Дубайдағы GulFood көрмесінде Қазақстан өзге елдермен 335 млн доллардың келісімін жасасты

Қазақстанда жасалған азық-түлік өнімдері Таяу Шығыс және Шығанақ елдерінің нарығына экспортталады.

Тараптар миллиондаған доллардың келісімін жасады. Бұл жайында Дубайда Қазақстан ауыл шаруашылығы министрлігі ұйымдастырған жиында мәлім болды. Басқосуға отандық агрокомпаниялар мен Араб әмірліктері, Мысыр, Түркия және Қытайдың іскер топ өкілдері қатысты. 

Рауан Мыңбай, тілші:

- Ұлы дала төсі мен араб сахарасын жалғаған сауда керуені мыңдаған шақырымды артқа тастап, Дубайдың дүниежүзілік көрме орталығына жетті. Тамақ өнеркәсібі саласындағы отандық 30 компания 300-ден астам тауар белгісін әлем назарына ұсынды. Тұтынушы алып нарықтармен өзара түсіністік жөніндегі меморандумдарға қол қойылып, келісімдерге келді. Ал Ауыл шаруашылығы және Сауда министрліктері жергілікті тараппен экспорттық әлеуетті арттыратын мәмілелер жасасты. 

Бұл күндері Дубайда халықаралық «GulFood» көрмесі өтіп жатыр. Бастауын 1981 жылдан алатын іс-шара әуелде шығанақ елдерінің шағын азық-түлік жәрмеңкесі ретінде ұйымдастырылған. Кейін ауқымы кеңейіп, тұтас әлемді қамтитын болды. Биыл көрмеге 195 мемлекеттен ірі тамақ өндірушілер келді. Арасында отандық кәсіпкерлер де бар. Кейінгі үш күннен бері олар ұлттық павильонда экспортқа бағытталған өнімдерін таныстырып, жалпы құны 335 млн доллардың 20 келісімін жасады.

Сейілхан Өтегенов, сүт өңдеу зауытының коммерциялық директоры /Қазақстан/:

- Қазақстаннан қоюлатылған сүт өнімдерін алып келдік. 3 айға дейін сақтауға болады. Сөремізде араб елдеріне таңсық сүт коктейлі де бар. Қызығып, сатып алуға талпынып жатыр. Қазақстан ішінде бірнеше өңірге тасымалдаймыз. Енді шетелге шыққымыз келеді. Әзірге бір дистрибьютор табылды. 

Қазақстан ауыл шаруашылығы экспорты кейінгі 5 жылда 2 есе артып, 6 млрд доллардан асты. Әсіресе мал шаруашылығы тұрақты өсім көрсетіп келеді. Былтыр елімізден сыртқы нарыққа 91,3 мың тонна ет жөнелтілді. Соның 29,4 мыңы - қой еті. Сырт елдерде бұған сұраныс жоғары. Әсіресе арабтар қазақтың етіне қарық болып жатыр. Сондықтан дөңгелек үстелде осы бағыттағы экспортты екі еселеу қажеттігі айтылды.

Ареф Хәлаф, көрмеге келуші:

- Жаңа ғана сіздердің елден әкелінген еттің дәмін таттым. Маған ұнады. Жоғары сапалы дер едім. 

Осы күні елдегі ауыл шаруашылығы алқаптарының жалпы аумағы 214 млн гекторға тең. Басым бөлігі жайылым үшін шұрайлы. Демек, толықтай табиғи өнім алуға болады. Мамандар мұны «басты ерекшелік» дейді. Ал араб әмірліктерімен екі жақты қатынастардың дені  агроөнеркәсіп  саласында. Мал шаруашылығын ширатсақ, шығанақ нарығы ірі тұтынушы атануы мүмкін.

Айдарбек Сапаров, ҚР Ауыл шаруашылығы министрі:

- Жаңа дөңгелек үстел өткіздік. Араб елдерінің бизнесмендерімен. Біраз мәселені талқыладық. Экспорт жөнінде, импорт жөнінде. Олар да біздің елге өнімдерін шығарғысы келеді. Одан басқа министрмен кездестік. Жұмыс тобын құратын болдық. Жол картасына қол қоятын болдық. Сол жерде жұмысты пысықтап, нәтижесінде осы жаққа экспортқа болады. Осындай шаруалар шешіліп жатыр. Тағы айтып кететін жағдай, бұл жерде бюджеттік қаржы шыққан жоқ. Кәсіпкерлер өздері шешті. Ендігі жылы да жоспарлап отырмыз. 

Кездесуде көтерілген мәселелер алдағы уақытта үкіметтік деңгейде нақты жұмыс жоспарына енуі мүмкін. Осы арқылы халықаралық серіктестік аясы кеңеймек. Қазірдің өзінде, сауда-саттықтың биржалық келісімшарт тетіктері дамытылып, логистикалық мәселелерге баса көңіл бөліне бастады. Сондай-ақ бөлшек сауда және «HoReCa» желілерімен тікелей қатынас орнады.

Рауан Мыңбаев