Қолхатқа сенген ​Абай облысының тұрғыны​ 60 миллионнан айырылды

Семейде ірі көлемдегі ақшалай қарызға қатысты сот процесі аяқталды. Бұл іс құжаттарды дұрыс рәсімдемеудің салдары қандай болатынын нақты көрсетіп берді.

Абай облысының тұрғыны танысына 60 млн теңгеден астам ақша беріп, оны қайтара алмай сотқа жүгінген. Дәлел ретінде ол жауапкердің ақшаны алғанын растайтын қолхатты ұсынды. Семей қаласының азаматтық істер жөніндегі соты алғашында талапты қанағаттандырып, қарызды өндіру туралы шешім шығарған.

Алайда, жауапкер бұл шешіммен келіспей, апелляциялық шағым түсірді. Оның негізгі уәжі — қолхатта қарызды қайтару мерзімі мен шарттары жазылмаған.

Абай облыстық соты істі қайта қарап, бірінші сатыдағы соттың шешімін өзгертіп, талапкерге миллиондарды өндіруден бас тартылды. Сот материалдық құқық нормаларына (Азаматтық кодекстің 393, 151, 152, 153-баптары) сүйене отырып, мынадай маңызды қорытындылар жасады:

Маңызды талаптардың болмауы: Шарт тараптар арасында оның барлық маңызды талаптары (қарыз нысанасы, қайтару міндеті мен мерзімі) бойынша келісім болғанда ғана жасалған деп есептеледі. Тек ақшаны алғаны туралы жазба қарыз шартын алмастыра алмайды.

Жазбаша нысанның міндеттілігі: Ірі сомадағы мәмілелер міндетті түрде жазбаша шарт түрінде рәсімделуі тиіс. Егер жазбаша нысан сақталмаса, тараптар сотта куәгерлердің айғақтарына сүйене алмайды.

Қолхаттың жеткіліксіздігі: Егер жауапкер қарызды мойындамаса, өзге дәлелдерсіз (банк аударымдары, келісімшарт және т.б.) тек бір жапырақ қолхат ақшаны өндіруге жеткіліксіз.

Сот тәжірибесі көрсеткендей, азаматтар көбіне сенімге сүйеніп, толыққанды шарт жасаспайды. Бірақ дау туындағанда құжаттың дұрыс рәсімделуі — құқығыңызды қорғаудың жалғыз жолы.

Соттың ескертуі:

Кәсіпкерлік қызмет барысындағы қарыздар міндетті түрде заңды түрде бекітілуі керек.

Жеке тұлғалардың қарыз түрінде жаппай ақша тартуы кәсіпкерлік қызмет ретінде қарастырылып, оған тыйым салынған.

Бұл кейс алдағы уақытта ірі сомамен жұмыс істейтін азаматтар үшін заң талаптарын қатаң сақтау керектігін ескертеді.

Бүгін, 11:13