Геннадий Шиповских: халық әлеуметтік желідегі күмәнді жарнаманың кесірінен ақшасынан айырылуы мүмкін

Депутат соңғы жылдары әлеуметтік желідегі жарнаманың көлемі ғана емес, агрессивті сипаты да күрт өскеніне назар аударды. Әсіресе, блогерлер мен инфлюенсерлер, танымал мәдениет және спорт қайраткерлері арқылы тауарлар мен қызметтер және «инвестициялық жобалар» алға басып барады. Өйткені, олардың пікіріне көптеген пайдаланушылар сенім артады. Мұндай жарнама азаматтардың ақша жөнінде шешім қабылдауына, олардың тұтыну барысындағы таңдауына және тіпті денсаулық жағдайына тікелей әсер етеді.

Сенатордың айтуынша, әлеуметтік желілер арқылы жарнамалар мен қаржылық жобаларға қатысуға шақырулар жиі таратылып жатыр. Олар тексере келгенде қаржы пирамидасы болып шығады. Күмәнді инвестициялық және құрылыс жобалары, сапасыз немесе тіпті денсаулыққа қауіпті тауарларда жарнамаланады.

- Әлеуметтік желілерде азаматтардың еркінен тыс есірткіге, жезөкшелікке, онлайн-казиноға, порнографиялық сипаттағы контентке немесе жасанды интелект арқылы танымал тұлғалардың бейнесімен акция сату сынды жарнамалар шыға береді. Әлеуметтік желіде бір рилс көріп отырған адам аяқ астынан осындай контентке тап болады. Мұндай жағдайда мемлекет жүргізіп жатқан алдын алу, тәрбие және түсіндіру жұмыстарының тиімділігі қаншалықты болмақ?, - деді Геннадий Шиповских.

Сенатор дәрігерлік білімі жоқ адамдардың медициналық дәрі-дәрмекті, салмақ азайтуға арналған құралдар мен иммунитетті арттыруға арналған қоспаларды әлеуметтік желілер арқылы таратуы туралы жарнамаға да назар аударды. Мұндай өнімдер көбінесе «табиғи» және «қауіпсіз» деп айтылады, ал денсаулыққа зияны үшін жауапкершілік мәселелері реттелмеген күйінде қалып отыр.

«Meta, TikTok және өзге де платформалармен бірлесіп, Қазақстан аумағында тыйым салынған және қоғамға қауіпті жарнамалардың алгоритм арқылы таралуына жол бермеу бойынша нақты келісімдерге қол жеткізуді ұсынамын. Есірткі, жезөкшелік, онлайн-казино және порнографиялық сипаттағы пайда болатын жарнамалардың таралуын автоматты түрде анықтап, жедел бұғаттайтын нақты бақылау механизмдерін енгізу керек. Медициналық білімі жоқтардың адам денсаулығына тікелей әсер ететін өнімдерді жарнамалауына шектеу қою қажет, ал мұндай жарнаманың салдарынан азаматтардың денсаулығына зиян келген жағдайда, өнімді жарнамалаған адамның да жауапкершілігін қарастыру керек», - деді сенатор.

Осыған дейін депутат Үкіметке медициналық куәландыруды жекеменшік зертханаларға беруді ұсынған болатын.