Сынақ мерзімі және бір айға бан Қазақстанда есепте тұрған жұмыссыздарды не күтіп тұр

2027 жылғы 1 қаңтардан бастап Қазақстанда жұмыссыздардың есепте жай тұруына жол берілмейді. Жаңа ереже қалай жұмыс істейтіні туралы Tengri Life материалында.

Бір күнде есепке тұру

Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі Tengrinews.kz сауалына берген жауабында есепке тұру үшін жұмыс іздеушіге бұрынғыдай бір бума құжат жинаудың қажеті жоқ екенін хабарлады.

Тұрғылықты жері бойынша Мансап орталығына немесе Электрондық еңбек биржасы (Enbek.kz) арқылы жүгінген кезде азамат дербес деректерін жинауға және өңдеуге келісім береді.

Ақпараттық жүйелердегі мәліметтер тексерілгеннен кейін "Еңбек нарығы" автоматтандырылған жүйесі немесе Мансап орталығы жұмыс іздеушіні 1 жұмыс күні ішінде "жұмыс іздейтін тұлға" ретінде тіркейді.

После проверки сведений в информационных системах автоматизированная система "Рынок труда" (АЦС) либо Карьерный центр регистрирует соискателя в качестве "лица, ищущего работу" всего за 1 рабочий день.

Таңдауға берілетін сынақ мерзімі: 13 жұмыс күні

"Жұмыссыз" мәртебесі бірден берілмейді. Алдымен адамға жұмыс іздеуге уақыт беріледі:

13 жұмыс күні ішінде Электрондық еңбек биржасы жұмыс іздеушінің бейініне сәйкес бос жұмыс орындарын автоматты түрде іріктейді. Сонымен қатар Мансап орталығы жеке іздестіру жүргізіп, қолайлы жұмыс нұсқаларын ұсынады.

Егер 13 жұмыс күнінен кейін лайықты жұмыс табылмаса, жұмыс іздеуші автоматты түрде "жұмыссыз" мәртебесіне ауыстырылады. Бірақ бұл ұзаққа созылмайды.

Мансап орталығынан жұмыс туралы ұсыныс алған соң азамат оны елеусіз қалдыра алмайды. Жұмыс іздеуші немесе жұмыссыз адам 3 жұмыс күні ішінде бос жұмыс орнына келісетіні немесе одан бас тартатыны туралы ресми жауап беруге міндетті.

Неге және қалай есептен шығарылады?

Мансап орталығы азаматты жүйеге мәліметтер түскен сәттен бастап 2 жұмыс күні ішінде мынадай негіздер бойынша есептен шығарады:

Үш рет бас тарту немесе үнсіз қалу. Ұсынылған қолайлы жұмыстың 3 нұсқасынан бас тарту немесе орталықты хабардар етудің 3 күндік мерзімін өткізіп алу. Шақыртулар мен жолдамаларды елемеу. Дәлелді себептерсіз жұмыс/оқу орнына 5 күн ішінде немесе Мансап орталығының шақыртуы бойынша 3 күн ішінде келмеу. Жұмысқа бармау. Қоғамдық жұмыстарға, жастар практикасына немесе оқу курстарына қатысуды өз бетінше тоқтату.

Табысы мен мәртебесін жасыру теріс әсер етеді. Егер жұмыссыз адам 5 жұмыс күні ішінде мына жағдайлар туралы хабарламаса:

жұмыс тапса (еңбек шарты немесе АҚС бойынша); ЖК/ЖШС ашса немесе компанияның құрылтайшысы болса; тұрғылықты жерін ауыстырса; зейнетке шықса немесе мүгедектік тобын алса. жалған мәліметтер немесе қолдан жасалған құжаттар ұсынса. бас бостандығынан айыруға сотталса немесе мәжбүрлеп емдеуге жіберілсе.

Жұмыс табуына, ЖК ашуына немесе көшіп кетуіне байланысты есептен шығарылған жұмыссыздар бір айға бұғатталады.

"Есептен шығарылған жұмыссыздар мансап орталығында жұмыссыз ретінде қайта тіркелуге есептен шығарылған күннен бастап отыз күнтізбелік күн өткеннен кейін ғана құқылы", – делінген хабарламада.

Жұмыссыздық бойынша төлем мерзімі қысқартылады

Бұған дейін Еңбек министрлігі 2026 жылғы 1 қазаннан бастап жұмысынан айырылу бойынша жәрдемақы төлеу мерзімі қысқартылатынын хабарлаған болатын. Қазір жаңа ереже пилоттық режимде жұмыс істеп жатыр.

Мұндай төлемді өзі үшін міндетті әлеуметтік аударымдар төленген азаматтар ала алады. Төлем мерзімі адамның әлеуметтік сақтандыру жүйесіне қанша уақыт қатысқанына байланысты.

Қазір жәрдемақыны алты айға дейін алуға болады, ал 1 қазаннан бастап ең ұзақ мерзім үш айға дейін қысқартылады. Ең жоғары әлеуметтік төлем 267 750 теңге болады.

Анықтама. Қолданыстағы ереже бойынша төлем мөлшері табысқа ғана емес, жүйеге қатысу өтілінің коэффициентіне де байланысты. Ақпанда МӘСҚ Tengrinews.kz-ке 2026 жылы ең жоғары төлем айына 348 075 теңгеге дейін жетуі мүмкін екенін хабарлаған.

2026 жылғы 1 тамыздағы жағдай бойынша жұмысынан айырылу бойынша төлемді 287 459 адам алды. Орташа мөлшері – 102 384 теңге.

Бұған дейін Қазақстанның Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі әлеуметтік қолдау шараларын анықтаудың скоринг моделін сынақтан өткізіп жатқанын жазған едік. Оның көмегімен қазақстандық отбасылардың әл-ауқаты бағаланып, оларға мемлекет тарапынан қандай көмек тиесілі екені шешіледі.

Сондай-ақ әлеуметтік желілер мен кейбір пабликтерде Қазақстанда курьер болып қосымша табыс табатын аналарды әлеуметтік төлемдерден айыруы мүмкін деген ақпарат тарады. Еңбек министрлігі бұл ақпаратты жоққа шығарды. Ведомство бала күтімімен айналысатын жұмыс істемейтін ата-аналар бала бір жарым жасқа толғанға дейін республикалық бюджеттен жәрдемақы алатынын еске салды.

Тағы оқыңыз: Жәрдемақы төлеу: қазақстандықтар бес топқа бөлінбек

Бізді Google-дың негізгі дереккөздер тізіміне қосыңыз

Қосу