Ормуз бұғазындағы шектеу және нанның бағасы: Қазақстанға тыңайтқыш тапшылығы туындай ма?

Әлемдік сарапшылар Ормуз бұғазындағы шектеу мен тыңайтқыш тапшылығына байланысты астық бағасының күрт өсетінін болжап отыр. Tengrinews.kz тілшісі Ауыл шаруашылығы министрлігінен бұл жағдайдың қазақстандық егістік алқаптары мен азаматтардың әмиянына қалай әсер ететінін анықтады.

Әлемді не мазалайды?

Goldman Sachs инвестициялық алпауытының есебіне сәйкес, Парсы және Оман шығанақтары арасындағы маңызды жол — Ормуз бұғазының іс жүзіндегі блокадасы мұнай бағасына ғана емес, азотты тыңайтқыштар нарығына да соққы болды.

Әлемде азот бағасы қазірдің өзінде 40 пайызға көтерілді.

Осы бұғаз арқылы азот компоненттері әлемдік экспортының төрттен бірі өтеді.

Сарапшылар егін өнімділігі төмендеп, азық-түлік бағасы өседі деп болжайды, өйткені әлем фермерлері «күй талғамайтын» дақылдарға ауысуға мәжбүр.

Толқыны Қазақстанға жете ме?

Ауыл шаруашылығы министрлігі (АШМ) елдің азық-түлік қауіпсіздігіне тікелей қатер жоқ деп сендірді. Белгілі болғандай, Қазақстан Таяу Шығыс елдерінен тыңайтқыштарды іс жүзінде сатып алмайды.

«Бұл аймақтың негізгі сатып алушылары — Үндістан, Қытай, ЕО елдері және Бразилия. Қазақстандық зауыттар өз шикізатымен жұмыс істейді, ал жетіспейтін компоненттер Ресей, Өзбекстан, Қытай және Беларусь елдерінен сатып алынады», — деп хабарлады АШМ редакция сауалына берген жауабында.

Ведомство Парсы шығанағындағы жағдай қазақстандық егін өнімділігіне тікелей әсер етпейтінін атап өтті. Біздің алқаптарға Оман шығанағындағы логистикадан гөрі, ауа райы мен агротехнологияларды сақтау әлдеқайда қатты әсер етеді.

Біз тыңайтқышты қайдан аламыз?

Қазақстан өзін тыңайтқыштармен жартысынан астам көлемде қамтамасыз етеді:

Қажеттіліктің 56 пайызын отандық алпауыттар — «ҚазАзот» және «Қазфосфат» жабады.

Қалған көлем негізінен Ресейден (73 пайыз) және Өзбекстаннан (23 пайыз) импортталады. АШМ мәліметінше, бұл елдерден жеткізілім қалыпты режимде жүріп жатыр, іркілістер тіркелген жоқ.

Азық-түлік бағасы өсе ме?

Министрлік отандық тыңайтқыштардың бағасы жыл басында бекітілетінін, сондықтан олар әлемдік күрт өзгерістерден қорғалғанын түсіндірді. Ал импортқа келетін болсақ, ол жыл сайын көктемде қымбаттайды. Бірақ АШМ бұл Таяу Шығыстағы геосаяси дағдарысқа емес, логистика мен валюта бағамына байланысты маусымдық фактор екенін айтты. Бұғаздың блокадасына байланысты Қазақстандағы егіс құрылымы да өзгерген жоқ.

Бүгін, 09:51