Алматыдан аң аулауға қайда баруға болады: құжаттардан бастап Балқашқа дейін

Қазақстанда аң аулауға тек белгіленген талаптарды сақтаған жағдайда ғана рұқсат етіледі: құжаттарды рәсімдеп, маусым мерзімдерін тексеру қажет және таңдалған жануар түрін нақты алқаптарда аулауға рұқсат берілгеніне көз жеткізу керек. Кейбір түрлер үшін бөлек шектеулер мен лимиттер қолданылады, ал ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда әуесқойлық аңшылыққа, әдетте, тыйым салынған. Tengri Travel аңшылықты неден бастау керегін, мерзімдерді қайдан нақтылауға болатынын және сапарға қанша қаражат қажет екенін анықтады.

Қазақстанда кімдер аң аулай алады және қандай құжаттар қажет?

Аң аулауға рұқсат етілетін жас мөлшері қолданылатын құралдарға байланысты. Экология министрлігінің түсіндірмесіне сәйкес, атыс қаруымен аң аулауға 21 жастан бастап рұқсат етіледі. Басқа рұқсат етілген құралдармен, аңшы иттермен және қыран құстармен аң аулауға белгіленген талаптарды сақтаған жағдайда 14 жастан бастап жол беріледі.

Аң аулау үшін келесі құжаттар қажет болуы мүмкін:

аңшы куәлігі; жолдама немесе жануарлар дүниесін пайдалануға рұқсат; егер аңшылық мылтықпен жүргізілсе, қаруды сақтау мен алып жүруге рұқсат; егер аң аулауға қыран құстар пайдаланылса, олардың паспорты.

Құжаттардың нақты тізімі мен аң аулау шарттарын мемлекеттік қызметтердің ресми порталынан тексеруге болады.

Тек мылтық сатып алып, аңға шыға салу жеткіліксіз. Сапарға шықпас бұрын құжаттарды ресімдеп, жануарларды аулауға қажетті рұқсаттарды алу керек.

Аңшы куәлігін қалай алуға болады?

Куәлік eLicense электрондық лицензиялау порталы арқылы ресімделеді. Оны алу үшін аңшылық минимумы бойынша оқудан өтіп, емтихан тапсыру қажет. Осыдан кейін өтінімді онлайн беруге болады.

Қызмет құны 2 АЕК құрайды. 2026 жылы бұл 8 650 теңге болады. Көрсетілген сома - қызмет үшін мемлекеттік баж салығы; егер қарастырылған болса, оқуға кететін қосымша шығындарды бөлек нақтылау қажет. Электрондық куәлікті беру мерзімі - екі жұмыс күні.

Аулауға рұқсат пен жолдама: айырмашылығы неде?

Бұл екі бөлек құжат. Жануарлар дүниесін пайдалануға рұқсат белгіленген тәртіппен ресімделсе, жолдаманы аңшылық жоспарланған алқаптың иесі саналатын аңшылық шаруашылығы береді.

Жолдама шаруашылықтың шарттарына байланысты бірреттік немесе маусымдық болуы мүмкін. Сапар алдында оның жануарлардың қай түріне қолданылатынын, қай күндері жарамды екенін және нақты аумақ үшін қандай шектеу қойылғанын нақтылап алыңыз.

Қару: тіркеу, сақтау және аң аулау орнына тасымалдау

Ережелерге сәйкес, тегіс ұңғылы ұзын ұңғылы аңшылық қаруын аңшы куәлігі бар 21 жастан асқан азаматтар сатып ала алады.

Иір ойықты аңшылық қаруын сатып алу үшін кемінде үш жыл бойы тегіс ұңғылы аңшылық қаруына заңды түрде иелік ету және аң аулау құқығы болуы шарт.

Қару сатып алуға рұқсатты онлайн ресімдеуге болады. Қызмет көрсету мерзімі 15 жұмыс күніне дейін созылады, қызмет ақылы. Рұқсат үш ай бойы жарамды. Осы уақыт ішінде қару сатып алу керек, ал сатып алғаннан кейін жеті күн ішінде ішкі істер органдарында (ІІО) тіркеу қажет.

