Табыс, несие, мүлік: Қазақстанда мұқтаж жандар қалай анықталады

2027 жылғы 1 қаңтардан бастап Қазақстанда отбасылардың әлеуметтік әл-ауқат деңгейін анықтаудың жаңа әдістемесі күшіне енеді. Бұл туралы ОКҚ брифингінде Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрі Асқарбек Ертаев мәлімдеді, деп хабарлайды Tengrinews.kz тілшісі.

Адамдарды санаттарға бөлетін жаңа әдістеме әлеуметтік көмектің жекелеген түрлерін тағайындау кезінде отбасылардың материалдық жағдайы мен әлеуметтік жүктемесін бағалауды қарастырады.

Министрдің айтуынша, жаңа жүйе мемлекеттік қолдау көрсету тәсілін өзгертуге бағытталған. Жәрдемақыларды формалды түрде тағайындаудың орнына, отбасының нақты мұқтаждық деңгейін бағалау жоспарланып отыр.

"Отбасының мүліктік және әлеуметтік жағдайы бағаланады. Бірде-бір мұқтаж қазақстандық қолдаусыз қалмайды, бұл - әлеуметтік саясаттың басты принципі", - деді Ертаев.

Еңбек министрлігінің басшысы жаңа әдістеме 2026 жылғы 4 қазанда бекітілгенін хабарлады. Ол екі компоненттен - отбасының материалдық әл-ауқаты мен әлеуметтік тұрақтылығынан тұрады. 2023 жылдан бері қолданыста болған бұрынғы әдістеме 2027 жылғы 1 қаңтардан бастап күшін жояды.

Бірінші компонент алты бағыт бойынша 59 көрсеткішті қамтиды. Бағалау кезінде отбасы мүшелерінің табысы мен жұмыспен қамтылуы, кредиттері, мүлкі, көлігі, бизнесі мен ауыл шаруашылығының болуы ескеріледі.

Талдауға қажетті мәліметтер мемлекеттік деректер базасынан алынады. Азаматтарға қосымша анықтама жинап, мемлекеттік органдарға жүгінудің қажеті болмайды. Бағалау бірыңғай критерийлер бойынша автоматты түрде жүргізіледі.

Екінші компонент отбасына түсетін әлеуметтік жүктемеге қатысты. Оны есептеу кезінде үй шаруашылығының құрамы, соның ішінде балалардың, қарттардың және мүгедектігі бар адамдардың болуы ескеріледі.

Министрдің айтуынша, табыс деңгейінің бірдей болуы әрдайым әл-ауқат деңгейінің бірдей екенін білдірмейді. Асырауында адам саны көп отбасылар әлеуметтік жүктемені ескере отырып, материалдық және әлеуметтік жағдайы бойынша төменірек баға алуы мүмкін.

Бағалау нысаны жекелеген жәрдемақы алушы емес, тұтас отбасы болады. Есептеу кезінде бір мекенжай бойынша тіркелген отбасы мүшелері, сондай-ақ белгіленген тәртіпке сәйкес бірге тұратын туыстар мен басқа да адамдар ескеріледі.

Әдістемеде жалғызбасты ата-аналар мен отбасы мүшелері бөлек тұратын жағдайлар бөлек ескеріледі.

Жаңа әдістеме әлеуметтік көмектің барлық түріне қолданылмайды. Ертаевтың түсіндіруінше, әлеуметтік көмектің 36 түрінің ішінен республикалық бюджеттен берілетін 22 төлем бұрынғы тәртіппен сақталады.

Бұл жерде әңгіме азаматтардың жекелеген санаттарына - Ұлы Отан соғысының қатысушылары мен мүгедектеріне, ядролық сынақтар мен саяси қуғын-сүргіннен зардап шеккендерге, зиянды еңбек жағдайларында жұмыс істегендерге, мүгедектігі бар адамдарға, сондай-ақ өмірлік қиын жағдайға тап болған жандарға берілетін төлемдер туралы болып отыр.

Осылайша, жаңа әдістеменің енгізілуі барлық мемлекеттік жәрдемақыны тағайындау тәртібі қайта қаралады дегенді білдірмейді. Өзгерістер тек отбасының әлеуметтік әл-ауқат деңгейін бағалау қарастырылған әлеуметтік көмек түрлеріне ғана қатысты болады.

Бұған дейін біз қазақстандықтарға олардың қай әл-ауқат санатына жатқызылғаны туралы push-хабарламалар жіберілетінін хабарлаған болатынбыз. Деректерді тиісті талдау жыл соңына дейін жалғасады. Толығырақ сілтеме бойынша оқыңыз.

Тағы оқыңыз: Қазақстандықтар 5 топқа бөлінбек: әл-ауқатты бағалауға арналған онлайн-калькулятор

Бізді Google-дың негізгі дереккөздер тізіміне қосыңыз