мұндай бағдарламаға зардап шеккен өңірлерде арнайы медициналық орталықтар ашу, халықты жыл сайынғы тереңдетілген медициналық тексеруден өткізу, зейнеткер мен мүгедектігі бар адамдарды дәрі-дәрмекпен қамтамасыз ету, санаторий-курорттық емделу мүмкіндігін кеңейту, экологиялық мониторингті күшейту және ғылыми зерттеулерді қаржыландыруды ұлғайту шаралары енуі тиіс.

«Ауыл» фракциясының депутаттары Семей полигонынан зардап шеккендерді қолдау шаралары қазіргі шынайы өмірге сәйкес келуі және ядролық сынақтардың адам денсаулығы мен қоршаған ортаға тигізетін ұзақ мерзімді зардабын ескеруі керек деп есептейді.

Бүгін, 12:12