Қаруды ресімдеу екі кезеңнен тұрады:

Сатып алуға рұқсат алу. Өтініш бергенге дейін медициналық тексеруден өту және мамандандырылған орталықта қаруды қауіпсіз ұстау бойынша оқудан өту қажет. Сақтау мен алып жүруге рұқсат алу. Қару сатып алынғаннан кейін оны белгіленген мерзімде тіркеп, тиісті рұқсатты ресімдеу керек. Ол бес жылға беріледі.

Өтінішті қарау кезінде полиция өтініш берушінің қаруды сақтауға қолайлы жағдайы бар-жоғын тексереді. Әдетте бұл үшін темір сейф қажет. Егер қаруды үйде сақтау мүмкіндігі болмаса, оны тиісті шарт жасасу арқылы мамандандырылған пунктке сақтауға тапсыруға болады.

Сонымен қатар рұқсат беруден бас тартуға негіз болатын соттылық пен әкімшілік құқық бұзушылықтардың бар-жоғы тексеріледі. Кейбір мәліметтерді, мысалы, бұрын берілген рұқсаттар мен тіркелген қару туралы ақпаратты полиция қызметкерлері мемлекеттік деректер базасынан өз бетінше алады.

Аңшы мылтығы. Фото: depositphotos.com

Өз мылтығыңсыз және тәжірибесіз аңға шығуға бола ма?

Заң бойынша, атыс қаруымен аң аулау үшін тиісті рұқсат беру құжаттары қажет.

Маңызды: Қазақстанда біреудің аңшылық атыс қаруын пайдалануға болмайды. Егер өз мылтығыңыз болмаса, базадан немесе ұйымдастырушыдан оны жалға алу мүмкіндігіне автоматты түрде сенбеңіз. Мұндай қызметтің қарастырылған-қарастырылмағанын және қолданыстағы ережелермен оған рұқсат етілген-етілмегенін алдын ала нақтылаңыз.

Жаңа бастаған аңшыларға жергілікті жерді жақсы білетін және аңшылық ережелерінің сақталуын қадағалайтын маман - қорықшымен бірге шыққан абзал. Ал егер жануарларды жай ғана бақылап, суретке түсіргіңіз келсе, фотоаңшылықты таңдауға болады. Ол үшін қару қажет емес.

Аңшы иттермен және қыран құстармен аңға шығуға да заңда белгіленген талаптарды сақтаған жағдайда 14 жастан бастап рұқсат етіледі. Егер сіз қыран құспен аң аулауды жоспарласаңыз, өзіңізбен бірге құстың паспорты болуы тиіс.

Аңшылықтағы құс. Фото: depositphotos.com

Қазақстандағы аңшылық маусымы: аң-құс түрлеріне қарай күнтізбе

Біз 2026–2027 жылдардағы аңшылық маусымының мерзімдерін зерделеп, Қазақстанда бұл мерзімдер жануарлардың түрі мен аймаққа байланысты екенін анықтадық. Мысалы, Маңғыстау және Шығыс Қазақстан облыстарында аңшылық мерзімдері әртүрлі болуы мүмкін.

Маңғыстау облысы

Lada.kz ақпаратынша, Маңғыстау облыстық орман шаруашылығы және жануарлар дүниесі аумақтық инспекциясы 2026–2027 жылдар маусымына арналған аңшылық мерзімдерін бекітті.

Аң аулауға бекітілген аңшылық алқаптардың аумағында рұқсат етіледі: Қаражанбас, Бостанқұм, Қаратау, Көгілдір шығанақ - Саура, Ащысор, Прибрежное, Тоқмақ, Қияқты, Маңғышлақ, Желтау-Көлеңкелі, Ердалы және Елтеже.

