Қайта оралған ұлы күн нағыз ұлттық мереке

1990 жылы 25 қазанда Қазақстанның Егемендігі туралы декларация қабылданды, биыл оған 35 жыл. Ақжолтай құжат – еліміздің Тәуелсіздік алуына жол ашты. Халқымыз егемендікке бастайтын жолды ұзақ жылдар бойы жүріп өтті. Зиялылар ұлт санасын сақтау үшін қолдарынан келгеннің бәрін жасады. Бостандыққа ұмтылыс Желтоқсан оқиғасында айқын көрінді. Декларация – халқымыздың ұзақ жылғы күресінің нәтижесі. Бұл – қазақтың сан ғасырлық мемлекеттілік дәстүрі жаңғырып, азаттық үшін күрескен бабалар арманы ақиқатқа айналған күн, сол себепті баға жетпес құбылыс іспетті, деп жазады Egemen.kz.

Фото: Zakon.kz

1990-ыншы жылдар – құр арман кезеңі емес еді, бұл – қуанышты күннің жақындағаны білінген, дербес ел болудың мүмкін екеніне көз жете түскен шақ еді. Миллиондаған адамдардың жүрегі «Ел!, Жер!» деп соққан буырқанған кезеңде ұлт қайраткерлері мен зиялылары бірлік пен табандылық танытып, Азаттықтың негізін заңмен де, кісілік ұстаныммен де қалап, білім-білік, тәжірибе алға шықты.

1990 жылдың 25 қазанында он екінші шақырылған Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің талқылауында 360 депутаттың 71-і қарсы дауыс берсе де, Қазақстанның мемлекеттік егемендігі туралы декларация қабылданды.

Декларацияның кіріспесіндегі «...Қазақ ұлтының тағдыры үшін жауапкершілікті ұғына отырып ізгілікті демократиялық праволық мемлекетті құруға бел байлауды негізге ала отырып...» деген жолдар жаңа кезеңнің басталғанын паш етіп, халықтың сенімін нығайтты. Құжаттың әсері көп уақыт өтпей-ақ байқалып, қоғамның іргетасы жаңарып, жаңа белестерге ұмтылыстар басталып кеткен еді.

Дербес мемлекет пен қоғамды қалыптастыру-жаңғырту процесінде күрделі әрі мол еңбекті қажет ететін және алуан түрлі міндеттерді шешуге бағытталған Егемендік декларациясы – 1991 жылғы 16 желтоқсанда «Қазақстан Республикасының мемлекеттік тәуелсіздігі туралы» Конституциялық заңның қабылдануына негіз болды және 1993 жылғы Конституцияның, 1995 жылғы қолданыстағы Конституцияның негізіне айналды.

Мәскеудің шексіз билігін шектеу бағытында батыл шешімдерге бару  Егемендік декларациясының алтын өзегі болды. Мәскеуге бағынатын кәсіпорындар республикалық меншікке өтті. Декларация – сол кездегі зор мәселе болған Семей полигонын жабуға да көп септесті. Жалпылай айтқанда, Егемендік декларациясы көптеген мүмкіндіктерге жол ашты, барлық игіліктердің негізіне айналды.

Өкінішке қарай, ел тарихындағы осынау ұлы күннің аталынбаған (он жылдан астам уақыт) кезеңі болды. Ал 2022 жылы Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың бастамасымен 25 қазан – Республика күні болып қайта белгіленді. «Биылдан бастап  Республика күні – ұлттық мереке. Енді бұл мейрамды күллі ел болып атап өтетін боламыз» деп айтқан Мемлекет басшысының бастамасы халқымыздың көңілінен шықты. Осылайша, шын шаттанатын шуақты мереке қайта оралды.

( Фото: tolqyn.kz)

Осы ұлы күнде қаншама қазақ азаматтарының білім-білігі, қажыр-қайраты, ұлтжанды пейілі жатыр. Республика күнінің мән-маңызы уақыт өткен сайын арта беретіні анық.

Республика күні ұлтымыздың айрықша мейрамы ғана емес, ел Президенті ұсынған Әділетті Қазақстанның берік бастауы, ал оның қайнарында Егемендік декларациясы тұр.

Мемлекет тарихындағы аса маңызды айтулы мереке Республика күні – баладан данаға дейін, бұқарадан билікке дейін таным тереңімен түсініп, жан-жүрегімен қабылдап қуанатын нағыз ұлттық мереке.