1 миллионнан 13 миллионға дейін: Тауарлардың ұлттық каталогі бизнеске қалай әсер етеді?

Qazaq24.com, Egemen.KZ дереккөзінен алынған ақпаратқа сүйене отырып жаңалық таратты..

Елімізде тауар айналымын цифрландыру жаңа кезеңге өтті. Қаржы министрлігінің Электрондық қаржы орталығы Тауарлардың ұлттық каталогін (ТҰК) жаңғыртудың негізгі кезеңін аяқтап, оның ауқымын бірден он есеге ұлғайтты. Бұрын 1,3 млн тауарды қамтыған жүйеде енді 13 млн-ға жуық өнім тіркелген. Бұл жай ғана санның өсуі емес, отандық бизнес үшін жаңа тәртіп пен түсінікті ережелердің қалыптасуы, деп жазады Egemen.kz.

Фото: ашық дереккөз

Каталогтің мәнін қарапайым тілмен айтсақ, нарықтағы әр тауарға бірыңғай «цифрлы төлқұжат» берілді. Бұған дейін бір өнім мемлекеттік сатып алуда, салық немесе кеден жүйесінде әртүрлі атаумен жүре беретін. Соның салдарынан есепте шатасу, қайталанған дерек, артық тексеріс көбейетін. ТҰК енгізген 13 таңбалы NTIN коды осы бытыраңқылықты жойып, тауардың қозғалысын өндірістен немесе импорттан бастап, дүкендегі чекке дейін бір арнаға түсіреді.

Ұлттық тауарлар каталогі: нарықты жүйелеу бастамасы

Бұл ең алдымен бизнеске тиімді. Кәсіпкер бір тауарды әр жүйеге қайта-қайта сипаттап, атауын түзетіп әуре болмайды. Бір код – барлық жерде бірдей. Ашықтық артып, есеп жүргізу жеңілдейді, ал адал жұмыс істейтін компаниялар үшін бәсекелестік шарттары теңеседі.

Жобаның тағы бір маңызды қыры – жасанды интеллектіні пайдалану. ЖИ каталогтегі мәліметтердің «гигиенасын» автоматты түрде жүргізеді. Мәселен, қате жазбаларды тазалайды, қайталанатын атауларды біріктіреді, тауарларды ұлттық және халықаралық жіктеуіштерге сәйкестендіреді. Нәтижесінде бұрын бір сағат алатын құжат өңдеу бір минутқа дейін қысқарған. Бұл – уақыт үнемі, ал уақыт бизнес үшін тікелей шығын мен табысқа әсер ететін ресурс.

Отандық тауар өндірушілердің тізілімі толықтырылды

Қазір жүйеге фискалды деректердің 10 операторы қосылған. Бұл елдегі бақылау-кассалық машиналардың шамамен 80 пайызы. Оның ішінде ірі сауда желілері – Magnum, Small, Анвар бар. Мемлекеттік сатып алу порталы мен электрондық шот-фактуралар жүйесімен ықпалдасу экспорт пен импорттағы рәсімдерді де жеделдетіп отыр. Кодтар автоматты түрде сәйкестендіріліп, қағазбастылық азаяды.

Мемлекет үшін ТҰК – бақылау мен талдаудың қуатты құралы. Нарықтағы нақты деректерге сүйене отырып, контрафактімен күресуге, бағалардың негізсіз өсуін анықтауға мүмкіндік туады. Ал бизнес үшін бұл – жасырын айналым мен «көлеңкелі» бәсекенің азаюы деген сөз.

Ұлттық тауарлар каталогі: 2026 жылдан бастап тауар айналымы жаңа цифрлық тәртіпке көшеді

Электрондық қаржы орталығы өкілдерінің айтуынша, «Тауарлардың ұлттық каталогі ашық экономиканың іргетасына айналып келеді. Ол бағаны жасыруға да, өнімді ауыстырып көрсетуге де жол бермейді». Шын мәнінде, жүйе мемлекетке тиімді бақылау, ал кәсіпкерге айқын ереже ұсынып отыр.

Сайып келгенде 13 миллион тауарды біріктірген ұлттық каталог – тек техникалық жаңарту емес. Бұл – отандық бизнесті тәртіпке шақыратын, адал кәсіпке жол ашатын және экономиканың «көрінбейтін» тұстарын жарыққа шығаратын маңызды қадам.

Соңғы жаңалықтар