Аңшылыққа қашан рұқсат етіледі:

2026 жылғы 5 қыркүйектен 30 қарашаға дейін - сұр шілге; 2026 жылғы 15 қыркүйектен 15 қарашаға дейін - батпақ аңдарына; 2026 жылғы 20 қыркүйектен 30 қарашаға дейін - кептерлерге; 2026 жылғы 26 қыркүйектен 2027 жылғы 15 қаңтарға дейін - үйрек, қаз және қасқалдаққа; 2026 жылғы 1 қарашадан 2027 жылғы 31 қаңтарға дейін - қоян, тау кекілігі, түлкі және қарсаққа; 2026 жылғы 5 қарашадан 31 желтоқсанға дейін - жабайы шошқаға (қабан). Шығыс Қазақстан облысы

Қыркүйек басында Шығыс Қазақстан облыстық аңшылар мен балықшылар қоғамдық бірлестігі күзгі аңшылық маусымының ашылғанын жариялады.

Аң-құс түрлеріне қарай аңшылық мерзімдері:

орман аң-құстары - құр, бөдене, кекілік және кептер. 2026 жылғы 15 қыркүйектен 30 қарашаға дейін. суда жүзетін құстар - үйрек, қаз және қасқалдақ. 2026 жылғы 29 тамыздан 30 қарашаға дейін.

Instagram-дағы бұл жазбаны көру

A post shared by TOO TABIHUNT (@tabihunt.kz)

Сондықтан аңға шықпас бұрын өз аймағыңыздағы маусым мерзімдерін нақтылап алған маңызды. Өзекті ақпаратты орман шаруашылығы және жануарлар дүниесі аумақтық инспекцияларының, сондай-ақ жергілікті аңшылар мен балықшылар бірлестіктерінің сайттарынан табуға болады.

Маусымға арналған аулау лимиттері

2026 жылғы 15 ақпан мен 2027 жылғы 15 ақпан аралығындағы кезеңге аңшылық нысаны болатын жануарлар түрлерін алу лимиттері бекітілді. Бұл туралы Экология және табиғи ресурстар министрінің 2026 жылғы 13 ақпандағы бұйрығында айтылған.

Лимиттер аймақтар мен жануарлар түрлері бойынша бөлінеді. Құжатта, атап айтқанда, мынадай жалпы көлемдер көрсетілген:

жабайы шошқа - 18 526; сібір елігі - 15 270; бұлан - 832; сібір тау ешкісі - 1 406; түлкі - 61 598; борсық - 17 029; бұлғын - 1 779; дала күзені - 22 163; қоян - 426 048; суыр - 265 013; ондатр - 65 677; қаз - 1 335 310; үйрек - 2 351 759; балшықшы - 49 415; қырғауыл - 82 989; шіл - 136 881; кептер - 157 748.

Жабайы шошқа. Фото: depositphotos.com

Ғылыми зерттеулер үшін бөлек квоталар белгіленген:

жабайы шошқа - 136; марал - 23; ақбөкен - 1 500; қоңыр аю - 3; сілеусін (түркістан сілеусінінен басқа) - 5; түлкі - 250.

2026–2027 жылдар маусымына арналған жануарларды аулау лимиттерінің Қазақстан облыстары бойынша бөлінген толық тізімін мына сілтеме арқылы көруге болады.

Алматы облысындағы аңшылық: Алматыдан қайда баруға болады?

"Қансонар" аңшылар қауымдастығының Алматыдағы өкілдігі Алматы облысының аңшылық шаруашылықтарының картасын дайындады.

Картада шаруашылықтардың орналасқан жері белгіленген, онда аңшылықтың қандай түрлеріне рұқсат етілгені және олардың аумағында қандай жануарлар мекендейтіні көрсетілген.

Алматыға ең жақын маңда Еңбекшіқазақ және Қажымұқан аңшылық шаруашылықтары орналасқан. Бұл жерлерде елік, қабан, түлкі, қарсақ, борсық, кекілік және басқа да аң-құстар кездеседі.

Алматы облысындағы аңшылық шаруашылықтарының картасы. Скриншот: kansonar.kz

Картамен танысып, өңірдегі басқа да аңшылық шаруашылықтарын мына сілтеме арқылы көруге болады.

Қай жерде аң аулауға болмайды: Алматы маңындағы ұлттық парктер мен қорықтар

Экология министрінің бұйрығына сәйкес, 2022 жылғы 22 қарашадан бастап ерекше қорғалатын табиғи аумақтарда әуесқойлық (спорттық) аң аулауға тыйым салынған.

