Оңтүстікте егісті әртараптандыру қолға алынды

Оңтүстіктегі диқандар алдағы жазға алаңдайды. Өйткені өңірдегі негізгі өзен Сырдариямен келуге тиіс судың 78 пайызы ғана жетеді деген болжам бар. 

Үкімет тапшылықтың алдын алуға кірісті. Тіршілік нәрін үнемді пайдалану үшін қам-қарекет жасап жатыр. Бұл үшін суды көп қажет ететін дақылдар егісін азайтып, шөлге төзімділерін көптеп егуді ұсынды. 

Елдегі күріштің 90 пайыздан астамын беретін қызылордалық диқандар күріш егуді азайтпақ. Себебі алдағы жаз су тапшы болады. Енді Үкімет ылғал сүйетін дақылдар алқабын қысқартуға кірісті. Мәселен, Сыр өңіріндегі күріш алқабы 70 мың гектардан аспауға тиіс. Ал Түркістан облысындағы лимит 3,5 мың гектар көлемінде бекітілді.

Ғалымжан Қамбарбеков, ҚР СРИМ Су ресурстарын реттеу басқармасының басшысы:

- Ауыл шаруашылығы мақсатында егіншіліктің 98 пайызын осы оңтүстік өңір пайдаланады. Оңтүстік өңірдің бес облысы бойынша су лимиттері шектеліп, яғни қажетті дақылдардың түрлерін де қарастырып, шектеген болатынбыз.

Елдегі ауыл шаруашылығы мақсатындағы судың басым бөлігін оңтүстік өңірлер тұтынады. Дегенмен Үкімет кейінгі жылдары егісті әртараптандыруға баса көңіл бөле бастады. Келесі жылы Қызылорда облысындағы күріш алқабы 10 мың гектарға азаяды. Оның орнына сұраныс жоғары майлы дақылдарды көптеп егу ұсынылып отыр. Сондай-ақ бұл мәселеге келгенде мемлекет тарапынан қолдау көрсетіледі.

Назгүл Хатепова, ҚР АШМ егіншілік департаментінің директоры:

- Бұл жұмыс аясында мемлекет тарапынан шаруаларға барлық мемлекеттік қолдау шаралары көрсетілетін болады. Яғни бұл дегеніміз басқа дақылға көшкен жағдайда қажетті техниканы сатып алуға жеңілдетілген лизинг бағдарламасы беріледі. Тұқым, минералды тыңайтқыш және өсімдікті қорғау құралдарын сатып алған кезде бізде мемлекет тарапынан субсидия беріледі.

Яғни ұңғыма бұрғылау, құбыр тарту және су үнемдеу жабдықтарын сатып алу шығыны 80 пайызға дейін өтеледі. Сондай-ақ су тарифіне сараланған жүйе енгізіліп, үнемдеу технологияларын қолданатындарға 60-тан 85 пайызға дейін субсидия беріледі. Ал бұл іске салғырт қарап, селқостық танытқан диқандарға берілетін субсидия жыл санап 10 пайыз кеми бермек. 

Авторы: Нұрқанат Қанапия