Qazaq24.com
Qazaq24.com
close
up
RU
Menu

Димаш Құдайбергеннің Көкжиектен асқан үн жобасы 2 миллиардтан астам қаралым жинады

Қарағанды облысында тауға шыққан ерлі зайыпты құтқарушылардың көмегіне жүгінуге мәжбүр болды

ChatGPT банк шоттарын тексеру функциясын іске қосты

Ұзақ үзілістен кейінгі оралу: Елдос Сметов Гран при турниріне қатысады

Тегеран соғыс өршіген жағдайда Вашингтонға жаңа тосынсыйлармен сес көрсетті

Жеңіл көліктердің жартысына жуығының пайдалану мерзімі 20 жылдан асқан

Ақтөбеде екі күнде 1300 ден астам адам жол ережесін бұзған

Түркі мемлекеттері ұйымы елдері ақылды қалаларды дамытуға уағдаласты

Әнұран қосылып, эфир үзілді: Британдық радиостанция Король Карл III ні жерлеп қоя жаздады

Көкшетауда тағы бір жол апаты болды: көлік тізгіндеген әйел тротуардағы ана мен баланы қағып кетті

2026 жылы Алматыда 270 шақырымға жуық электр желісі жаңғыртылады

Павлодарда ер адам сау жүргізуші шақыртып, куәлігінен айырылды

Фотоөнер кімге керек?

Концерт кейінгі шегерілді: Қыдырәлі Болманов аяқ асты ауруханаға түсіп қалды

Алматыдағы жұлдызды кеш: Solana Fest әлемдік артистерді бір сахнада тоғыстырды

Қазақстанда архитектуралық үйлестіру орталығы анықталды

Астанада жасөспірімнің бұзақы әрекеті үшін ата анасына айыппұл салынды

Дариға Назарбаева вице‑президент болуы мүмкін бе?

Алматыда құрбан шалуға рұқсат етілген 12 орын белгіленді

Килиан Мбаппе Челси сапына ауысуы мүмкін

Интернет және деменция: ғалымдар күтпеген байланысты анықтады

Интернет және деменция: ғалымдар күтпеген байланысты анықтады

Tengrinews.KZ парақшасынан алынған деректерге сүйене отырып, Qazaq24.com хабарлама жасады..

Ғалымдар интернетті тұрақты пайдалану егде жастағы адамдарда деменция қаупінің төмендеуімен байланысты болуы мүмкін деген мәлімдеме жасады. Бұл ретте мамандар тек экран алдында өткізген уақыт емес, адамның онлайн режимінде нақты немен айналысатыны маңызды екенін баса айтады, деп хабарлайды Tengri Life тілшісі South China Morning Post порталына сілтеме жасап.

Ғалымдар интернетті тұрақты пайдалану егде жастағы адамдарда деменция қаупінің төмендеуімен байланысты болуы мүмкін деген мәлімдеме жасады. Бұл ретте мамандар тек экран алдында өткізген уақыт емес, адамның онлайн режимінде нақты немен айналысатыны маңызды екенін баса айтады, деп хабарлайды Tengri Life тілшісі South China Morning Post порталына сілтеме жасап.

Зерттеу нені көрсетті?

Нью-Йорк университетінің ғалымдары сегіз жыл бойы 50 мен 65 жас аралығындағы 18 мың адамды бақылаған.

Нәтижелерге сәйкес, интернетті жүйелі түрде пайдаланатындарда деменцияның даму қаупі желіні мүлдем дерлік қолданбайтын адамдарға қарағанда шамамен екі есе төмен болған.

Зерттеушілер мұны онлайн-белсенділік "когнитивті резервті" - мидың жасқа байланысты өзгерістердің орнын толтыру қабілетін қолдауымен түсіндіреді.

Қарапайым тілмен айтқанда, адам ақпарат іздегенде, хабарлама жазғанда, билет брондағанда, бейнебайланыс арқылы сөйлескенде немесе жаңа цифрлық сервистерді меңгергенде, ми белсенді жұмыс істеуін жалғастырады.

Сан емес, сапа маңызды

Когнитивті нейробиолог Марк Уильямстың пікірінше, гаджеттер мен интернетті шамадан тыс пайдалану ерте деменцияның артуына әкелуі мүмкін. Соның ішінде 25-35 жастағы адамдар үшін де қауіп бар. Ғалымның айтуынша, мұндай белгілері бар ең жас емделуші 19 жаста.

Сонымен бірге ғалымдар интернеттегі барлық белсенділіктің бірдей пайдалы емес екенін ерекше атап өтеді.

Лекті баяу парақтау, қысқа бейнероликтерді шексіз көру және әлеуметтік желілерде сағаттап отыру әдеті мұндай оң әсер бермейді.

Сонымен қатар зерттеу көрсеткендей, интернетті тым ұзақ пайдалану да когнитивті қабілеттің төмендеу қаупінің артуына байланысты болуы мүмкін. Ең жақсы көрсеткіштер күніне бірнеше минуттан шамамен екі сағатқа дейін онлайн болатын адамдарда байқалды.

