Қазақстанға қоныс аударатын қандастар мемлекеттік субсидияны қалай ала алады

Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі баспасөз қызметінің мәліметінше, бұл ретте мемлекеттен көшуге және баспана алуға берілетін көмек ақша бәріне бірдей қолжетімді бола бермейді.

Құзырлы ведомство Қазақстанға көшуді ойластырған жан, ең бірінші әрекетті орын тебетін өңірді таңдаудан бастау керектігін айтады. Елде қоныс аудару үшін жеті өңір белгіленген. Алдын ала тұрмыс жағдайлары мен жұмысқа орналасу мүмкіндіктерін нақтылап алған жөн.

Келесі кезең – ҚАЗТЕСТ. testcenter.kz сайтында қазақ тілін білу деңгейін анықтайтын тесттен өтесіз. 60 сұрақтан тұратын тесттің әр бөлімі, яғни тыңдалым мен оқылым бойынша кемінде 70 пайыз дұрыс жауап беру керек.

Бұдан кейін өтініш беруші сауалнаманы толтырады. Онда біліміңіз, жұмыс тәжірибеңіз, кәсіби дағдыларыңыз, тілдерді меңгеру деңгейіңіз, денсаулық жағдайыңыз және отбасы құрамы туралы мәліметтерді көрсету керек. Осы деректер негізінде балдық бағалау, яғни скоринг жүргізіледі.

Министрлік ұсынған ережеге сәйкес, бұдан кейін мемлекеттік тексерудің кезегі келеді. Өтініш берушінің мәліметтерін арнайы және құқық қорғау органдары тексереді. Осыдан кейін өтініш берушімен сұқбат жүргізіліп, тиісті шешім қабылданады.

Осы кезеңдерден, скорингтен сүрінбей өткен жанға қандас мәртебесін алу үшін тиісті өтініш беруіне болады.

Бұл арада қандас мәртебесін алу мен өңірлік квотаға енгізілу бірдей жағдай емес екенін баса айта кетелік.

Өңірлік квотаға енгізілген жағдайда ғана қандастарға қоныс аударуға, тұрғын үйді жалға алуға және коммуналдық қызметтерді төлеуге субсидиялар қарастырылады. Яғни, қандас мәртебесін алу автоматты түрде мемлекеттік субсидияға ие болуды білдірмейді. Бағдарлама шарттарына сай бола білу қажет, сонда белгіленген квотаға енесіз.

Қоныс аударғаннан кейін Мамандандырылған орталықтар құжаттарды рәсімдеуге, жұмысқа орналасуға және балаларды білім беру ұйымдарына орналастыруға көмектеседі. Тұрақты тұруды рәсімдеу соңғы кезеңге жатады. Алдымен Қазақстанда тұрақты тұруға рұқсат алу қажет. Содан кейін тұруға ықтиярхат рәсімделеді.

"Отандастар" қорының мәліметінше, өңірлік квотаға енгізілген қандастарға көшіп келу үшін әрбір отбасы мүшесіне 70 АЕК мөлшерінде біржолғы субсидия қарастырылған.

2026 жылы бұл әр адамға шаққанда 302 750 теңгені құрайды. Мысалы, төрт адамнан тұратын отбасының көші-қонына 1 млн 211 мың теңге тиесілі.

Сонымен қатар, тұрғын үй жалдауға және коммуналдық қызметтерге ай сайынғы субсидиялар қарастырылған. Оның мөлшері отбасы құрамына және олардың қалаға немесе ауылға көшуіне байланысты болады.

Екі-төрт адамнан тұратын отбасы үшін төлем қалада 25 АЕК және ауылдық жерде 18 АЕК-ті құрайды. 2026 жылғы көрсеткіш бойынша, бұл сәйкесінше айына 108 125 және 77 850 теңгені құрайды.

Мұндай қолдау 12 айдан аспайтын мерзімге немесе бағдарлама шарттарына сәйкес баспана алғанға дейін беріледі.

2026 жылы қандастарды өңірлік квота бойынша қабылдайтын жеті облыс анықталды: Абай, Ақмола, Шығыс Қазақстан, Қостанай, Павлодар, Солтүстік Қазақстан және Ұлытау облыстары.

Жалпы квота 2 281 адамды құрайды. Ең көп орын Павлодар облысына бөлінген – 977.

Қарастырылған бағалаудан өту үшін migration.enbek.kz порталы қолданылады. Онда өтініш беруші сауалнаманы толтырып, іріктеудің қажетті кезеңдерінен өтеді.

Қандас мәртебесін беру жөніндегі мемлекеттік қызмет тегін көрсетіледі. Оны көрсету мерзімі 30 жұмыс күніне дейін созылады.

Өңірлік квотаға енгізу шарасы бөлек рәсімделеді. Өтінішті қарау мерзімі 14 жұмыс күнін құрайды.