АМӨЗ жұмысы тоқтатылуы мүмкін: Экология департаменті зауытты сотқа берді

Жоспардан тыс тексеріс барысында рұқсатсыз факельдік шығарындылар және ондаған мың текше метр сарқынды сулардың заңсыз төгілгені анықталды. Материалдар сотқа жолданды, онда қондырғылардың жұмысын уақытша тоқтату мәселесі қаралады.

Технологиялық ақаулар және заңсыз шығарындылар

Атырау облысы бойынша Экология департаменті Атырау мұнай өңдеу зауытындағы тексерісті аяқтап, экологиялық заңнаманың өрескел бұзылғанын мәлімдеді. Департамент басшысы Асқар Жүсіповтің сөзінше, былтыр желтоқсанда және биыл қаңтарда зауытта бірнеше технологиялық қондырғы істен шыққан. Апаттық жағдайдың, соның ішінде ықтимал жарылыстың алдын алу мақсатында кәсіпорын зиянды қалдықтарды факел арқылы атмосфераға айдаған. Бұл — мазутты вакуумдық айдауға арналған ЭЛОУ-АВТ-3 қондырғысы. Алайда бұл әрекет тиісті экологиялық рұқсатсыз жүзеге асырылған.

Бұдан бөлек, зауыттың мұнайды алғашқы өңдеуге арналған «ЭЛОУ-АТ-2» технологиялық қондырғысындағы пештерде нормативтік рұқсаты жоқ газдарды жағу дерегі тіркелді.

«Сасықсайдағы» жасырын құбыр: Сарқынды сулар жерге төгілген

Тексеру барысында тағы бір өрескел құқықбұзушылық әшкере болды. Зауыт әкімшілігі «Сасықсай» булану алаңының шетінен диаметрі 500 мм болатын құбырды заңсыз орнатып, сарқынды суларды экологиялық рұқсатсыз ашық жерге төгіп келген.

Сарқынды су екі учаскеге төгілген. Зерттеу нәтижесінде лас судың көлемі анықталды: бірінші учаскеде 20 мың текше метрден астам, ал екінші учаскеде (3 гектарға жуық аумақта) шамамен 24 мың текше метр су төгілген.

Экология департаменті бұл заңбұзушылықтардың жүйелі сипатқа ие екенін алға тартады. Мұндай апаттық жағдайлар мен факелде газ жағу оқиғалары 2025 жылы да тіркелген.

— Әкімшілік құқықбұзушылық туралы кодекстің 324, 327 және 328-баптарына сәйкес, бұл заңбұзушылықтар үшін тек айыппұл ғана емес, сонымен қатар кәсіпорынның өндірістік қызметін тоқтату түріндегі әкімшілік жаза да қарастырылған. Өндірісті тоқтату туралы шешімді тек сот қабылдайтындықтан, барлық материалдар сот талқылауына жолданды, — деп хабарлады департамент басшысы Жүсіпов.

Кәсіпорынға қатысты ҚР Әкімшілік құқықбұзушылық туралы кодекстің 328-бабының 3-тармағы (Қоршаған ортаға жол берілетін антропогендік әсер ету нормативтерін бұзу) бойынша хаттама толтырылды. Аталған баптың санкциясына сәйкес, айыппұлмен қатар тиісті эмиссия көзін (источникті) немесе өндірістік учаскені тоқтата тұру көзделген. Айыппұл көлемі мен зауыттың ластаушы көздерінің, яғни ЭЛОУ-АТ-2 және ЭЛОУ-АВТ-3 қондырғыларының жұмысын тоқтату мәселесін сот шешеді. Екі қондырғыда да шығарынды көздеріне қатысты эмиссиялар есептері мен рұқсат етілген нормативтер айқындалмаған.

Еске салайық, бұған дейін, 25 қаңтарда зауытқа жақын орналасқан Алғабас ауылындағы «Сая» бау-бақша қоғамының тұрғындары өткір жағымсыз иіске шағымданып, жедел қызметтерге жүгінген еді. Осыдан кейін атмосфералық ауаның сапасына мониторинг жүргізілді.

Кейін Экология департаменті зиянды заттардың артық мөлшері Мирный, Водник аудандарында және «Сасықсай» булану алаңдарында тіркелгенін хабарлады. Бұл жерлерде күкіртсутек пен көміртек тотығының концентрациясы шектен асқан. Департамент осыдан соң тұрғындардың шағымы мен ластаушы заттардың шекті деңгейден асуы мүмкін деген деректер негізінде зауытта тексеріс бастады.

Бұған дейін «Қазгидромет» РМК Атырау облыстық филиалы 19–25 қаңтар аралығында АМӨЗ маңындағы күкіртсутек концентрациясы шекті деңгейден 36,3 есеге дейін асып кеткенін анықтады. Сондай-ақ қала маңындағы Тасқала (Алғабас) ауылында — 17,5 есе, іргелес аумақта — 15 есе, Химпоселок ауданында — 36,3 есе артық болғаны мониторинг арқылы расталды.

Ал АМӨЗ-дің өз зертханасы 25 қаңтар күні атмосфералық ауада ластаушы заттардың шекті деңгейден асқанын мойындамаған еді.

Ақпан айының соңында облыстық Табиғи ресурстар және табиғат пайдалануды реттеу басқармасының басшысы Ерболат Омаров зауытқа санитарлық-эпидемиологиялық талаптарды бұзғаны үшін 6 млн 920 мың теңге айыппұл салынғанын хабарлады. Зауыт бұл шешіммен келіспей, сотқа шағым түсірді.

Айнұр САПАРОВА

Бүгін, 18:25