Электромобильдер жарысы аяқталды: көршінің аты бірінші келді

Quartz талдауына сүйенген Aikyn.kz, электр көлігі нарығындағы бәсекеде кім жеңетінін болжайды.

Америкалық сатып алушыларды электромобиль алуға ынталандыратын федералдық салықтық жеңілдіктер жойылды. Фото edition.cnn.com сайтынан алынды. Авторлығы: Getty Images / Leonhard Simon

Америкалық сатып алушыларды электромобиль алуға ынталандыратын федералдық салықтық жеңілдіктерді Трамп әкімшілігі өткен айда жойды. Ford тамыз айында Қытай көп жылдан бері қолданып келе жатқан өндірістік технологияларды енді ғана игеріп жатқанын хабарлады. Бірақ оның 30 мың доллар тұратын бәсекеге қабілетті электр жүк көлігі тек 2027 жылы ғана жолға шығуы мүмкін.

Электр көліктерінің бәсекесінде қытайлық өндірушілер де қиын кезеңді бастан өткеруде. Әлемдегі электромобиль сатылымы бойынша Tesla-ны ығыстырған BYD компаниясы қыркүйекте соңғы 18 айда алғаш рет айлық сатылымның төмендеуін тіркеді. Қытай автонарығының өндірістік қуатының жартысынан астамы бос тұр. Сонымен бірге, Бейжің ішкі нарықтағы баға соғыстарын тежеуге күш салуда. 

Бірақ барлық қиындықтарға қарамастан, Қытай компаниялары әлі де көшбасшылық үстемдікке ие. Айырмашылық тек бағада емес.

Өткен жылы Ford бас директоры Джим Фарли қытайлық Xiaomi SU7 моделін сынап көріп, таңғалысын жасырмаған. 30 мың долларға сатып алуға болатын бұл көлік көптеген Porsche модельдерінен жылдам. Салондағы жарықты басқаратын алып сенсорлы экранмен және жасанды интеллектке негізделген көмекшімен жабдықталған.

«Бұл – фантастика, мен одан бас тартқым келмейді», – деп мәлімдеді ол подкастта. Бұл америкалық автокөлік өндірушінің басшысының сөзі. Таңғаласыз!

2024 жылдың наурызында BYD бес минутта 400 км-ге жететін қуат беретін жылдам зарядтау жүйесін және «Құдайдың көзі» атты жүргізуші көмекшісін таныстырды. Ал америкалық электромобильдерге дәл осындай қашықтыққа жету үшін әдетте 30 минуттық зарядтау қажет.

Tesla басшысы Илон Маск те өткен жылы егер сауда кедергілері болмаса, қытайлық өндірушілер әлемдегі көптеген автокомпанияларды жойып жіберетінін мойындаған болатын.

Қазір Қытай электромобильдерінің АҚШ нарығына енуіне кедергі болып тұрған жалғыз нәрсе – Трапмтың тарифтері. Байден әкімшілігі қытайлық электромобильдерге 100% кедендік баж салығын енгізді. Трамп әкімшілігі бұдан да әріге барып, барлық қытай тауарларына 54% баж салығын және электромобильдерге арналған салықтық жеңілдіктерді қысқартты.

Wedbush талдаушысы Дэн Айвс былай деген екен: «Трамп бұл шешімді жариялаған кезде, BYD-дің штаб-пәтерінде шампан ашқан болар».

Оның есебі бойынша, жаңа тарифтер америкалық автоөндірушілерге жылына 100 млрд доллар шығын әкелуі мүмкін. Ал BYD Еуропа, Мексика және Оңтүстік Америка нарықтарында өз үлесін арттыратын болады.

Ең қызығы, Трамп күресіп жатқан Қытай нарығы әлдеқашан жеңіске қол жеткізген. Халықаралық энергетикалық агенттіктің мәліметінше, биыл әлемде сатылған әрбір төрт көліктің бірі – электромобиль. Бірақ Трамп әкімшілігі электромобиль инфрақұрылымына бөлінген қаржыны тоқтатып, 7500 долларлық салықтық жеңілдікті жойды. Оның орнына мұнай индустриясын қолдап, электромобильдерді сынаумен айналысты. Қалай болғанда да, Трамптың саясаты әлемнің электромобильге көшуін тоқтата алмайды.

Керісінше, ол америкалық автокәсіпорындардың бәсекеге қабілеттілігін әлсіретеді және олардың әлемдік нарықтағы орнын одан әрі жоғалтады. Ford өкілі Джон Лоулер мамыр айында: «Қытай көліктері АҚШ-қа келмейді деу – өзімізді-өзіміз алдау. Бұл уақыт мәселесі ғана», – деген еді.

Қытай компанияларын тоқтататын жалғыз күш – олардың өздері және өз үкіметі. Қазір елде 50-ге жуық электромобиль өндірушісі бар, бірақ сатып алушылар аз. Баға соғысы күшейді. BYD сатылымы мамыр мен тамыз аралығында 10%-ға төмендеген. Бірақ компания бұған экспортты ұлғайтумен жауап беруде.

2025 жылға қарай BYD өз өнімдерінің 20%-ын шетелге экспорттауды, 2024 жылғы 10%-дан екі есеге арттыруды жоспарлап отыр.

Электромобиль жарысы ресми түрде аяқталмады. Бірақ айырмашылық айқын. Қытай компанияларының алдында әлі екі жыл бар – сол уақыт ішінде олар әлемдік нарықты жаулап үлгереді.

Ford өзінің арзан электр пикабын шығарғанша, бүкіл әлем қытай электромобильдерін мініп жүретін болар. Президент Трамптың тарифтері бұл жағдайды өзгерте алмайды. Ақ Үйге америкалықтардың жеңілісін соңынан түсіну ғана қалатын шығар.

Сараптама, зерттеу мақала, күнделікті өзекті ақпаратты «Айқынның» TELEGRAM арнасынан табасыз.