Атыраудың тарихи ғимараттарын сақтап қалуға екінші мүмкіндік беріле ме?

Қаладағы ескі бөлікте орналасқан он тарихи ғимаратқа жергілікті маңызы бар сәулет және қала құрылысы ескерткіші мәртебесін беру үшін қайтадан ұсыныс жасалды.

Өткен жылы Мәдениет және ақпарат министрлігі жанындағы тарихи‑мәдени мұра жөніндегі комиссия Атыраудағы 23 ғимаратқа жергілікті маңызы бар сәулет және қала құрылысы ескерткіші мәртебесін беру туралы ұсынысты қараған болатын. Нәтижесінде тек екеуі ғана мақұлданды: Темірханов көшесіндегі алғашқы теміржол вокзалы мен Балғымбаев көшесіндегі көпестің үйі (аңшылар және балықшылар қоғамы). Қалғандары мәртебесіз қалып, болашақта жойылу қаупіне тап болды.

«Мәдени» комиссияның қандай себеппен тарихи ғимараттардың басым бөлігін қорғау мәртебесінсіз қалдырғаны белгісіз.

Атырау облыстық тарихи‑мәдени мұраны зерттеу орталығының жетекшісі Толыбай Достыбаев: 

– Комиссия құрамында сәулетшілер, реставраторлар, тарихшылар және тиісті салалардың басқа да білікті мамандары бар. Сондықтан қабылданған шешімдер сарапшылардың кәсіби пікіріне негізделген деп есептейміз, – деді.

Соңғы уақытта оның айтуынша, сол комиссияға бұрын мақұлданбаған кейбір үйлерді қайтадан ұсынуға екінші талпыныс жасалды. Бұл жолы тізімде он нысан бар. Олар мына мекенжайларда орналасқан:

Әйтеке би көшесі, 19 және 27;

Жарбосынов көшесі, 3;

Балғымбаев көшесі, 24, 27, 56 (суретте);

Исенов көшесі, 20 және 52;

Жансүгіров көшесі, 3 және 5а.

Бұл екінші тізім бойынша комиссия әзірге шешім қабылдаған жоқ.

Соңғысы. Көп жылдық тәжірибесі бар өлкетанушы ретінде мен «сарапшылардың кәсіби пікіріне» қатты күмән келтіремін. Себебі олардың әр үйдің тарихын білуі неғайбыл. Ал олардың тағдырын бір қаламның қозғалысымен шешсе, демек оның құндылығы мен сақталу маңызын мүлде түсінбейді. Мысалы, ішкі туризмді дамыту үшін бұл аса қажет. Оның үстіне, Атырауда биліктің ұзақ жылдар бойғы әрекеті мен әрекетсіздігі салдарынан тарихи нысандардың өзі де жоқтың қасы болып қалды.

Лев ГУЗИКОВ

Суреттер автордың архивінен алынды

Бүгін, 19:13