Бұл дегеніміз, мысалы, "Іле-Алатау" ұлттық паркінде, Алматы мемлекеттік табиғи қорығында және өңірдегі басқа да қорғалатын табиғи аумақтарда аң аулауға болмайды.

Басқа да шектеулер бар: рұқсат етілген маусымнан тыс уақытта, қажетті құжаттарсыз, алкогольдік немесе есірткілік мас күйде, сондай-ақ аулауға тыйым салынған жануарларға аңшылық жасауға жол берілмейді.

Шектеулер тізімі ресми аң аулау қағидаларында көрсетілген. Сапарға шығар алдында аумақтың атауын ғана емес, оның құқықтық мәртебесі мен қорғау режимін де тексеріп алыңыз.

Сонымен қатар қорық режимі қолданылмайтын арнайы бөлінген жерлерде қызметтің кейбір түрлеріне рұқсат етіледі:

әуесқойлық (спорттық) балық аулау; жабайы жеміс-жидектерді, саңырауқұлақтарды және дәрілік өсімдіктерді жинау; ара ұялары мен омарталарды орналастыру; марал өсіру; бау-бақша шаруашылығы.

Ұлттық парктер аумағында қолданылатын басқа да тыйымдар туралы мына сілтеме арқылы таныса аласыз.

Балқаштағы аңшылық: Іле атырауындағы қырғауыл, үйрек және қабан

"Қансонар" картасына сәйкес, Іле өзенінің атырауы мен Балқаш көлінде бірнеше аңшылық шаруашылығы орналасқан. Мұнда қабан, қоян, қырғауыл, үйрек, қаз, кекілік, ондатра және қасқалдақ аулауға болады.

Кәдімгі аңшылықтан бөлек, кейбір демалыс базалары су асты аңшылығын ұсынады - бұл су астында арнайы жабдықтардың, мысалы, су асты мылтығы немесе гарпун көмегімен балық аулау тәсілі. Бұл іспен тек балық аулаудың мұндай түріне рұқсат етілген су айдындарында ғана айналысуға болады.

Неге Балқаш еліміздегі басты аңшылық орындарының бірі саналады?

Балқаш өңіріне тек аң аулау үшін ғана келмейді. Мұнда табиғат аясында бірнеше күн өткізуге, балық аулауға, маусым кезінде аңшылық құруға немесе су асты аңшылығын байқап көруге болады. Іле өзенінің атырауы, оның тармақтары мен қалың қамыстары, жазық дала мен Балқаш жағалауы демалыстың түр-түріне жағдай жасайды.

"Қансонар" картасына сәйкес, Іле атырауы мен Балқаш ауданында бірнеше аңшылық шаруашылығы орналасқан. Нақты алқаптарға байланысты мұнда қабан, қоян, қырғауыл, үйрек, қаз, кекілік, ондатра және қасқалдақ аулауға болады. Кейбір шаруашылықтарда жануарлардың басқа түрлері, соның ішінде еліктер де кездеседі. Дәл қай түрлерді аулауға рұқсат берілетіні нақты шаруашылық пен аңшылық маусымының мерзіміне байланысты.

Балқаш. Фото: depositphotos.com

Бұл аймаққа келудің тағы бір себебі - балық аулау. Балқаш пен Іле өзені су жағасында демалғанды ұнататындарды қызықтырады. Кейбір демалыс базалары су асты аңшылығын да ұсынады. Жергілікті су айдындарында жайын, сазан, ақ амур, көксерке және жыланбас балықтар мекендейді. Су асты аңшылығының мүмкіндіктері нақты учаскеге байланысты: судың мөлдірлігі ағысқа, ауа райына және жыл мезгіліне қарай өзгеріп отырады.

Сапарды түрліше жоспарлауға болады: демалыс базасына тоқтауға, аңшылық шаруашылығымен аң аулау туралы келісуге немесе тек балық аулау үшін келуге болады. Кейбір шаруашылықтар бір сапарда демалыстың бірнеше түрін біріктіруге мүмкіндік береді.

Балқашқа қашан барған дұрыс?

