Qazaq24.com
Qazaq24.com
close
up
RU
Menu

Creative Aimaq жобасы аясында Солтүстік Қазақстан облысының креаторлары 4,9 млн теңгенің өнімін сатты

Жер бетінде қатты магниттік дауыл жүріп жатыр

Екі отандасымыз Азия чемпионатының финалына шықты

Қарағандыда жұмысқа кетіп, із түзсіз жоғалған ер адам іздестіріліп жатыр

Ұландықтар ел тұрғындарын Ұлттық домбыра күнімен құттықтады

Respublica партиясы сайлауалды науқанға ресми түрде кірісті

Путин мен Трамп телефон арқылы Украина мәселесін талқылады

Масаң күйде шомылған ер адам суға батып кете жаздады

Астанадағы республикалық Бас мешітке Нұрсұлтан мешіті атауы берілді

Өзбекстандық төрешіге әлем чемпионатындағы ең төменгі баға берілді

Астана жеңді, Ертіс тең түсті: ҚПЛ 16 туры өтті

️Футболдан әлем чемпионатының 1/8 финалында ойнайтын командалар

Әлем чемпионаты: Винисиус пен Холанд бір алаңда бақ сынаса, Мексика мен Англия мықтыны анықтайды

Қапшағайда қайғылы оқиға: суға батқан екі жастың мәйіті табылды

Швейцариядағы аптап ыстық мұздықтардың еруін жеделдетті

Италияда алып акула жағажайдағы адамдарды шошытты

Алматының бірнеше ауданында электр жарығы өшіп қалды

Александр Бублик пен Анна Данилина Уимблдонның 1/8 финалына шықты

Астанадағы тағы бір қарбалас қиылыс уақытша жабылады

Әділет партиясы кезектен тыс съезін өткізеді

Енді ауа райы болжамы сурперкомпьютер арқылы есептеледі

Енді ауа райы болжамы сурперкомпьютер арқылы есептеледі

Egemen.KZ дереккөзінен алынған мәліметтерге сүйене отырып, Qazaq24.com түсініктеме жасады..

Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті жанындағы Суперкомпьютер орталығында «Қазгидромет» Қазақстан аумағы үшін жоғары дәлдіктегі сандық ауа райы болжамы моделін іске қосты. Бұл қадам елдің гидрометеорологиялық қауіпсіздігін күшейтіп, қауіпті табиғи құбылыстарды ертерек ескертуге жол ашады, деп жазады Egemen.kz.

Фото: Ғылым және жоғары білім министрлігінің баспасөз қазметі

Ауа райын болжау қазіргі заманғы Weather Research and Forecasting (WRF) моделі арқылы жүзеге асады. Есептеулер ҚазҰУ-дың Farabi Supercomputer Center орталығында жүргізіледі. Бұл – Орталық Азиядағы ең қуатты есептеу кешендерінің бірі.

WRF моделі 2 шақырымдық кеңістіктік бөлшектеу дәлдігін қамтамасыз етеді. Яғни әрбір болжам 2 шақырым аумаққа дейінгі нақты деректерге сүйеніп жасалады. Мұндай мүмкіндік әсіресе күрделі рельефі бар өңірлер үшін аса маңызды.

Министрлік қолдаған жоба

Жоба Экология және табиғи ресурстар министрлігінің қолдауымен жүзеге асты. Суперкомпьютер іске қосылғаннан кейін «Қазгидромет» пен ҚазҰУ арасында жүйелі ынтымақтастық орнатылды.

Farabi Supercomputer Center директоры Әмірхан Темірбаевтың айтуынша, бұл – бірнеше айға созылған күнделікті еңбектің нәтижесі. Орталық мамандары есептеу түйіндерін баптап, сервер конфигурациясын оңтайландырып, модельді автоматты режимде іске қосу тетігін жолға қойған. Ал «Қазгидромет» мамандары WRF моделін жергілікті жағдайға бейімдеп, параметрлерін калибрлеп, болжам сапасын тексеріп, деректерді талдады.

WRF моделі енді күн сайын автоматты түрде іске қосылып, Қазақстан аумағы бойынша жоғары дәлдіктегі болжам ұсынады.

Болжамдар нақтылана түспек: «Қазгидромет» суперкомпьютерді пайдалана бастады

Қауіпті құбылыстарға ерте ескерту

Жаңа жүйе әсіресе Алматы қаласы мен елдің оңтүстік-шығысындағы таулы аудандарда қауіпті табиғи құбылыстарды болжау сапасын арттырады. Бұл – сел, нөсер, қатты жел секілді тосын құбылыстардың алдын алу тұрғысында маңызды құрал.

Мамандардың айтуынша, атмосфералық үдерістерді дәл есептеу үшін миллиондаған операция қажет. Мұндай көлемді есептеуді қарапайым сервер атқара алмайды. Сондықтан суперкомпьютер – тек ғылыми жоба емес, ұлттық деңгейдегі стратегиялық инфрақұрылым.

Алдағы уақытта бұл есептеу қуаттары ауа райынан бөлек, су тасқыны, лай көшкіні, климат өзгерісі, ауа сапасы және қалалардың сандық модельдерін жасауға пайдаланылмақ.

Суперкомпьютердің мүмкіндігі мол

Жуырда «Қазгидрометтің» ресми сайтында «Сандық ауа райы болжамы» атты жаңа бөлім ашылады. Онда пайдаланушылар модель нәтижелерімен және Қазақстан аумағы бойынша жасалған болжам карталарымен таныса алады.

