Сарбасов ісі қайта қаралады: 12 жылдық жаза үкімі жойылды

фото Orda.kz

Қазақстанның кассациялық соты Шымкент қаласы бойынша ҰҚК департаменті бастығының бұрынғы бірінші орынбасары Манат Сарбасовқа тағайындалған 12 жылдық жаза үкімінің күшін жойды. Ол бұған дейін пара алу, ақшаны жылыстату және қызметтік әрекетсіздік баптары бойынша кінәлі деп танылған еді. Үкімнің күшін жоюға алқабилердің қатысуымен істі қарау кезінде жіберілген елеулі заңбұзушылықтар себеп болды.

Шешім 2026 жылғы 28 қазанда қабылданды, деп хабарлайды Kazinform.

Кассациялық сот бастапқы үкімнің де, апелляциялық сатыдағы сот қаулысының да күшін толығымен жойды.

Бұл туралы ҰҚК-нің бұрынғы қызметкерінің адвокаты Жасұлан Әсілбеков мәлімдеді.

Оның айтуынша, қорғау тарапы әуел бастан-ақ қылмыстық-процестік заңнаманың елеулі түрде бұзылғанын көрсеткен. Алайда бұған дейін бұл уәждер ескерусіз қалған.

Алқабилер дауыс беру кезінде заңбұзушылықтарға жол берген

Үкімнің күшін жоюға негіз болған басты себептердің бірі – алқабилердің шешім қабылдау рәсіміндегі заңбұзушылықтар.

Адвокаттың айтуынша, кассациялық сот алқабилердің қарауына ұсынылған мәселелер бойынша дауыс беру тәртібі заң талаптарына сәйкес келмейтінін анықтаған.

Бұдан бөлек, қорғау тарапы алқабилерге қойылған сұрақтардың күрделі тұжырымдалғанына назар аударған.

«Алқабилер – қарапайым адамдар. Сондықтан оларға сұрақтар түсінікті, қарапайым тілмен қойылуы керек. Ал біздің жағдайда қарапайым адамға түсініксіз болуы мүмкін заң терминологиясы қолданылған», – деп түсіндірді Әсілбеков.

Қорғау тарапы сот ісін жүргізу тілінің қағидаты бұзылған болуы мүмкін деген уәжді де алға тартқан.

Адвокаттың сөзінше, процестік заңбұзушылықтардың жиынтығы сот шешімдерінің толық күшін жоюға негіз болған.

ҰҚК-нің бұрынғы қызметкері не үшін 12 жылға сотталды?

2025 жылғы қазанда Шымкент қаласының қылмыстық істер жөніндегі мамандандырылған ауданаралық соты Манат Сарбасовты Қылмыстық кодекстің бірнеше бабы бойынша кінәлі деп таныды.

Оған аса ірі мөлшерде пара алу, қылмыстық жолмен алынған ақшаны заңдастыру және қызметтік әрекетсіздік айыптары тағылған.

Бастапқы сот талқылауының материалдарына сәйкес, 2019–2020 жылдары Сарбасов Шымкент қаласы бойынша ҰҚК департаментінде басшылық қызмет атқарып жүрген кезде жекеменшік мектепке қамқорлық жасау үшін 70 млн теңге алды деген болжам болған.

Тергеу мәліметінше, алынған қаражат жылжымайтын мүлік сатып алуға жұмсалған.

Алғашқы үкім бойынша бұрынғы подполковник 12 жылға бас бостандығынан айырылып, мемлекеттік қызметте лауазым атқаруға өмір бойына тыйым салынған және арнайы атағынан айырылған.

Сонымен қатар оған мүліктік өндіріп алу шаралары қолданылған.

2026 жылғы қаңтарда апелляциялық алқа үкімнің мүлікке қатысты бөлігін өзгертті. Атап айтқанда, пәтерді тәркілеу және Toyota Land Cruiser автокөлігі үшін 17 млн теңге өндіріп алу туралы шешімнің күші жойылды. Алайда 12 жылдық бас бостандығынан айыру жазасы өзгеріссіз қалды.

Басқа да айыпталушыларға қатысты үкімдердің күші жойылды

Кассациялық соттың шешімі Манат Сарбасовқа ғана емес, қылмыстық іс бойынша басқа да сотталушыларға қатысты.

ҰҚК департаменті басшысының бұрынғы орынбасарымен бірге бұл іс бойынша тағы төрт адам, оның ішінде Шымкент қаласының денсаулық сақтау басқармасының бұрынғы лауазымды тұлғалары мен кәсіпкер де сотталған болатын.

Бұған дейін оларға бас бостандығын шектеуден бастап жеті жылға дейін бас бостандығынан айыру жазалары тағайындалған.

Енді барлық айыпталушының ісі қайта қаралады.

Сарбасов әлі де қамауда отыр

12 жылдық үкімнің күші жойылғанына қарамастан, ҰҚК-нің бұрынғы жоғары лауазымды қызметкері әзірге бостандыққа шыққан жоқ.

Адвокаттың түсіндіруінше, сот оған қатысты қамауда ұстау түріндегі бұлтартпау шарасын өзгеріссіз қалдырған.

Сарбасов Шымкентке жеткізілуі тиіс. Онда оның ісін қылмыстық істер жөніндегі мамандандырылған ауданаралық сот басқа құрамда қайта қарайды.

Қорғаушының айтуынша, оның қорғауындағы азамат өз кінәсін мойындамайды және ақталуға ниетті.

Соттың жаңа құрамы дәлелдемелерді қайта зерттеп, тараптарды тыңдап, тағылған айыптар бойынша мәні жөнінде шешім қабылдауы тиіс.

Бүгін, 13:52