Полипропилен қысымға түсті: Таяу Шығыстағы қақтығыс жаһандық полимер нарығын қалай өзгертті

Оның айтуынша, қазіргі қымбатшылыққа екі фактор әсер етті: 2025 жылғы ұзақ стагнация және 2026 жылдың басындағы геосаяси күйзеліс.

— 2025 жылы әлемдік полипропилен нарығында артық өндіріс, сұраныстың әлсіздігі және шикізат бағасының төмендеуі байқалды. Қытай 6,4 млн тонна жаңа қуат іске қосып, экспортты 29%-ға, шамамен 3 млн тоннаға дейін ұлғайтты. Бұл бағаға қысым түсірді. Еуропада PMI индексі жыл ішінде бір-ақ рет 50-ден асты. Түркияда қайта өңдеушілер қуатының тек 40–60%-ын пайдаланды. Нарықта ұсыныс тым көп болды, — деді

Оның сөзінше, бетбұрыс 2026 жылдың наурызында болды.

— Таяу Шығыстағы қақтығыстың ушығуы шикізат жеткізіліміне, логистикаға және өндіріс жұмысына кері әсер етті. Араб түбегіндегі 28 млн тонна қуаттың шамамен 21 млн тоннасы, Ирандағы 7,5 млн тонна қуат тоқтап қалды. Тоқтау мерзімі бірнеше айдан бір жылға дейін, тіпті одан да ұзаққа созылуы мүмкін. Соның салдарынан әлемдік нарықта тұрақты тапшылық қалыптасты, — деді сарапшы.

Оның айтуынша, Таяу Шығыс импортына тәуелді Еуропада полипропилен бағасы екі есе өсті. Азияда Катар мен өңірдің өзге елдерінен келетін газдың қымбаттауы өндіріс шығынын арттырды, ал Қытайда қуат жүктемесі 76%-дан 63%-ға түсті. Негізгі себеп — пропан, нафта және өзге де шикізат бағасының өсуі.

Қазақстанға тоқталған сарапшы KPI компаниясы да баға саясатын өзгертуге мәжбүр болғанын айтты.

— Қақтығыс басталғалы бері Атыраудағы FCA бағасы 122 500 теңгеге, яғни шамамен 260 долларға немесе 19%-ға өсті. Экспорт бағасы бұдан да қатты көтерілді: Еуропа бағыты бойынша — 1000 долларға немесе 110%-ға, Түркия бойынша — 650 долларға немесе 72%-ға. Соған қарамастан, KPI-дің ішкі нарықтағы бағасы әлі де ең төмен деңгейде қалып отыр, — деді ол.

Сондай-ақ ол сәуірдің басында қытайлық трейдерлер полипропиленді жеткізу мен баж салығын қосқанда ҚҚС-пен 720–750 мың теңгеден ұсынып отырғанын айтты. Бұл KPI-дің ішкі нарықтағы бағасынан жоғары.

— Бағаның өсуі түсінікті: KPI пропанды «Теңізшевройлдан» мұнайдың әлемдік бағасына байланған формуламен сатып алады. Сондықтан жаһандық нарықтағы өзгеріс қазақстандық өндірушінің өзіндік құнына тікелей әсер етеді, — деп түйіндеді Жұмағұлов.