Вице президентті тағайындау тәртібі: Құрылтайдың рөлі мен жаңа лауазымның маңызы

Egemen.KZ парақшасынан алынған ақпаратқа сәйкес, Qazaq24.com хабарлайды..

Жаңартылған заңнама Мемлекет басшысының өкілеттіктерін егжей-тегжейлі регламенттейді және оған тұрақтылықтың негізгі кепілі әрі жалпыұлттық реформалардың бастамашысы рөлін бекітеді. Белгіленген нормаларға сәйкес, бүкілхалықтық референдумдар тағайындаудың айрықша құқығы Президентте сақталады. Бұл құрал азаматтардың елді басқаруға тікелей қатысуының жоғары нысаны болып қала береді және жалпыұлттық деңгейдегі стратегиялық қайта құруларды бекітудің өзгермес негізі ретінде қызмет етеді, деп хабарлайды Egemen.kz.

Фото: Ашық дереккөз

Бұл ретте, жаңа редакцияда плебисцит ұсыну құқығы енді барынша кең субъектілер шеңберіне бекітілгені назар аударуға тұрарлық. Ол Құрылтай мен Үкіметке, сондай-ақ Қазақстан Халық Кеңесіне және кемінде 200 мың сайлаушы ұсынған азаматтық бастамаға таралды. Мұндай инклюзивтілік референдумды мемлекет пен қоғам даму жолын таңдау үшін жауапкершілікті бөлісетін диалогтың жұмыс істеу тетігіне айналдырады.

Кеңінен қатысу және өзара бақылаудың бұл логикасы өңірлік деңгейде де жалғасын табады. Тікелей демократия және жұртшылықтың пікірін ескеру принциптері жергілікті билікті қалыптастыру рәсімдерінде де көрініс табады. Осы жүйе аясында елорда және облыс әкімдерін тағайындау тек жергілікті мәслихат депутаттарының қолдауымен ғана мүмкін болады. Осылайша, заң стратегиялық мәселелер жалпыұлттық диалог арқылы шешілетін, ал өңірлердегі кадрлық шешімдер халық өкілдігінің сүзгісінен өтетін есеп берудің біртұтас вертикалін құрады.

Қазақстанның сайлау заңнамасы қалай өзгереді?

Қазақстан Республикасы Вице-президенті лауазымын енгізу институционалдық тұрақтылықты нығайтудағы маңызды кезеңге айналады. Заңнамаға сәйкес, бұл лауазымға тағайындауды Мемлекет басшысы Құрылтайдың міндетті келісімімен жүзеге асырады, бұл аталған тұлғаның легитимділігінің жоғары деңгейін айқындайды. Вице-президент мемлекеттік басқарудың үздіксіздігін қамтамасыз етеді, Құрылтаймен және Үкіметпен өзара іс-қимыл жасау кезінде Президенттің мүдделерін білдіреді, сондай-ақ Мемлекет басшысының өзге де тапсырмаларын орындайды.

Президенттің қызметін реттейтін құқықтық актілер мен мемлекеттік кепілдіктер жүйесі басқарудың жоғары органының тиімді жұмыс істеуін қамтамасыз етуге бағытталған. Шығарылатын жарлықтар мен өкімдердің елдің бүкіл аумағында міндетті күші бар. Жарлықтармен әлеуметтік-экономикалық және қоғамдық-саяси дамудың стратегиялық мәселелері бойынша шешімдер қабылданады, сондай-ақ Құрылтайдың немесе Үкіметтің құзыретіне кірмейтін салалар реттеледі. Актілердің мұндай құрылымы құқықтық тұрақтылықты сақтай отырып, ішкі және сыртқы сын-қатерлерге жедел әрекет етуге мүмкіндік береді.

5 жыл мерзімге 145 депутат – Мәжіліс Құрылтай туралы конституциялық заңды мақұлдады

Мемлекет басшысының құқықтық мәртебесі оның конституциялық міндеттерін орындау кезіндегі тәуелсіздігін қамтамасыз ететін иммунитеттер мен кепілдіктер жүйесін қамтиды. Заңнамалық нормалар президенттік институтқа әкімшілік немесе өзге де қысым жасау мүмкіндігін жоққа шығарады және мемлекеттік өкілеттіктерді іске асыру үшін жағдай жасайды. Құқықтық айқындық пен материалдық қамтамасыз етудің ұқсас принциптері экс-президенттерге қатысты да қолданылады, бұл тұрақты саяси жүйелердің жұмыс істеуінің халықаралық стандарттарына сәйкес келеді. Бұл тәсіл ұлттық курсты іске асыру үшін қорғалған ортаны қалыптастырады және Президенттің ел бірлігі мен тұрақтылығының кепілі ретіндегі мәртебесін бекітеді.

Соңғы жаңалықтар