Күнбағыс майының экспорты артты

Еліміз былтыр күнбағыс майын экспорттайтын әлемдегі жетекші он елдің қатарына кірді. Ендігі меже – 2028 жылға қарай алғашқы үштіктің біріне айналып, май-тоңмай саласы өнімдерінің экспорт көлемін 1 млрд АҚШ долларынан асыру.

Суретті түсірген – Ерлан ОМАР, «EQ»

Майлы дақылдарды өңдеушілер ұлттық қауым­дастығы был­тыр еліміз рейтингтің сегізін­ші сатысына жайғасқанын мәлім­де­ген еді. Үкіметтің баспа­сөз өкіл­дері былтырғы 10 айда тазар­тылған майдың экспорты 122%-ға өсіп, 132 мың тоннадан асқанын хабарлаған. Енді 2026 жылдан бастап жыл сайын 370 мың тонна май өндіретін төрт ірі инвестициялық жобаны іске қосу жоспарда бар. Ал 2028 жылға қарай май-тоңмай саласы өнімдерінің экспорт көлемін 1 млрд АҚШ долларынан асыруға ниеттіміз. Осы межеге жету үшін экспортты қолдаудың жекелеген шаралары жүйелі салалық басқару моделіне көшірілмек. Сауда және интеграция министрлігінің дерегінше, шикізат базасы өңдеуден бас­тап, нарыққа шыққанға дейінгі толық экспорттық тізбектерді қалыптастыруға бағыт алды.

Астанада өткен экспортты ілгерілету жөніндегі Экспорттық штабтың алғашқы отырысында вице-министр Айдар Әбілдабеков агроөнеркәсіп кешені өнімдерінің экспортын дамытуға арналған жаңа тәсілдер қарастырылып, отандық өндірушілер тап болып отырған кедергілерді жою басты назарға алынғанын атап өтті.

Оның айтуынша, Экспорттық штабтың қызметі былтыр сапалық тұрғыдан жаңа форматқа көшкен. Бұрын талқылаулар жекелеген проблемалар аясында өрбісе, енді оның тақырыбы ауқымды мәселелерді қамтиды. Соның нәтижесінде жүйелі шешімдер қабылдана бастаған. «Жұмыстың нақты көрсеткіші ретінде 2026–2028 жылдарға арналған май-тоңмай саласы өнімдері экспортын дамыту жөніндегі жол картасын атап өтуге болады. Құжатты әзірлеу кезінде елі­міз­дің солтүстік-шығыс пен оңтүстік-шығыс өңірлерінде майлы дақылдарды өсірумен, өңдеумен айналысатын 30-дан астам кәсіпорынға кешенді диаг­ностика жүргізілді. Бұған мемлекеттік және жекеменшік сектордан 50-ден астам өкіл тартылып, үш бейінді министрлік бірге жұмыс істеді. Сараптама жүргізуге Еуропалық одақтың қолдауымен Халықаралық сауда орталығының әлемдік әдіснамасы қолданылды», дейді вице-министр.

Жол картасында саланы дамы­туға арналған нақты көрсеткіштер айқындалған. Соның ішінде өңдеу қуаттарының жүктемесін арттыру, экспорт географиясын кеңейту, елімізді 2028 жылға қарай күнбағыс майын әлемдегі жетекші үш экспорттаушы елдің біріне айналдыру мақсаттары атап көрсетілген.

Министрлік ауыл шаруа­шы­лығы саласындағы кейбір бағыттарды кеңейтуді көздеп отыр. Айталық, әлемдік нарық­та­ғы ең маңызды бұршақ дақыл­дарының бірі – жасымық өңдеу­ге ден қоймақ. Өйткені бұл дақыл түрі климаттық құбыл­мал­­ды­лыққа төзімді, нарықта сұра­ны­сы жоғары өнім.

Ведомство өкілдері шикізат­тық емес экспортқа кедергі келтіретін жүйелі мәселелерге де көңіл бөліп отырғанын айтады. Теміржол көлігімен өнім­дерді кедергісіз тасымалдау, фи­то­­санитарлық және вете­ри­­­нарлық бақылау рәсімдерін оңтай­ландыру, отандық компанияларды Қытай Халық Респуб­ли­касының тізілімдеріне енгізу сынды мәселелер өзекті тұр.

«Отандық май өңдеу зауыттарын Еуразиялық экономикалық одақтың тауар өндірушілері тізіліміне жедел енгізіп, каран­тин­дік рәсімдерді оңайлату қа­жет. Бұл шаралар шығындарды азайтып, экспорттық әлеуетті арттыруға мүмкіндік береді», дейді Майлы дақылдарды қай­­та өңдеушілердің ұлттық қауым­­дастығының өкілі Ядыкар Ибрагимов.

Соңғы жаңалықтар

Шекара маңындағы ауылдар қайта өркендеу кезеңіне аяқ басты

Ауыл • Бүгін, 09:40

Цифрлық трансформацияның жаңа кезеңі

Пікір • Бүгін, 09:38

Суперкомпьютердің мүмкіндігі мол

Технология • Бүгін, 09:35

Қателіктің алдын алады

Ғалам ғажаптары • Бүгін, 09:30

Басқа басылымдардан: Қазақстан мен Өзбекстан Бейбітшілік кеңесінің Жарғысына қол қойды

Басылым • Бүгін, 09:28

Жоғары білімге ЖИ-ді енгізу нені өзгертеді?

Білім • Бүгін, 09:25

Соғыста да адамзаттық қағидаттар сақталуы шарт

Әлем • Бүгін, 09:23

Кітап қорын толықтыруда нені ескеру керек?

Мәдениет • Бүгін, 09:20

Елімізде «Oxford Hub» ашылады

Білім • Бүгін, 09:15

Мәдени құндылықты сақтау жайы байыпталды

Саясат • Бүгін, 09:12

Мемлекеттілік тарихының бедерлі белестері

Пікір • Бүгін, 09:10

Бизнес және жайлы іскерлік орта

Саясат • Бүгін, 09:07

Ұлт ұпайын түгендеген басқосу

Пікір • Бүгін, 09:05

Қазына қаржысы мақсатсыз жұмсалмауға тиіс

Қаржы • Бүгін, 09:02

«Қыз алып қашу» – ауыр қылмыс

Қоғам • Бүгін, 08:57

Барлық жаңалықтар