"Ива" демалыс базасының мәліметінше, Балқаш өңіріне барудың ең қолайлы уақыты сізді аңшылықтың қай түрі қызықтыратынына байланысты. Көктемде мұнда үйрек аулауға, күзде - су құстары мен дала аңдарына аңшылық жасауға келеді, ал жазда су асты аңшылығын сынап көруге болады.

Көктемгі маусым әдетте наурыздың аяғынан сәуірдің ортасына дейін созылады. Бұл уақытта жабайы үйректің кепесіне (еркегіне) аңшылық жасауға рұқсат етіледі.

Күзде, қыркүйектен қарашаға дейін аңшылар үйрек, қаз және дала құстары үшін келеді. Осы кезеңде аңдардың кейбір түрлеріне де аңшылық ашылады, бірақ мерзімдері нақты түрге байланысты болады.

Су асты аңшылығы үшін көбіне су әлі жылы шілде мен тамыз айларын таңдайды. Іле атырауында жайын және басқа да балықтарды кездестіруге болады. Қазан айында да суға сүңгуге болады, бірақ суық су үшін тиісті гидрокостюм қажет болады.

Instagram-дағы бұл жазбаны көру

A post shared by ИВА | ОТДЫХ НОВОГО ФОРМАТА | АРАЛТОБЕ (@iva__kz)

Жол, базалар және қорықшылар: Балқашқа сапарды қалай ұйымдастыру керек?

Алматыдан Балқаш көліне дейін көлікпен шамамен 7–9 сағатта жетуге болады. Қашықтық пен жолға кететін уақыт таңдалған бағыт пен демалыс орнының орналасқан жеріне байланысты. Егер Іле атырауына немесе шалғайдағы аңшылық алқаптарға баруды жоспарласаңыз, жол ұзағырақ уақыт алуы мүмкін.

Балқаш өңірінде бірнеше күнге тоқтауға болатын демалыс базалары мен аңшылық шаруашылықтары жұмыс істейді. Кейбірі тамақтануды, қайық жалдауды, алқаптар бойынша көлікті және қорықшы қызметін ұсынады.

Егер сіз аңға бірінші рет шығып жатсаңыз, қорықшымен алдын ала келіскен жөн. Ол жергілікті жерді бағдарлауға көмектеседі, алқаптардың ерекшеліктері туралы айтып береді және қандай құжаттар қажет екенін нұсқайды.

Сапарға шықпас бұрын тұратын жерді брондап, жолдама мен қорықшы қызметінің құнын нақтылап, сондай-ақ таңдалған шаруашылықта аңшылықтың қандай түрлеріне рұқсат етілгенін біліп алған жөн. Маусым мерзімдерін тексеруді және қажетті құжаттарды дайындауды ұмытпаңыз.

Осылайша сіз бюджетті алдын ала есептеп, барған жерде артық әурешіліктен аулақ бола аласыз.

Қазақстанда аңшылық қанша тұрады: бір сапардың бюджеті

Сапар алдында аңшылыққа қажетті құжаттарды дайындау керек: аңшы куәлігі, қаруды сақтау мен алып жүруге рұқсат, сондай-ақ таңдалған аңшылық шаруашылығына жолдама. Жануарлар мен құстардың жекелеген түрлерін аулау үшін қосымша рұқсаттар қажет болуы мүмкін.

Құжаттардан бөлек, негізгі шығындарды да алдын ала ескерген жөн:

жолдама және аң аулауға рұқсаттар. Құны аң түріне және нақты аңшылық шаруашылығының шарттарына байланысты. демалыс базасында тұру. Бір адамға бір түнге шамамен 20 000–40 000 теңге. қорықшы қызметі. Тәулігіне шамамен 15 000–30 000 теңге. Қайық немесе жол талғамайтын көлікті жалдау ақысы бөлек төленуі мүмкін. Алматыдан келетін жол. Жанармай шығыны бағыт пен көлікке байланысты. тамақтану, оқ-дәрі және жабдықтар. Егер бұл шығындар тұру құнына немесе аңшылық турына қосылмаған болса, оларды бөлек есептеу керек.

