Түрікменстан табиғи ресурсқа бай ел

Түрікменстан – Орталық Азияның оңтүстік-батыс бөлігінде орналасқан тәуелсіз мемлекет.

1992 жылдан бері БҰҰ мүшесі, БҰҰ Бас Ассамблеясы мойындаған бейтараптық мәртебесі бар мемлекет. Халықаралық саяси сахнадағы бағдары да айқын. Қазірде дербес саясатының арқасында дипломатиялық қарым-қатынастың тұтқасын берік ұстап отыр. Ел халқының саны 7 миллионнан асады.

Әлемдік картаға зер салсақ, Түрікменстан территориясы Еуропа мен Азия арасында орналасқан. Бұл  елдің транзиттік әлеуетін арттырады. Әсіресе халықаралық инфрақұрылымдық бастамалар,, дәлірек айтқанда "Түрікменстан-Ауғанстан-Пәкістан-Үндістан газ құбыры" сынды энергетикалық жобалар үшін аса маңызды. Газ экспорты бағытында ел бірнеше стратегиялық жобаларды жүзеге асырып келеді. Қазірде Өзбекстан мен Қазақстан арқылы Қытайға газ жеткізіп отыр. Енді Түркия нарығына шығуды көздейді.

Түрікменстан - табиғи газ және мұнай қоры бойынша әлемде Иран, Ресей және Қатардан кейінгі төртінші орында. Елдің дәлелденген табиғи газ қоры 13,6 триллион текше метр. Бұл жалпы әлемдік қорлардың 9,3 пайызы. Ал мұнай саласындағы өндіріс көлемі айтарлықтай ауқымды емес. Десе де, тұрақты түрде дамып келед. Биыл жыл басындағы мәлімет бойынша, дәлелденген қара алтын қоры 600 миллион баррельге тең. Бұдан бөлек елдің жер қойнауы маңызды минералдық ресурстарға бай. Әсіресе көмірсутек қорлары - Түрікменстанның ішкі экономикасымен қатар сыртқы саудасында және халықаралық қарым-қатынастарында маңызды мәнге ие. Өйткені, энергетикалық экспорттан елге тұрақты валюталық табыс түсіп отыр. 

Елдің экономикалық әлеуетінің негізгі тірегі - туризм. Қазір бұл саланы жандандыруға басымдық берілген. Ұлы Жібек жолында орналасқандықтан кезіндегі сауда керуендері елдегі шөл даланы басып өтіп, тарихи із қалдырған. Ел аумағының 80%-дан астамын Тұран ойпатының шөлді алаптары алып жатыр. Жер бетіндегі ірі құм шөлдерінің бірі Қарақұм осында. Орта ғасырлық қалалар сақталған. Бұл шартараптағы туристерді қызықтырмай қоймайды. Әсіресе Еуропа елдерінен, АҚШ, Ұлыбритания, Австралиядан барушылар көп. 

Фариза Жанғанаева