Каспийден су жинайтын арна тереңдетіледі

Каспий теңізі деңгейінің төмендеуі Ақтаудағы МАЭК энергокомбинатының жұмысына кері әсерін тигізіп отыр.

Кәсіпорын тәулігіне теңізден сағатына 200 мың текше метр су алып, оны тұшытып, аймақты ауыз сумен қамтамасыз етеді. Алайда кейінгі жылдары теңіз деңгейінің күрт төмендеуі салдарынан арнаға келетін судың көлемі айтарлықтай азайған. Бұл әсіресе қыс мезгілінде жағалауға мұз қатқан кезде қиындық туғызуы мүмкін. Мәселенің алдын алу мақсатында кәсіпорын сужинағыш арнаны тереңдету жұмыстарын қолға алған.

Талғат Исламұлы, тілші:

- Каспий тартылып барады. Мұны МАЭК энергокомбинатына су жинайтын негізгі арнаның қазіргі деңгейінен көруге болады. Соңғы 20 жылда арнадағы судың тереңдігі 3 метрге төмендеген. 

Каспийдің тұзды суы осы арна арқылы энергокомбинаттың №2 жылу электр орталығына барады. Одан әрі бірнеше кезеңді сүзгілеуден өтіп, тұщы суға айналады. Былтыр қыста жағалауда мұз қатып, соның салдарынан энергокомбинат қуаты төмендеді. Мәселені шешу үшін арнайы жоба жасақталды. Оның бірінші кезеңінде арна түбі 500 метрге қазылды. Тереңдету жұмыстары биыл да жалғасады. 

Алексей Смоленский, Маңғыстау энергокомбинаты департамент директорының орынбасары:

- Сужинағыш арнаның жалпы ұзындығы 3,8 километр. Оған келетін су деңгейінің күрт түсуі  энергокомбинат жұмысына қауіп төндіреді. Арна түбін тереңдетуден бөлек 500 метрге дейін ұзарту жоспарланып отыр. 

Жобаның екінші кезеңін атқаратын мердігер компания Ақтау қаласының әкімдігімен келісім-шарт жасасқан. Арна жиегіне жер қазатын техникалар жеткізілді. Жоспарға сәйкес сужинағыш арна осы жылдың соңына дейін жарты шақырымға ұзарады. 

Ербол Өтебалиев, "Ақтау қалалық құрылыс бөлімі" ММ сектор меңгерушісі:

- 500 метр арақашықтықты тереңдету жұмыстарын жүргізу қажет. Жобаның жалпы құны 9 млрд теңге. 2026 жылға өтпелі жұмыстары бұл каналды 1 километр 200 метрге ұзарту. Қатаң бақылауда тапсырыс беруші тарапынан. Суды өткізу қабілетін арттыру үшін жасалып жатқан жұмыстар.  

 МАЭК кәсіпорыны теңіз суын екі арна арқылы алып отыр. Екі жыл бұрын №1 жылу электр орталығына сужинағыш каналға мұз қатып, апатты жағдай туындады. «Бұл мәселенің алдын алудың төте жолы - арна түбін тереңдету» - дейді мамандар. Айта кетсек, Ақтау - Каспий суын тұшытып ішетін еліміздегі жалғыз қала.

Талғат Исламұлы, Саламат Бекбаев