Антибиотиктер сатылымы 68% артты

Қазақстандықтар антибиотиктерді жиі қолдана бастады, деп хабарлайды 24KZ. Өткен жылы препараттарды тұтыну көрсеткіші 68% артып, дәрілерді маманның нұсқауынсыз қабылдау деректері жиілеген. Бұл туралы Қоғамдық денсаулық сақтау ұлттық орталығы хабарлады. Ал ақ халаттылардың сөзінше, антибиотиктерді бақылаусыз пайдаланудың кері әсері көп.

Ақерке Оспанова бірінші қалалық аурухананың клиникалық фармакологы. Антибиотик сырқатты емдеуге қауқарсыз болған жағдайда науқасқа тиімді ем тәсілін дәл осы маман таңдайды. «Әдетте сәл ауыра қалса, көпшілік препараттарды өз бетінше қабылдап алуға асығады», – дейді маман. Ал кері салдарын сәл кеш байқап жататын көрінеді. Себебі дәрінің жиі қолданудың өзі ағзаға айтарлықтай зиян екен.

Ақерке Оспанова, Республикалық МСАК орталығының клиникалық фармакологы:

- Қазіргі таңда антибиотиктердің шығарылуы азайғандықтан, көптеген бактерия, олар тірі ағза болғандықтан, төзімділігін сақтап қалған. Сол себептен қазір бізге инфекциялық ауруларды емдеу қиын. Тек қана Қазақстан емес, бұл бүкіл әлем бойынша.

ДДҰ дерегінше, 2050 жылға қарай антибиотиктерге төзімділік жылына 10 млн адамның өліміне әкелуі мүмкін. Ресми статистика бүгіннің өзінде микробқа қарсы тұрақтылықтан жыл сайын 5 млн адам ажал құшатынын көрсетеді. Мұның жарты млн-ға жуығы Еуропа мен Орталық Азияда тіркеліп отыр. Қазір  антибиотиктерге төзімділік жаһандық 10 қауіп-қатердің қатарына еніп отыр. Себебі препараттарды шамадан тыс қолдану шипадан гөрі кеселге жақындататын көрінеді. «Салдарынан жұқпалы ауруларды емдеу қиындай түседі, ауруханаға жатқызу мерзімі ұзарады, медициналық шығындар көбейеді», – дейді маман.

Ақниет Жарылқасын, ҚР ДСМ Қоғамдық денсаулық сақтау ұлттық орталығының бас маманы:

- Антибиотиктерге төзімділік дегеніміз, қарапайым тілмен айтқанда, микробтардың дәрі-дәрмектерге қарсы тұруы немесе керісінше әсер етпеуі болуы мүмкін. ҚР Денсаулық сақтау министрлігінің протоколына сәйкес антибиотиктерді дәрігерлер тағайындау керек. Егер оған сәйкес дәрілерді қабылдамаса, адамдарда төзімділік үйлесімді пайда болуы мүмкін.

Ауырған жағдайда антибиотик тағайындау туралы шешімді тек дәрігер қабылдау керек. Мамандар нұсқаулығынсыз айығамын деп асқындырып алу әбден мүмкін. Ал мұндай заңбұзушылықтар үшін дәріханалар өте сирек жауапқа тартылады. Биыл еліміз бойынша бар-жоғы 46 жағдай анықталды. 7,5 млрд теңге айыппұл салынған. Мұның қатарында препараттарды заңсыз сату фактілері де бар.

Еркебұлан Байтубаев, ҚР ДСМ Медициналық және фармацевтикалық бақылау комитетінің Фармацевтикалық қызметті жоспардан тыс бақылау басқармасының басшысы:

- Өткен жылы тексеру іс-шараларының қорытындысы бойынша дәрі-дәрмектерді рецептсіз сатуға байланысты 40-қа жуық әкімшілік құқықбұзушылық анықталды. Биылғы жылы 46 факті тіркеліп отыр. Бұл жерде айта кеткен жөн, біздің құзіретте дәріханаларды тексеру жоспар бойынша және азаматтардың жеке шағымдары түскен жағдайда ғана іске асады.

Жыл басынан бері фармацевтика нарығында антибиотикке деген сұраныс артыпты. Баға саясатында өзгеріс айтарлықтай. Дерекке сүйенсек, препараттардың сатылымы өткен жылмен салыстырғанда 68% артқан. Көрсеткіш соңғы 3 жылдағы рекордтық деңгейге жетіпті. Денсаулық сақтау министрлігі: «дәрі-дәрмекті маманның рецептсіз сатылмауын қадағалау қажет», – дейді.

Авторлары: Кәмшат Мұхамеджан, Асхат Қарақойшиев