Әр ата ана баламен бірге ойнап, ортақ ісімен айналысу қажет дефектолог

Әсіресе, жетім балалар мен ерекше қажеттілігі бар балалардың өмір сүру жағдайын жақсартуға, әлеуметтендіруге, жетілуіне атсалысуды міндетіне алған «Dara» қайырымдылық қоры қазір инклюзия бойынша 8 түрлі бағытты қамтыған. Соның ішінде Алматы облысының Білім басқармасына қарасты Іле ауданы Өтеген батыр ауылындағы «№6 психологиялық-педагогикалық түзеу кабинеті» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің жұмысына тоқталмақпыз.

Жалпы, еліміздің облыс пен аудан орталықтарында 51 Психологиялық-педагогикалық түзеу кабинеті іске қосылған. Бүгінгі күнге дейін 25 800 мүмкүндігі шектеулі балаға қызмет көрсетуде. Бұл дегеніміз – арнайы білім беру ұйымы, яғни онда кез келген ерекше бала мен оның отбасы дефектолог, психолог, логопед, тифлопедагог, сурдопедагог, физиотерапевт, массажист секілді мамандардың көмегіне жүгіне алады. Сөйтіп, ерекше қажеттіліктері бар балалар өз қатарластарынан қалмай, жалпы білім беру үдерісіне ілесуіне мүмкіндік туады.

Мекеме басшысы Алма Сандыбаеваның айтуынша, әр циклда 45-50 шақты бала ем алады. Ондағы нейропсихологтар, дефектологтар, логопедтер, сурдопедагог, АДШ нұсқаушысы, әлеуметтік педагог секілді мамандар баладағы дамуының тежелуі, сөйлеу, оқу, мінез-құлқы мен есту-көру қабілеттерінің бұзылу деңгейін анықтап, қатарына қосуға тырысады.

– Психологиялық-педагогикалық түзеу кабинетін өз ішімізде қысқартып ППТК дейміз.  ППТК – дамуында әртүрлі бұзылыстары бар балаларға жан-жақты диагностика және түзету жұмысын жүргізетін арнайы мекеме. 2020-2025 жылдар аралығында ерекшелігі бар 582 бала түзету көмегін алып, білімін жетілдірді. Оның ішінде үш айдан тұратын әр циклда 45-50 шақты бала қабылданады.

Бұл мекемеде балалар білімін жетілдіріп, мектеп бағдарламасы бойынша ілгерілеуге мүмкіндік алады. Ол өз ойын жеткізіп қана қоймай, ортада өзін ұстауды үйренеді. Тіпті балаларымыздың кейбірі кейін мектепке барып, оқу озаты атанғаны да бар. Оған қоса, біз балаға ғана емес, оның әке-шешесіне де барынша көмектесеміз. Мәселен, әлеуметтік педагог отбасы жағдайына байланысты әңгіме жүргізіп, аптасына бір рет психологиялық кеңес беріледі, – дейді Алма Сандыбаева.

Дефектолог маман Махаббат Мұратқызы қазір балалардың дамуына әсер ететін негізгі қиындық гаджетке тәуелділік деп санайды.

– Баланың дұрыс дамуына тек гаджетке тәуелділік емес, тірі қарым-қатынастың аздығы, қозғалыстың жетіспеушілігі және күйзеліс әсер етеді. Мәселен әр ата-ана баланы жылы үйде, өзінің үйренген ортасында бірге ойнап, ортақ ісімен айналысып, оның дербестігін қолдай отырып, оған көмектесе алады, – деді дефектолог Махаббат Мұратқызы.

Мекемеге екі айдан бері қызын әкеліп жүрген ана аз уақыт болса да, баласының жетістігі барын сөз етті.

Оның айтуынша, дәрігерлер 4 жасар қызына сөйлеу тілінің тежелуі диагнозын қойған.

– Бірде балабақшаға барып жүрген қызым үйге жылап келді. Сөйтсем, қызым дұрыс сөйлей алмаған соң өзге балалар ойнамай кеткен. Тіпті өз араларында «Мынау сөйлей алмайды, онымен ойнамаймын» деп айтатын болған. Содан осы орталыққа келдік. Әуелгі кезде сөздерді құрай алмайтынбыз, қазір тақпақты жаттайтын болдық. Аз уақыттың ішінде жақсы нәтиже көріп отырмыз, – деді Әсел Сәрсенаева.

Сонымен қатар ол қызының жергілікті жарыстарға қатысып, жүлделі орындарды иеленгенін айтты.