Әділ еңбек, қауіпсіз жұмыс, лайықты жалақы: Максим Рожин жаңа Конституция жобасының маңызды тұсын атады

Жаңа Конституция жобасының негізгі идеясы – мемлекет үшін ең қымбат нәрсе өндіріс көлемі немесе пайда емес, адамның өзі. Бұл туралы Конституциялық комиссия отырысында Мәжіліс депутаты, «AMANAT» партиясы фракциясының мүшесі Максим Рожин айтты, – деп хабарлайды Aikyn.kz

Депутаттың айтуынша, олар өндіріс орындарында адамдармен кездескенде әңгіме әрқашан нақты мәселелер айналасында өрбіп, негізінен ауысымның қауіпсіздігі, әділ жалақы, тозған жабдық, төленбейтін артық жұмыс немесе өз құқығын қорғау мәселелері қозғалады.

– Бүгінде комиссияда талқыланып жатқан жаңа Конституцияның нормалары дәл осы адамдар үшін нақты өмірлік мәнге ие. Еңбек адамы – экономиканың құралы емес, мемлекеттің басты құндылығы. Жаңа Конституция жобасының негізгі идеясы – мемлекет үшін ең қымбат нәрсе өндіріс көлемі немесе пайда емес, адамның өзі. Жобада әр азаматтың қауіпсіз жағдайда еңбек етуге, әділ ақы алуға және кемсітуге жол берілмеуге құқығы конституциялық деңгейде бекітілген. Бұл норма тек идеологиялық ұран емес. Ол – әлеуметтік тұрақтылықтың, әр азаматтың жеке қадір-қасиетінің берік іргетасы. Мемлекет еңбек ету құқығын Конституция арқылы бекітуі еңбек адамын экономикалық және қоғамдық өмірдің белсенді қатысушысы ретінде мойындау. Мұндай қадам маманның кәсіби өсуіне, ертеңгі күнге сенімге және қоғамдағы әділеттілік сезімінің күшеюіне ықпал етеді.

Осы тұрғыда қауіпсіздік пен гигиена талаптарына сай еңбек жағдайларын бекіту аса маңызды. Бұл қарапайым азаматтар үшін жұмыс орнында денсаулық пен өмірдің, адамның қадір-қасиетінің қорғалуын білдіреді. Яғни, өндірістік жарақаттанудан немесе аурудан қорғау, еңбекке қабілеттілікті және өмір сапасын сақтау – мемлекеттің және жұмыс берушінің конституциялық міндеті деңгейіне көтерілді. Әсіресе, негізінен жалдамалы жұмыскерлерден тұратын әлсіз салалар үшін бұл нақты құқықтық механизм қалыптастырады», – деді ол.

Оның айтуынша, адал еңбек үшін әділ сыйақы алу құқығы ерекше әлеуметтік маңызы бар.

«Азаматтар өз жынысына, жасына, тегіне немесе басқа жағдайларға қарамастан, атқарған еңбектеріне сәйкес бағаланатынына кепілдік алады. Мұндай нормалар әлеуметтік әділдікті нығайтып, отбасылардың лайықты өмір сүру деңгейіне қол жеткізуін қамтамасыз етеді және орта таптың қалыптасуына ықпал етеді. Ұзақмерзімді перспективада бұл мемлекетке деген сенімді арттырып, қоғамның экономикалық негізін нығайтады. Жаңа Конституциялық нормалар тек еңбек нарығын емес, сол нарықтағы әр еңбек адамының өзін қорғалған, құрметке ие және дамуға мүмкіндігі бар екенін сезінетін әділетті әлеуметтік модель қалыптастырады. Қарапайым азаматтар үшін бұл тұрақты жұмыспен қамтылу, қауіпсіз еңбек жағдайлары, адал еңбекақы және мемлекеттің еңбек адамын қорғауының кепілі болып  саналады. Дәл осындай нормалар арқылы Конституция формалды  құжаттан халықтың өмір сапасын арттыратын заңдық реттеу құралына айналады», – деді ол.