Сөйтіп, жоғары технология мен ғылым жетістігін ұштастырған бұл бастама елдің гидрометеорологиялық қауіпсіздігін нығайтып, ерте ескерту жүйесін жаңа деңгейге жоғарылатады.

Синоптиктер бірқатар өңірде ауа райына байланысты ескерту жариялады

Соңғы жаңалықтар

Ақтөбелік жастар Конституцияның жаңа жобасына қолдау білдірді

Ата заң • Бүгін, 10:50

Енді ауа райы болжамы сурперкомпьютер арқылы есептеледі

Қоғам • Бүгін, 10:42

Отардағы сарбаз оқиғасы: Әскери бөлімнің 4 лауазымды тұлғасы қызметінен босатылды

Қоғам • Бүгін, 10:35

Қостанай облысында 100 орындық жаңа мектеп ашылды

Білім • Бүгін, 10:23

Гидротехниктер жаңа Конституция бойынша референдум өткізуді қолдады

Қоғам • Бүгін, 10:10

8 наурыз мерекесіне орай пойыздарға қосымша вагондар қосылды

Қоғам • Бүгін, 10:03

Валюта бағамы: Бүгін доллар қанша теңгеден саудаланып жатыр?

Қоғам • Бүгін, 09:51

Шорт-трекші Денис Никиша Олимпиадада 7-орынға тұрақтады

Қысқы спорт • Бүгін, 09:48

Синоптиктер бірқатар өңірде ауа райына байланысты ескерту жариялады

Ауа райы • Бүгін, 09:34

Қысқы Олимпиада: Бүгін мәнерлеп сырғанаушы Софья Самоделкина жүлдеге таласады

Қысқы спорт • Бүгін, 09:24

Ораза кезінде қандай тағамдарды шектеу керек?

Денсаулық • Бүгін, 09:13

Көпбалалы отбасыларға қамқорлық

Қоғам • Бүгін, 09:05

Балық өсіру – бәсі жоғары шаруашылық

Кәсіпкер • Бүгін, 09:00

Экономикалық аймақ іске кірісті

Экономика • Бүгін, 08:55

Уайым

Қоғам • Бүгін, 08:50

Барлық жаңалықтар

Маңызды жаңалықтар мен жаңартуларды өткізіп алмау үшін Qazaq24.com сайтын қадағалаңыз.
seeКөрілімдер:90
embedДереккөз:https://egemen.kz
archiveБұл хабарлама дереккөзден мұрағатталған 19 Ақпан 2026 11:01
0 Пікірлер
Кіру, пікір қалдыру үшін...
Жарияланымға бірінші жауап беріңіз...
topЕң көп оқылғандар
Қазір ең көп талқыланатын оқиғалар

Creative Aimaq жобасы аясында Солтүстік Қазақстан облысының креаторлары 4,9 млн теңгенің өнімін сатты

05 Шілде 2026 20:03see114

Жер бетінде қатты магниттік дауыл жүріп жатыр

04 Шілде 2026 15:38see112

Екі отандасымыз Азия чемпионатының финалына шықты

04 Шілде 2026 17:53see112

Қарағандыда жұмысқа кетіп, із түзсіз жоғалған ер адам іздестіріліп жатыр

05 Шілде 2026 17:28see111

Ұландықтар ел тұрғындарын Ұлттық домбыра күнімен құттықтады

04 Шілде 2026 18:56see107

Respublica партиясы сайлауалды науқанға ресми түрде кірісті

04 Шілде 2026 15:15see105

Путин мен Трамп телефон арқылы Украина мәселесін талқылады

05 Шілде 2026 11:41see103

Масаң күйде шомылған ер адам суға батып кете жаздады

04 Шілде 2026 19:26see103

Астанадағы республикалық Бас мешітке Нұрсұлтан мешіті атауы берілді

05 Шілде 2026 10:52see100

Өзбекстандық төрешіге әлем чемпионатындағы ең төменгі баға берілді

05 Шілде 2026 21:01see98

Астана жеңді, Ертіс тең түсті: ҚПЛ 16 туры өтті

06 Шілде 2026 01:02see97

️Футболдан әлем чемпионатының 1/8 финалында ойнайтын командалар

04 Шілде 2026 12:57see97

Әлем чемпионаты: Винисиус пен Холанд бір алаңда бақ сынаса, Мексика мен Англия мықтыны анықтайды

05 Шілде 2026 21:38see96

Қапшағайда қайғылы оқиға: суға батқан екі жастың мәйіті табылды

04 Шілде 2026 13:59see96

Швейцариядағы аптап ыстық мұздықтардың еруін жеделдетті

04 Шілде 2026 17:02see96

Италияда алып акула жағажайдағы адамдарды шошытты

04 Шілде 2026 15:46see95

Алматының бірнеше ауданында электр жарығы өшіп қалды

05 Шілде 2026 19:12see94

Александр Бублик пен Анна Данилина Уимблдонның 1/8 финалына шықты

05 Шілде 2026 09:33see94

Астанадағы тағы бір қарбалас қиылыс уақытша жабылады

05 Шілде 2026 15:56see93

Әділет партиясы кезектен тыс съезін өткізеді

04 Шілде 2026 19:44see93
newsСоңғы жаңалықтар
Күннің ең жаңа және өзекті оқиғалары