Елдос Сметов оралды: Олимпиада чемпионы Қытайдағы турнирде ел құрамасын бастап шығады

Ресми мәртебесі жағынан Grand Slam турнирінен төмен болғанымен, қатысушылар құрамы бұл доданы соңғы айлардағы ең мықты жарыстардың бірі деуге толық негіз береді. Қазақстандық жанкүйерлер үшін басты назар Олимпиада чемпионы Елдос Сметовтің татамиге қайта оралуына аумақ.

Парижде өткен 2024 жылғы Олимпиада ойындарындағы тарихи жеңісінен кейін Қазақстан құрамасының көшбасшысы халықаралық жарыстарға қатыспай, ұзақ уақыт жарақатынан айығып, қалпына келуге ден қойған еді. Екі жылға жуық үзілістен кейін Олимпиада ойындарының алтын, күміс және қола медальдарының толық иегері қайтадан татамиге шығады.

Тәжірибелі дзюдошы жарысқа оралуға асыққан жоқ. Ол үшін басты міндет толық қалпына келіп, мансабын сапалы түрде жалғастыру болды. Осы уақыт ішінде Елдос бірнеше ота жасатып, ұзақ оңалту кезеңінен өтті. Мұның бәрі жаңа олимпиадалық циклді тың күшпен бастау үшін жасалды. Ал оның басты мақсаты – Олимпиада ойындарының екінші алтын медалін жеңіп алу.

Сондықтан Қазақстан құрамасының көшбасшысы спорттық мансабын аяқтауға асығар емес. Ертең, 26 маусымда ол кезекті рет ірі халықаралық турнирде татамиге шығады. Бұл жарыста барынша жоғары нәтиже көрсету маңызды. Себебі Лос-Анджелес-2028 Олимпиадасының іріктеу кезеңі басталып кетті. Енді әрбір рейтингілік ұпай спортшылардың олимпиадалық рейтингтегі орнына тікелей әсер етеді.

Елдос Сметов өзіне үйреншікті 60 келіге дейінгі салмақ дәрежесінде бақ сынайды. Бұл салмақта бәсекелестік өте жоғары. Қарсыластарының қатарында тек осы салмақ дәрежесінің көшбасшылары ғана емес, биыл ерекше қарқын алып келе жатқан спортшылар да бар.

Солардың бірі – әзербайжандық Балабай Агаев. Ол 2026 жылы Париждегі Grand Slam турнирінің жеңімпазы атанып, Ташкенттегі "Үлкен дулыға" кезеңінде күміс жүлде иеленді. Ал жақында Ұлан-Батырдағы Grand Slam финалында аты аңызға айналған жапониялық Рюдзю Нагаяманы жеңіп, үлкен сенсация жасады.

Биылғы маусым Израильдің 18 жастағы дзюдошысы Ицхак Ашпиц үшін де сәтті өтуде. Ол Еуропа чемпионатын қоса алғанда, қатысқан барлық ірі турнирлерде жүлдегерлер қатарынан көрінді. Ашпиц Ұлан-Батырдағы Grand Slam кезеңінде де бақ сынады. Алайда жартылай финалда жоғарыда аталған Балабай Агаевке жол беріп, жарысты қола жүлдемен аяқтады. Сондай-ақ Қытайдағы турнирде Ресей өкілі, Grand Slam турнирлерінің төрт дүркін жеңімпазы әрі әлем чемпионатының жүлдегері Аюб Блиев те қауіпті қарсыластардың бірі саналады.

Әрине, Қазақстан құрамасының басты назардағы спортшысы – Олимпиада чемпионы Елдос Сметов. Дегенмен ұлттық құраманың әлеуеті бір ғана жұлдызды спортшымен шектелмейді. Қытайдағы Гран-при турниріне Қазақстаннан 19 дзюдошы қатысады. Олардың қатарында Париж-2024 Олимпиадасының қола жүлдегері Ғұсман Қырғызбаев пен әлем чемпионаттарының үш дүркін жүлдегері Әбиба Әбужақынова да бар.

Ерлер

60 келіге дейін: Елдос Сметов, Талғат Орынбасар

66 келіге дейін: Ғұсман Қырғызбаев

73 келіге дейін: Бақытжан Әбдірахманов, Ерсұлтан Дүйсенхан

81 келіге дейін: Абылайхан Жұбаназар, Әділет Алмат

90 келіге дейін: Айдар Арапов, Даниил Крылов

100 келіге дейін: Асқар Біржанов, Бақжан Байтас

Әйелдер

48 келіге дейін: Әбиба Әбужақынова

57 келіге дейін: Бақыт Құсақбаева

70 келіге дейін: Ажар Асхат, Мөлдір Нарынова

78 келіге дейін: Аруна Жангелдина, Екатерина Токарева

78 келіден жоғары: Аида Тойшыбекова, Назгүл Маратова

Ғұсман Қырғызбаев әзірге жанкүйерлер мен бапкерлер күткен деңгейдегі нәтижені көрсете алмай жүр. Ол Австриядағы Гран-при кезеңінде бесінші орын алса, кейін өз елімізде өткен Grand Slam турнирін жетінші орынмен аяқтады. Енді қазақстандық дзюдошы тағы бір ірі халықаралық жарыста жүлде үшін күресуге тырысады.

66 келіге дейінгі салмақтағы басты фавориттердің бірі – Жапонияның екі дүркін Олимпиада чемпионы Хифуми Абэ. Сондай-ақ Еуропа чемпионатының күміс жүлдегері, финляндиялық Луукас Саха да жүлдеге үміткерлер қатарында.

81 келіге дейінгі салмақта Қазақстан намысын Әділет Алмат қорғайды. Ол маусымды өте сәтті бастады. Алдымен Австриядағы Гран-при кезеңінде чемпион атанса, кейін Қытайдың Ордос қаласында өткен Азия чемпионатында алтын медаль жеңіп алды. Алдағы турнирде қазақстандық дзюдошы әлемдік рейтингтегі орнын нығайтуға тырысады. Бұл салмақтағы негізгі фавориттердің қатарында Сотаро Фудживара (Жапония), Маттиас Кассе (Бельгия), Муроджон Юлдошев (Өзбекстан) және басқа да мықты спортшылар бар.

Әбиба Әбужақынова соңғы рет өткен жылы Біріккен Араб Әмірліктеріндегі Grand Slam турнирінде қола жүлдеге ие болған еді. Биылғы маусымда ол Австриядағы Гран-при кезеңінде бесінші орын алды. Қола медаль үшін өткен белдесуде нидерландтық Эмбер Герсьеске жол берді. Әбиба бақ сынайтын 48 келіге дейінгі салмақтағы басты фавориттердің бірі – әлемдік рейтингтің көшбасшысы қытайлық Хуэй Синьжань. Сонымен қатар Түркия өкілі Тугче Бедер мен моңғолиялық Наранцэцэг Ганбаатар да жүлдеге негізгі үміткерлер саналады.

Жалпы алғанда, Қазақстан құрамасының құрамы бәсекеге қабілетті көрінеді. Қытайдағы турнирге тәжірибелі Талғат Орынбасар, Абылайхан Жұбаназар, Айдар Арапов, Аида Тойшыбекова және Назгүл Маратова да қатысады. Сондықтан қазақстандық дзюдошылардың жүлде жеңіп алуына толық мүмкіндік бар. Ең бастысы – белдесулерде қателікке жол бермей, өз әлеуетін толық көрсету. Себебі дәл қазір әрбір жоғары нәтиже Лос-Анджелес-2028 Олимпиада ойындарына бір қадам жақындата түседі.