Кедендік және салықтық жеңілдіктер: кімге және қандай жағдайда беріледі

Ведомство атап өткендей, бұл — бизнесті мемлекеттік қолдаудың және сыртқы экономикалық қызметті ынталандырудың маңызды тетігі.

— Кедендік-тарифтік жеңілдіктерге қатысты барлық мәселе ЕАЭО деңгейінде толық реттелмеген. Сондықтан Одаққа мүше мемлекеттер қосымша қолдау шараларын дербес белгілеуге құқылы. Қазақстанда бұл тәртіп Кеден кодексі мен Қазақстан Республикасының Салық кодексінде айқындалған. Жеңілдіктер сыртқы экономикалық қызметке қатысушылардың қаржылық жүктемесін азайтуға, инвестициялық тартымдылықты арттыруға және отандық кәсіпорындардың бәсекеге қабілеттілігін күшейтуге мүмкіндік береді, — деп түсіндірді комитеттегілер.

Кедендік баждарды төлеуден босату ЕАЭО туралы шартқа қосымша № 6 хаттама мен Кеден одағы комиссиясының 2009 жылғы № 130 шешіміне сәйкес жүзеге асырылады.

Кедендік баждар төлеуден келесі тауарлар босатылады:

• гуманитарлық немесе техникалық көмек ретінде әкелінетін;
• шетелдік құрылтайшының жарғылық капиталға қосқан үлесі ретінде әкелінетін;
• ЕАЭО кемелерінің теңіз аулау өнімдері;
• валюта мен бағалы қағаздар;
• табиғи апаттардың зардаптарын жоюға арналған тауарлар.

Ведомство бұл жеңілдіктер жалпы сипатқа ие және тауардың шыққан еліне тәуелді емес екенін нақтылады. Оларды қолдану тәртібі Кеден одағы комиссиясының 2011 жылғы 15 шілдедегі № 728 шешімімен бекітілген.

ҚР Салық кодексінің 399-бабына сәйкес, қосылған құн салығын төлеуден келесі тауарлар босатылады:

• гуманитарлық және қайырымдылық мақсаттарда әкелінетін;
• өндірістік қажеттіліктерге арналған, соның ішінде жабдықтар, шикізат және материалдар.

Аталған жеңілдіктерді қолдану тетігі ҚР Қаржы министрінің 2018 жылғы 23 ақпандағы № 267 бұйрығымен бекітілген.

— «Кедендік реттеу туралы» ҚР Кодексінің 80-бабына сәйкес, кейбір жағдайда тауарларды декларациялау үшін алынатын кедендік алымдар төленбейді. Мұндай жағдайлар халықаралық шарттармен және ұлттық актілермен айқындалады. Осылайша, заңда көзделген кедендік төлемдер мен салықтар бойынша жеңілдіктер — бұл өндірістік дамуды ынталандырудың, инвестиция тартудың және қазақстандық компаниялардың халықаралық нарықтағы позициясын нығайтудың тиімді тетігі. Жеңілдіктер бизнесті жүргізуге қолайлы жағдай жасап, елдегі экономикалық белсенділіктің өсуіне ықпал етеді, — делінген хабарламада.

Бұдан бұрын Мемлекеттік кірістер комитеті төрағасының орынбасары Жәнібек Нұржанов ҚҚС-тан босатылатын нысандарға қатысты түсінік берді.