Туристік бум Орталық Азияға жетті: бұл Қазақстан үшін нені білдіреді

2025 жылы Қазақстан туризм саласының экономикаға қосқан үлесі бойынша Орталық Азия елдері арасында бірінші орынға ие болды. Көрсеткіш 9,3 миллиард долларға жетті, - деп хабарлайды Tengrinews.kz тілшісі Ranking.kz-ке сілтеме жасап.

Сарапшылар Дүниежүзілік саяхат және туризм кеңесі (World Travel & Tourism Council) деректерін негізге алған.

Орталық Азияда туризм қарқынды дамып келеді

Кейінгі жылдары пандемия, әскери қақтығыстар, санкциялық шектеулер мен экономикалық дағдарыстар әсерінен әлемдік туристік ағындар айтарлықтай өзгерді. Осы орайда мемлекеттер инфрақұрылым, көлік қолжетімділігі және туристік бағыттарды ілгерілетуге белсенді түрде инвестиция сала бастады.

Нәтижесінде саяхатшылар мен олардың шығындары үшін бәсекелестік күшейді. Орталық Азия туризмі ең жылдам дамып келе жатқан аймақтардың біріне айналды.

2025 жылы туризмнің аймақ экономикасына қосқан жиынтық үлесі 17,7 пайызға артты. Салыстырмалы түрде алсақ, Солтүстік-Шығыс Азияда бұл көрсеткіш 8,7 пайыз, ал Оңтүстік-Шығыс Азияда 7,6 пайыз болды.

Орталық Азиядағы туризм саласындағы жұмыс орындарының саны 9,5 пайызға өсті. Шетелдік саяхатшылардың шығындары 26,4 пайызға, ал салаға салынған инвестициялар 12,4 пайызға артты.

Туризм экономикаға қанша табыс әкеледі?

2025 жылдың қорытындысы бойынша Орталық Азия экономикасына туризм секторының қосқан жиынтық үлесі 20,1 миллиард долларды немесе аймақ экономикасының 4,3 пайызы болды.

2019 жылы бұл көрсеткіш 15,8 миллиард доллар немесе экономиканың 4,5 пайызы болған еді. Осылайша, алты жыл ішінде туризмнің ақшалай түрдегі үлесі 27,1 пайызға артқанымен, оның жалпы үлес салмағы сәл төмендеген.

Бұл Орталық Азия экономикасының жалпы өсімі туризм саласына қарағанда жылдамырақ болғанымен түсіндіріледі.

Болжам бойынша, 2026 жылы туризмнің үлесі 21,7 миллиард долларға дейін, ал оның аймақ экономикасындағы үлес салмағы 4,7 пайызға дейін артуы мүмкін.

Туризм әр 17-ші жұмыс орнын қамтамасыз етеді

2025 жылы Орталық Азиядағы туризм саласы шамамен 1,7 миллион жұмыс орнын қамтамасыз етті. Бұл жалпы жұмыспен қамтылғандардың 5,8 пайызы немесе шамамен әрбір 17-ші жұмыс орны деген сөз.

2036 жылға қарай салада жұмыс істейтіндердің саны 2,2 миллион адамға дейін өсуі мүмкін. Он жыл ішінде сектор тағы 400 мыңға жуық жұмыс орнын ашуға қауқарлы.

Туристер ақшаны неге жұмсайды?

Орталық Азияның туристік нарығының негізгі бөлігін шетелдік саяхатшылар қалыптастырады. 2025 жылы барлық шығынның 64,3 пайызы немесе 9,9 миллиард доллары солардың үлесіне тиді.

Ішкі туристер 5,5 миллиард доллар немесе жалпы соманың 35,7 пайызын жұмсады.

Бұл ретте шығындардың 84,5 пайызы демалыс пен ойын-сауыққа бағытталса, іскерлік сапарлардың үлесі 15,5 пайыз болды.

Мұндай құрылым тау, экологиялық, мәдени-тарихи, курорттық, сауықтыру, гастрономиялық және шытырман оқиғалы туризмді дамытуға үлкен әлеует береді.

Туристер көбіне қайдан келеді?

Орталық Азияға келетін туристік ағынның негізгі көздері - аймақтың өз елдері мен жақын көршілер:

Қазақстан - 29 пайыз; Өзбекстан - 22 пайыз; Ресей - 20 пайыз; Қырғызстан - 19 пайыз; Қытай - 2 пайыз; басқа елдер - 8 пайыз.

Қазақстан, Өзбекстан, Ресей және Қырғызстанға туристік ағынның жиынтық 90 пайызы тиесілі.

Бұл нарықтың негізінен аймақтық деңгейде қалып отырғанын білдіреді. Оның алдағы өсімі әуеқатынастың, жерүсті көлігінің дамуына, бірлескен маршруттардың ашылуына және елдер арасындағы сапарларды жеңілдетуге тікелей байланысты болмақ.

Орталық Азия тұрғындары қайда саяхаттайды?

2025 жылы Орталық Азия тұрғындары үшін ең танымал бағыттар Өзбекстан мен Қазақстан болды - сапарлардың тиісінше 25 және 23 пайызы осы елдерге тиесілі.

Одан кейінгі орындарда Қырғызстан - 18 пайыз, Ресей - 16 пайыз және Түркия - 6 пайыз.

Қазақстан бірінші орынға шықты

2025 жылы Қазақстан экономикасына туризм саласының қосқан үлесі 9,3 миллиард доллар болды - бұл Орталық Азия елдері арасындағы ең жоғары көрсеткіш.

Бір жыл ішінде бұл көрсеткіш 16,2 пайызға артты. Туризмнің ел экономикасындағы үлесі 3,2 пайызға жетті.

2026 жылы саланың үлесі тағы да шамамен 13 пайызға өсуі мүмкін. Бұл аймақтағы көршілес елдердің болжамды өсу қарқынынан жоғары.

U.S. News & World Report халықаралық рейтингінің "Туризм және мәдениет" санатында да Қазақстанның позициясы жақсарды. 2025 жылы еліміз үш жыл ішінде 11 сатыға жоғарылап, 73-орынға ие болды.

Сарапшылардың айтуынша, Қазақстан рейтингте Катар, Бахрейн, Тунис және Вьетнам елдерінен жоғары тұр.

Google News арқылы жаңалықтарымызды қадағалаңыз

Жазылу