Мысалы, әуесқой аңшы Дамир Ишматов Арқалыққа, Ақмола және Қарағанды облыстарына аңға шығады. Ол негізінен қаз аулайды.

"Шығындар сапарға байланысты. Бензинге шамамен 50 мың теңге, азық-түлікке - 20 мың, оқ-дәріге - 30 мыңнан 130 мыңға дейін кетеді. Бірреттік жолдама 5 мыңнан 35 мың теңгеге дейін тұрады. Қонақүйде тұру тәулігіне шамамен 25 мың теңгені құрайды, бірақ шатырға да тоқтауға болады", - деп бөлісті ол.

Осындай бағалау бойынша, бір түнеумен жасалатын сапар шамамен 130–260 мың теңгеге түсуі мүмкін. Қорытынды сома бағытқа, қатысушылар санына, тұру құнына және оқ-дәрі шығынына байланысты. Егер бірнеше күнге қалсаңыз, тұру шығындары артады. Шатырда түнеген жағдайда ақша үнемдеуге болады.

Ал жолдамаларға, рұқсаттарға, оқ-дәрілер мен жабдықтарға кететін қосымша шығындар бюджетті ұлғайтуы мүмкін. Сондықтан сапар алдында бағаларды алдын ала нақтылап алған дұрыс.

Балқашта 3–4 күн аң аулау үшін қанша ақша қажет?

Балқаш өңірінде кәдімгі демалыс базаларымен қатар аңшылық және балық аулау шаруашылықтары бар. Мұнда бірнеше күнге тоқтауға, тамаққа тапсырыс беруге, қорықшы жалдауға, алқаптар бойынша жүру үшін қайық немесе көлік жалдауға болады.

Демалыс құны базаға және таңдалған қызметтерге байланысты. Мысалы, үш түн тұру бір адамға шамамен 60 000–120 000 теңгеге түседі. Қорықшы қызметі бір сапар үшін тағы 50 000–80 000 теңге болуы мүмкін. Кейбір базалар қорықшының ілесіп жүруін тұру құнына қосады, сондықтан шарттарды алдын ала нақтылаған жөн.

Сондай-ақ Алматыдан жол жүру, тамақтану, жолдама, рұқсаттар мен жабдықтар шығындарын ескеру қажет. Жалпы алғанда, Балқаш өңіріне үш-төрт күндік сапарға бір адамға шамамен 210 000–335 000 теңге мөлшерінде қаражат жоспарлау керек.

Аңшылыққа шықпас бұрын қажетті құжаттарды дайындау керек. Ең алдымен аңшы куәлігі қажет болады. Егер мылтықпен аң аулауды жоспарласаңыз, оны сатып алуға рұқсат рәсімдеп, сатып алғаннан кейін қаруды тіркеп, сақтау мен алып жүруге рұқсат алу керек. Сондай-ақ таңдалған аңшылық шаруашылығына жолдама және жануарлардың немесе құстардың белгілі бір түрлерін аулауға рұқсат қажет болады.

Егер өзіңіздің мылтығыңыз болмаса, базадан қаруды жалға алуға болатынын және ол үшін қандай құжаттар керектігін алдын ала сұраңыз. Мұндай қызмет кез келген жерде көрсетіле бермейді.

Аңшылықта не нәрсеге тыйым салынған және қандай айыппұлдар қарастырылған?

2026 жылғы 19 маусымда Қазақстан Президенті аң аулау және жануарлар дүниесін қорғау ережелерін өзгертетін заңға қол қойды. Атап айтқанда, ол әуесқойлық (спорттық) аңшылық кезінде техника мен арнайы құрылғыларды пайдалануды шектейді.

Дрондар, тепловизорлар және басқа да тыйым салынған құралдар

Жаңа ережелерге сәйкес, әуесқойлық аңшылық кезінде мыналарды пайдалануға болмайды:

автомобильдер, мотоциклдер және басқа да көлік құралдары; қарда жүретін көліктер (снегоходтар); қозғалтқышы қосылып тұрған шағын кемелер; тепловизорлар, түнде көру құралдары және арнайы нысаналар; лазерлік нысана көрсеткіштер; электрлік жарықтандыру және дыбыс құрылғылары; пилотсыз ұшу аппараттары (дрондар). Қызыл кітапқа енген түрлер: ешқашан аулауға болмайтын жануарлар

Біз Зоология институтынан Қазақстанның Қызыл кітабына енген жануарлардың тізімін сұраттық. Оған 217 түр енген.

