Биологиялық белсенді қоспалардың 90% ы интернет арқылы саудаланады

Былтыр Қазақстандықтар биологиялық белсенді қоспаларға 150 млрд теңгеден астам қаражатын жұмсады.

Бірінші несиелік бюроның дерегіне сүйенсек, Д-дәруменіне сұраныс көп. Барлық сатылымның 29 пайызы осы дәруменге тиесілі болған. Сөрелерде отандық өнімнен гөрі АҚШ, Германия, Ресей, Франция және Ұлыбританиядан әкелінген қоспалар самсап тұр. Ал Денсаулық сақтау министрлігі биологиялық белсенді қоспалардың сатылымына қатысты заңды қатаңдатып, таңбалау енгізуді көздеп отыр.

Астаналық Жанат Қалибекова биологиялық белсенді қоспаның түр-түрін қабылдайды. Ақуыз ұнтағы, капсуладағы сарымсақ, ас қорытуға арналған дәрумендерді күнделікті тамақпен бірге ішуді әдетке айналдырған. Осылай дәрігердің көмегінсіз аурудан айығамын деп өзін сендіріп алған. Өзі аллергиядан сауыққанын айтады.

Жанат Қалибекова, қала тұрғыны:

- 4-5 жыл бұрын биологиялық белсенді қоспаларға түбегейлі қарсы болдым. Бұны дәрілік зат деп қабылдайтынмын. Қазір дәрумендерді үзбей ішемін. Балаларыма қоспаларды үнемі беремін.

Елімізде осы биологиялық белсенді қоспаларға деген сұраныс орасан артқан. Денсаулық сақтау министрлігінің мәліметіне сүйенсек, жыл сайын сатылым орташа есеппен 11 пайызға өседі. Әрі бұл қоспалардың 90 пайызы электрондық сауда алаңдарында сатылады. Демек маркетплейстердегі сауданың көрігін қыздырып тұр. Алайда онда «әй дейтін әже, қой дейтін қожа жоқ». Өнімнің сапасын ешкім бақылай бермейді. Сондықтан салалық ведмство тиісті заңға түзетулер енгізу қажет деп отыр.

Әйгерім Сәдубаева, ҚР ДСМ Санитарлық-эпидемиологиялық бақылау комитеті басқармасының басшысы:

- Біздің маркетплейстерде саудаланып жатқан БАД-тарды санитарлық тексеруге қауқарымыз жоқ. Оған қол жеткізу үшін заңға арнайы түзету енгіземіз. Біз қазір бұл мәселені арнайы пысықтауға алдық. Осы арқылы біз нарықтың ашықтығын қамтамасыз ете аламыз. Яғни барлығы есепке алынып, бақылау-кассалық машиналар арқылы өтеді. 

2027 жылдан бастап Қазақстанда биологиялық белсенді қоспалардың әрбір құтысы таңбаланатын болады. Барлық жеткізушіге бірдей талап қойылады.

Тазагүл Аудекова, сарапшы:

- Белсенді қоспаларды таңбалау арқылы әр құтыға цифрлық құжат беріледі деген сөз. Демек тұтынушы алған өнімнің қауіпсіз екендігіне көз жеткізе алады. Биологиялық қоспаларды таңбалау халықтың денсаулығын қорғаудағы маңызды қадам екенін түсіну керек.

Биологиялық белсенді заттар таңбаланса, көптеген қоспалар ел нарығынан шығарылуы мүмкін. Сарапшылар осылай деп отыр. Әрі Денсаулық сақтау министрлігінің арнайы бақылауында болады.

Авторлары: Айнұр Қуатқызы, Сания Көпжасарова, Арман Ақшабаев