5 млн билет сатылды: ӘЧ 2026 қарсаңында ФИФА сынға қалды

Чемпионат 11 маусым – 19 шілде аралығында АҚШ, Мексика және Канадада өтеді. Бұл турнир ауқымы мен көрермен саны бойынша тарихтағы ең ірі дода болмақ. Қазіргі таңда 104 матчтың билеттері сатылымға шығарылып, 6 миллионнан астам билеттің 5 миллионы сатылып үлгерген.

ФИФА билет бағасын сұранысқа қарай өзгертіп отыратын икемді жүйені қолданатынын мәлімдеді. Алайда бұл тәсіл АҚШ-та сынға ұшырап, бірқатар заң шығарушылар ұйымды баға саясатын қайта қарауға шақырды.

– Мұндай жүйе концерттердегідей құбылмалы бағаларды қалыптастырып, қарапайым жанкүйерлер үшін билеттерді қолжетімсіз етеді, – деп есептейді сыншылар.

Сынға жауап ретінде ФИФА арзанырақ билеттердің шектеулі санатын енгізді. Supporter Entry Tier деп аталатын бұл санаттағы билеттердің бағасы 60 доллардан басталады. Дегенмен сарапшылар олардың үлесі жалпы квотаның шамамен 10%-ын ғана құрайтынын атап өтеді.

Жаңа формат та пікірталас туғызды. 2026 жылғы әлем чемпионатында алғаш рет 48 команда қатысады. Бұған дейін турнирге 32 құрама қатысатын. Нәтижесінде матч саны 64-тен 104-ке дейін артады.

ФИФА президенті Джанни Инфантино бұл шешімді қолдап, турнир «тарихтағы ең ашық чемпионатқа» айналатынын айтты. Оның пікірінше, жаңа формат бұрын аз ұсынылған аймақтардың командаларына мүмкіндік береді.

Алайда сарапшылар командалар санының артуы топтық кезеңдегі ойын сапасына әсер етуі мүмкін екенін және ойыншыларға түсетін жүктемені арттыратынын ескертеді.

Турнирдің үш елде өтуі де қосымша қиындықтар туғызады. Командалар мен жанкүйерлер әртүрлі уақыт белдеулерінде мыңдаған шақырым жол жүруге мәжбүр болады. Бұл логистика шығындарын арттырып, экологиялық әсерді күшейтеді.

Сонымен қатар ФИФА бұрынғы жемқорлық дауларына байланысты әлі де қысымға ұшырап отыр. Ұйым реформалар жүргізілгенін мәлімдегенімен, табысты бөлу ашықтығына қатысты сұрақтар сақталуда.

Турнир қарсаңында саяси факторлар да талқылануда. Атап айтқанда, Иран құрамасының қатысуы төңірегінде пікірталас күшейді. Кейбір саясаткерлер оны турнирден шеттету мүмкіндігін қарастырып отыр.

Бұдан бөлек, жекелеген ұсыныстарда Иранның орнына Италия құрамасын қосу идеясы айтылған. Бұл бастаманы АҚШ президентінің арнайы өкілі Паоло Замполли көтерген.

– Мен Трамп пен Инфантиноға Иранның орнына Италияны қатыстыруды ұсындым. Италия құрамасының тарихы бай, олар мұндай турнирге лайық, – деді ол.

Айта кету керек, Италия құрамасы іріктеу кезеңінен өте алмай, қатарынан үшінші рет әлем чемпионатына қатыспай қалды.

ФИФА спорт пен саясатты бөлу қағидатын ұстанатынын мәлімдегенімен, сарапшылар мұндай өзгерістер турнирдің әділдігіне күмән келтіруі мүмкін екенін айтады.

Сондай-ақ турнирдің коммерциялануы да сынға ілінді. Телехұқықтар, демеушілер мен билеттерден түсетін табыс өсіп жатқанымен, оның әділ бөлінуі мәселесі өзекті күйінде қалып отыр.

Қауіпсіздік пен логистика мәселелері де назарда, турнир үш мемлекетте бір уақытта өтетіндіктен, үйлестіру деңгейі жоғары болуы қажет.

Айта кетейік, бұған дейін әлем чемпионатының финалдық ойынына билеттердің бағасы 10 990 долларға дейін жетіп, рекорд орнатқаны хабарланған.