Олардың арасында жануарлардың түрлі топтарының өкілдері бар: жыртқыштар (қар барысы, Тянь-Шань қоңыр аюы, қызыл қасқыр, манул және қарақал), жұптұяқтылар (жәйрен, тоғай бұғысы және тау қойының түрлі тармақтары), тақтұяқтылар (Пржевальский жылқысы және түрікмен құланы), кеміргіштер (үнді жайрасы, Мензбир суыры және селевиния), сондай-ақ құстар, бауырымен жорғалаушылар, қосмекенділер, жәндіктер мен омыртқасыздар.

Біз жалпы тізімнен қорғауға алынған және аулауға тыйым салынған 30 түрді таңдап алдық. Тізімге мыналар енді:

қар барысы; Тянь-Шань қоңыр аюы; жәйрен; тоғай бұғысы; Үстірт тау қойы; Алтай тау қойы; Қызылқұм тау қойы; Қазақстан тау қойы; Тянь-Шань тау қойы; Қаратау тау қойы; қызыл қасқыр; қабылан; жолбарыс; алдыңғы азиялық қабылан; Түркістан сілеусіні; қамыс мысығы; шағыл мысығы; манул; қарақал; еуропалық қара күзен; шұбар күзен; бал жегіш борсық; Каспий итбалығы; Пржевальский жылқысы; түрікмен құланы; бүркіт; дала бүркіті; ителгі; қоқиқаз; бұйра бірқазан.

Қызыл кітапқа енген манул, қар барысы және жәйрен. Фото: Орман шаруашылығы және жануарлар дүниесі комитеті

"3000 АЕК-ке дейін": заңсыз аң аулағаны үшін салынатын айыппұлдар

Аңшылыққа немесе балық аулауға шықпас бұрын таңдалған аймақта қандай ережелер қолданылатынын алдын ала біліп алған жөн. Рұқсатсыз аң аулауға, маусымнан тыс уақытта жануарларды атуға, тыйым салынған құралдарды пайдалануға немесе балықтың сирек түрлерін аулауға болмайды.

Жамбыл облыстық ПД Қазақстанда заңсыз аң аулау және балық аулау үшін айыппұл салынатынын, ал ауыр жағдайларда тіпті бас бостандығынан айырылуы мүмкін екенін ескертеді.

Мысалы, жарылғыш заттарды, химиялық заттарды немесе электр тоғын пайдаланып балық аулағаны үшін Қазақстанның Қылмыстық кодексінің 335-бабы бойынша жауапкершілік қарастырылған. Мән-жайларға байланысты айыппұл көлемі 3 000 АЕК-ке (12 975 000 теңге) жетуі мүмкін. Сондай-ақ заң бұзушыға қоғамдық жұмыстар немесе үш жылға дейінгі мерзімге бас бостандығынан айыру жазасы тағайындалуы ықтимал.

Егер заңбұзушылық сирек кездесетін немесе қорғалатын жануарлар түрлерімен байланысты болса немесе аса ауыр жағдайларға жатса, жаза одан да қатаң болуы мүмкін - 6 жылдан 10 жылға дейін бас бостандығынан айыруға дейін барады.

Бүркіт салу және тазымен аң аулау: көруге тұрарлық дәстүр

Бүркітшілер мен тазы иттермен аң аулауды Талғар ауданындағы Huns этноауылынан көруге болады. Сондай-ақ Үлкен Алматы шатқалындағы "Сұңқар" құс тәлімбағында да қыран құстармен танысу мүмкіндігі бар. Сапарға шықпас бұрын ол жерде көрсетілімдердің өткізілетін-өткізілмейтінін нақтылап алыңыз.

Тағы бір нұсқа - "Қансонар" фестивалі және құсбегілік бойынша жарыстар. Мұнда бүкіл Қазақстаннан келген бүркітшілер қыран құстармен аң аулау шеберлігін паш етеді.

