Америкада ChatGPT ден жаппай бас тартып жатыр

Gizmodo.com сайтының хабарламасына сүйенген Aikyn.kz OpenAI-дың күштік құрылыммен жасаған келісімінің салдарларын талдайды.

OpenAI компаниясында жақында Пентагонмен жасалған келісімге байланысты шынымен үлкен алаңдау туғызған отставка болды. Бұл кетуге ешқандай жанжал себеп болмаған. Бірақ дәл қазір компания ішінде ойлантатын жағдай орнағанын білдірді.

OpenAI-дан біреудің жұмыстан шығып, себептерін әлеуметтік желіде ашық айтқаны ешкімді таңғалдырмайды.  Көпшілік осыған дейін Кейтлин Калиновски деген есімді естімеген де болар. Ол жақын күндері мынандай онлайн-мәлімдеме жасады:

«Мен OpenAI-дан кеттім. Мен Робототехника командасына және біз бірге құрған жұмысқа шын жүректен алаңдаймын. Бұл шешімді қабылдау оңай болған жоқ. ЖИ ұлттық қауіпсіздікте маңызды рөл атқарады. Бірақ америкалықтарды сот бақылауынсыз жаппай бақылау және адам рұқсатынсыз өлімге әкелетін автономия – бұлар жеткілікті деңгейде талқылануы тиіс шектер еді. Ал ондай терең талқылау жасалмады. Бұл адамдарға қатысты емес, принципке қатысты шешім. Мен Сэмді де, команданы да терең құрметтеймін және біз бірге жасаған дүниемізді мақтан тұтамын».

Бұл өз алдына аса сенсациялық мәтін болып көрінбеуі мүмкін. Бірақ мәтіннің мағынасына терең үңілсек, OpenAI мен Пентагон арасындағы келісім адам мен ақылды машиналар арасындағы этикалық қайшылықты күшейтіп жіберген сияқты.

Компанияның Пентагонмен жасаған даулы келісімін бас директор Сэм Альтманның өзі «оппортунистік әрі ұқыпсыз көрінеді» деп мойындаған. Бұдан кейін компания қызметкерлерінің де келісімге көңілдері қалуы таңғаларлық болмайды.

Ал бұндай жағдайға OpenAI-дың бәсекелесі Anthropic болса, бөркін аспанға атып қуануда. Anthropic өзін жаппай бақылаудан сақтайтын және адам араласуынсыз әрекет ететін «өлтіргіш» автономды роботтардан әлемді қорғауға ұмтылатын ЖИ компаниясы ретінде белгілі. Бұл компания жақында АҚШ Қорғаныс министрлігімен құпия желілерде өзінің өнімдерін шектеусіз қолданылуына келіспей жасалған келісімнен бас тартқан.

Осының бәрі Калиновскидің компаниядағы нақты рөліне байланысты басқаша мағына береді. Өйткені ол OpenAI-дың робототехника бөлімшесін басқарған. Сондықтан Калиновскидің мәлімдемесіндегі «адам рұқсатынсыз өлімге әкелетін автономия» тақырыбына оған бөлінгеннен әлдеқайда терең талқылау қажет еді» деген сөздері арқылы ЖИ-роботтарды меңзеп отырғаны байқалады.Өткен жылғы Wired есебіне сүйенсек, аты-жөні аталмаған дереккөздер OpenAI гуманоид роботтар бойынша мамандарды немесе жартылай гуманоид дизайндағы роботтармен жұмыс істейтін мамандарды іздегенін айтқан. Компания сондай-ақ «физикалық әлемді ұғынуға» қабілетті ЖИ алгоритмдерін жасап, «роботтарға бағдар табу және тапсырма орындау қабілетін дарытуды» көздеген.

OpenAI сайтындағы робототехникаға қатысты вакансиялар әдетте мына сөйлеммен басталады: «Біздің робототехника командасы жалпы мақсаттағы робототехниканың әлеуетін ашуға және нақты әлемнің құбылмалы жағдайларында жасанды интеллект деңгейіне жақындауға бағытталған».

Бұл OpenAI-дың робототехникадағы мақсаттары міндетті түрде орындалды дегенді білдірмейді. Бірақ компаниядағы «терминаторға өте ұқсас» технологияларға жауапты адам жұмыстан кетіп жатса, компания басшылығы Қорғаныс министрлігімен тым жақын байланыста болса, мәселенің тым күрделі екенін аңғаруға болады. 

OpenAI мен Пентагонмен арасында жасалған келісімнен кейін 28 ақпанда АҚШ-та ChatGPT қолданбасын өшіру саны алдыңғы күнмен салыстырғанда 295% өскен. Дәл осы уақытта Anthropic компаниясының Claude чат-ботын жүктеу саны 51% артқан. Азаматтар күштік құрылымдардың жеке өміріне қатысты деректерді чат-бот арқылы көріп, құпия аңдуынан қорқа бастаған.