Еурокомиссия TikTok ты цифрлық қызметтер туралы заңды бұзды деп айыптады

Хабарламада айтылғандай, видеоплатформа экран жаңартылған сайын пайдаланушыларға жаңа контентті үздіксіз ұсынатын шексіз айналдыру (infinite scroll) сияқты дизайн элементтерін қолданады. Еурокомиссия мұндай функциялар қосымшаны мәжбүрлі түрде пайдалануға итермелеуі мүмкін деп санайды.

Реттеушілердің айтуынша, мұндай механизмдер пайдаланушылардың миын «автопилот» режиміне ауыстырып, контентті жиі ашып, парақтауға ынталандырады.

Әсіресе, мұндай функциялардың балалар мен жасөспірімдерге әсері ерекше алаңдаушылық туғызады.

Еурокомиссияның мәлімдеуінше, TikTok сервистің тәуелділік тудыратын ерекшеліктеріне байланысты тәуекелдерден пайдаланушыларды қорғау үшін жеткілікті шаралар енгізбеген.

— Әлеуметтік желілерге тәуелділік балалар мен жасөспірімдердің дамып келе жатқан психикасына зиянды әсер етуі мүмкін, — деді жұма күні Еурокомиссияның технологиялық егемендік, қауіпсіздік және демократия мәселелері жөніндегі атқарушы вице-төрағасы Хенна Вирккунен.

Оның айтуынша, цифрлық қызметтер туралы заң платформаларға олардың пайдаланушыларға ықтимал әсері үшін жауапкершілік жүктейді.

— Еуропада біз балаларымыз бен азаматтарымызды интернетте қорғау үшін заңнаманың сақталуын қадағалаймыз, — деп қосты ол.

Еурокомиссия «Күнделікті экран уақыты» функциясына да ерекше назар аударды. 13–17 жас аралығындағы пайдаланушылар үшін автоматты түрде бір сағаттық лимит орнатылғанымен, реттеушілердің пікірінше, бұл шараның тиімділігі төмен, өйткені ескертулерді оңай елемеуге болады.

Сондай-ақ ата-аналарға шектеулер орнатуға, белсенділік туралы есеп алуға және жекелеген іздеу сұрауларын немесе хэштегтерді бұғаттауға мүмкіндік беретін «Отбасылық жұп» (Family Pairing) ата-аналық бақылау жүйесіне қатысты да сұрақтар туындады. Еурокомиссия мұндай құралдар ата-аналардан қосымша білім мен уақытты талап ететіндіктен, олардың тиімділігі төмендейді деп санайды.

Ұсынылған өзгерістер қатарында шексіз айналдырудан бас тарту, қарау кезінде тиімді үзіліс енгізу және бейне ұсынымдарының алгоритмдерін түзету бар.

TikTok компаниясы реттеушінің қорытындыларымен келіспейтінін мәлімдеді. Компанияның айтуынша, Еурокомиссияның алдын ала бағалауы «біздің платформа туралы мүлде жалған әрі назар аударуға тұрмайтын түсінік береді».

— Біз бұл қорытындыларға қарсы барлық қолжетімді тәсілмен шағымдану үшін қажетті шаралардың бәрін қабылдаймыз, — деп хабарлады TikTok.

Компания экран уақытын реттеудің әмбебап тәсілі жоқ екенін айтып, пайдаланушыларға уақытты өздігінен бақылауға арналған құралдар ұсынылатынын атап өтті. Олардың қатарында демалу туралы ескертулер, түнгі режим және белгіленген шектеулерді сақтағаны үшін ынталандыру жүйесі бар.

Еурокомиссияның тергеуі 2024 жылы басталғаны хабарланды. Ол TikTok-тың онлайн-платформалардың тәуекелдерді басқаруы, контентті модерациялау және сервистер жұмысының ашықтығын реттейтін DSA талаптарын сақтауын тексеруге бағытталған.

Комиссияның қорытындылары алдын ала сипатта болғандықтан, әзірге санкциялар қолданылған жоқ. TikTok жазбаша жауап ұсынып, анықталған мәселелерді жою бойынша шаралар ұсына алады. Егер бұзушылықтар түпкілікті расталса, компанияға жылдық жаһандық айналымының 6%-ына дейін айыппұл салынуы мүмкін.

Айта кетелік ЕО балалардың TikTok пен Instagram-ға кіруіне шектеу қойғысы келетіні туралы жазған едік.