Жарыстардың өтетін күні мен орнын алдын ала тексеріп алған дұрыс.

Instagram-дағы бұл жазбаны көру

A post shared by Қазақстанның ұлттық географиялық қоғамы (@qazaqgeography)

Аңшының жолға шығар алдындағы нұсқаулығы

Аңшылық алдында ештеңені ұмытпау үшін тәжірибелі аңшылар құжаттарды алдын ала тексеруді, жабдықтарды дайындауды және сапар бағытын келісіп алуды ұсынады.

Құжаттар. Жеке куәлігіңізді, аңшы куәлігін, қаруды сақтау мен алып жүруге рұқсатты, сондай-ақ жолдама мен аң аулауға қажетті рұқсат қағаздарын өзіңізбен бірге алыңыз. Қару-жарақ пен оқ-дәрілер. Тасымалдау кезінде қару оқталмаған және қаптамада болуы тиіс. Оқ-дәрілерді қолданыстағы ережелерді сақтай отырып, бөлек тасымалдаған жөн. Байланыс және бағыт. Қорықшымен кездесу орны мен уақытын алдын ала келісіп алыңыз. Офлайн-карталарды жүктеп алыңыз, телефонды қуаттаңыз, пауэрбанк алыңыз. Іле атырауының кейбір учаскелерінде мобильді байланыс істемеуі мүмкін, сондықтан қажет болған жағдайда рация алған абзал. Киім мен аяқ киім. Қамыста аң аулау үшін су өткізбейтін етік немесе арнайы костюм, жылы киім, термоішкиім және қосымша киімдер жиынтығы қажет болады. Алғашқы көмек қобдишасы. Дәке, антисептик, таңғыш материалдар мен қажетті дәрі-дәрмектерді алыңыз. Сондай-ақ жәндіктерге қарсы құралдардың болғаны пайдалы. Олжаны тасымалдау. Егер олжаны өзіңізбен бірге алып кетуді жоспарласаңыз, қолайлы пакеттер немесе контейнерлер мен тоңазытқыш сөмке дайындаңыз. Ауланған жануарларды есепке алу және ресімдеу талаптарын сақтаңыз. Тыйым салынған жабдықтар. Жолға шығар алдында әуесқойлық аң аулау ережелерімен тыйым салынған құрылғыларды, мысалы, тепловизорлар, түнгі көру нысаналары немесе пайдалануға тыйым салынған болса, дрондарды алмағаныңызды тексеріңіз. Қазақстандағы аңшылық туралы жиі қойылатын сұрақтар 2026 жылы аңшылық маусымы қашан ашылады?

Құстарға - тамыздың аяғынан/қыркүйектен қарашаға дейін. Терісі бағалы аңдар мен қоянға - қарашадан қаңтарға дейін. Нақты мерзімдер аймаққа байланысты.

Балқашта жолдамасыз аң аулауға бола ма?

Жоқ. Жолдамасыз аң аулау - браконьерлік болып саналады, ол үшін айыппұл немесе қылмыстық жауапкершілік қарастырылған.

Аңшы куәлігі қанша тұрады?

Ресімдеу үшін мемлекеттік баж - 2 АЕК. Оқыту мен қоғамға мүшелік жарналарды есепке алғанда - шамамен 15 000–25 000 теңге.

Өз жеріңде аң аулау үшін рұқсат керек пе?

Иә. Жабайы жануарлар мемлекет меншігі, сондықтан тіпті жеке учаскеде де жолдама алу және маусымды сақтау міндетті.

Рұқсатсыз аң аулағаны үшін қандай айыппұл қарастырылған?

5-тен 20 АЕК-ке дейін әкімшілік айыппұл (құқық бұзушылық қайталанған жағдайда қару тәркіленеді). Ірі залал келтірілген жағдайда - қылмыстық бап және 3 000 АЕК-ке дейін айыппұл салынады.

Тағы оқыңыз: Балқаштағы балық аулау: қандай балықтар бар, қай жерде аулау керек және неге тыйым салынған?

Бізді Google-дың негізгі дереккөздер тізіміне қосыңыз

Қосу