Абылай заманынан қалған көрік

Баянауылда атақты Шоң бидің атасы Төле­бай батырдың ХVІІ ғасырда ұстаған көрігі сақталған. Жоңғар шапқын­шылығы кезінде бұл көріктің көмегімен қазақ жасақтарына қажетті мылтық, қылыш, оқ-дәрі дайын­дау үшін темір қоры­тылған.

Суретті түсірген – Алтынбек Құрманов

Тарихи деректерге сүйен­сек, Төлебай батыр ХVІІ ғасырда өмір сүрген, атақты Едіге бидің әкесі. Төлебай аты шыққан батырлығымен қоса, ел-жұртына ұсталықпен танылған. Негізгі қаңқасы ағаштан, үрме терісі түйенің қом терісінен жасалған көне жәдігерді Төлебай батырдың өзі ұстаған екен. Жәдігер әлі күнге істен шықпаған күйі сақталып тұр.

– Төлебай Жанғозыұлы деген атамыз заманында темірді өз қолымен қорытып, шиті мылтық, зеңбірек соққан. Темір қорыту қазақ даласында басталғаны мәлім. Бұл көрік – өркениеттің белгісі. Ерте кезде темірші ұсталар отты лаулатып жағу үшін осы құралмен ауық-ауық үрлеп отырған. Кө­ріктің ішіне ауа жиналып, оны басқан кезде арнайы түтік арқылы отқа бағытталады. Қатты үрленген ауаның әсерімен көмір маздап жанып, темірді соғуға болатындай жоғары температураға жеткен, – дейді туризм саласының үздігі, белгілі өлкетанушы Алтынбек Құрманов.

Бұл көрік атадан балаға бе­ріліп, төрт ғасырға дейін өзінің қажеттілігін жоғалтпай келген. Алтынбек ағаның атасы Құрман Әмірұлы да ұсталығымен танылып, кеңес өкіметі кезінде колхоз-совхоздарда ұста болған. Ат тағалап, соқа жөндеген, пышақ пен балта соққан. Қазақ арасында ұсталардың көбі көшіп-қонуға ыңғайлы, жиналмалы көріктерді пайдаланғаны мәлім. Төлебай ата ұрпақтарында жиналмалы көрік те бар көрінеді. Ал қару-жарақ соғатын мынау көрік көбіне үлкен ұстаханаларда ұсталған.

«Бұл көрікті әкем Жұмат Құр­манұлы да ұзақ жылдар пайдаланды. Інім Қылышбектің ұсталық өнері бар. Жуықта інім көріктің әбден кеуіп қалған үрме терісін жылқының терісін илетіп қайтадан қаптады. Қазіргі уақытта қыстақтағы ұсталыққа орнатылып, толыққанды жұмыс істеп тұр. Керек-жарақтың барлығын осы көрікті пайдаланып, соғып аламыз. Өте ыңғайлы әрі отты қажетті температураға тез көтереді. Абылай заманынан қалған қол көрік біздің әулетіміздің құт-берекесі болып тұр. Тарихи жә­дігердің түпнұсқасын сақтап қана қоймай, ұсталық өнерді жаңғыртып жүргенімізді мақтан тұтамыз», дейді өлкетанушы.

Павлодар облысы 

Соңғы жаңалықтар

«Тегеран енді бұрынғыдай болмайды»: Израиль мен АҚШ Иранға соққы жасады

Оқиға • Бүгін, 12:57

Алматылықтар Михаил Шайдоровты салтанатты түрде қарсы алды

Оқиға • Бүгін, 11:27

Ақша айырбастау орындарында доллар бағамы қандай?

Қаржы • Бүгін, 10:45

Елімізде қай жолдар жабық тұр?

Ауа райы • Бүгін, 10:20

Ілтипат пен ізет үлгісі

Қоғам • Бүгін, 09:55

Дананың сөзі ұраныма айналды

Қоғам • Бүгін, 09:50

Бірлік пен келісім жолындағы миссия

Қоғам • Бүгін, 09:45

Бата-тілектің ең қысқа нұсқасы

Қоғам • Бүгін, 09:40

Халық құрметтеген құтқарушылар

Құтқарушы • Бүгін, 09:35

Антына адал дәрігер

Қоғам • Бүгін, 09:30

Бүгін еліміздің сегіз қаласында ауа сапасы нашарлайды

Ауа райы • Бүгін, 09:30

Игі істің иесі

Қоғам • Бүгін, 09:25

Еселенген жақсылық

Пікір • Бүгін, 09:20

Ауғанстан азаматтарының ықыласы

Қоғам • Бүгін, 09:15

Мейірбан жұртыма ризамын

Қоғам • Бүгін, 09:10

Барлық жаңалықтар