Ми үшін не пайдалы?

Мамандар пікірінше, ми белсенділігіне зейін мен ойлауды талап ететін әрекеттер жақсы әсер етеді:

жаңа ақпарат іздеу; хаттарды оқу және жауап беру; сапарлар мен істерді жоспарлау; жақындарымен бейнеқоңырау арқылы сөйлесу; онлайн-оқу; логикалық ойындар мен есептер.

Жадқа, сөйлеуге, талдауға және шешім қабылдауға байланыстының бәрі когнитивті функцияларды сақтауға көмектеседі.

Мамандар не кеңес береді?

Сарапшылар бірнеше қарапайым ережені сақтауды ұсынады:

пассивті парақтауды азайту. Әңгіме контентті мақсатсыз көру туралы болса, әлеуметтік желілерді күніне 20-30 минутқа дейін шектеген дұрыс; ұйқы режимін қадағалау. Ұйқыға 30-60 минут қалғанда телефон мен басқа да гаджеттерді жинап қойған абзал; үзіліс жасау. 20-20-20 ережесін ұстану пайдалы: әр 20 минут сайын 20 секунд бойы шамамен 6 метр қашықтыққа қарау керек; офлайн өмірді ұмытпау. Интернеттен тыс физикалық белсенділік, серуендеу, кітап оқу, араласу және хобби мидағы жасқа байланысты өзгерістердің алдын алудың маңызды факторлары болып қала береді. Басты ереже

Мамандар интернетті тек лентаны шексіз парақтау үшін емес, араласу, оқу және мәселелерді шешу үшін саналы түрде пайдаланса, ол пайдалы құрал бола алатынын атап өтті.

Следите за нашими новостями в Google News

Подписаться
Жағдайды бақылауды жалғастырыңыз, Qazaq24.com әрқашан ең жаңа жаңалықтарды ұсынады.
seeКөрілімдер:66
embedДереккөз:https://kaz.tengrinews.kz
archiveБұл хабарлама дереккөзден мұрағатталған 06 Сәуір 2026 14:24
0 Пікірлер
Кіру, пікір қалдыру үшін...
Жарияланымға бірінші жауап беріңіз...
topЕң көп оқылғандар
Қазір ең көп талқыланатын оқиғалар

Димаш Құдайбергеннің Көкжиектен асқан үн жобасы 2 миллиардтан астам қаралым жинады

20 Мамыр 2026 11:06see116

Қарағанды облысында тауға шыққан ерлі зайыпты құтқарушылардың көмегіне жүгінуге мәжбүр болды

20 Мамыр 2026 21:38see114

ChatGPT банк шоттарын тексеру функциясын іске қосты

20 Мамыр 2026 11:19see114

Ұзақ үзілістен кейінгі оралу: Елдос Сметов Гран при турниріне қатысады

20 Мамыр 2026 19:59see112

Тегеран соғыс өршіген жағдайда Вашингтонға жаңа тосынсыйлармен сес көрсетті

20 Мамыр 2026 08:28see110

Жеңіл көліктердің жартысына жуығының пайдалану мерзімі 20 жылдан асқан

20 Мамыр 2026 08:32see109

Ақтөбеде екі күнде 1300 ден астам адам жол ережесін бұзған

21 Мамыр 2026 10:56see109

Түркі мемлекеттері ұйымы елдері ақылды қалаларды дамытуға уағдаласты

20 Мамыр 2026 10:20see109

Әнұран қосылып, эфир үзілді: Британдық радиостанция Король Карл III ні жерлеп қоя жаздады

21 Мамыр 2026 12:46see107

Көкшетауда тағы бір жол апаты болды: көлік тізгіндеген әйел тротуардағы ана мен баланы қағып кетті

21 Мамыр 2026 11:11see107

2026 жылы Алматыда 270 шақырымға жуық электр желісі жаңғыртылады

20 Мамыр 2026 10:24see107

Павлодарда ер адам сау жүргізуші шақыртып, куәлігінен айырылды

20 Мамыр 2026 13:22see107

Фотоөнер кімге керек?

20 Мамыр 2026 12:14see106

Концерт кейінгі шегерілді: Қыдырәлі Болманов аяқ асты ауруханаға түсіп қалды

20 Мамыр 2026 09:35see106

Алматыдағы жұлдызды кеш: Solana Fest әлемдік артистерді бір сахнада тоғыстырды

20 Мамыр 2026 16:53see106

Қазақстанда архитектуралық үйлестіру орталығы анықталды

20 Мамыр 2026 16:38see106

Астанада жасөспірімнің бұзақы әрекеті үшін ата анасына айыппұл салынды

20 Мамыр 2026 10:24see106

Дариға Назарбаева вице‑президент болуы мүмкін бе?

20 Мамыр 2026 13:04see103

Алматыда құрбан шалуға рұқсат етілген 12 орын белгіленді

20 Мамыр 2026 16:07see103

Килиан Мбаппе Челси сапына ауысуы мүмкін

20 Мамыр 2026 18:15see103
newsСоңғы жаңалықтар
Күннің ең жаңа және өзекті оқиғалары