Күн көлемі 500 мың шақырым болатын газ бұлтын атқылады бұл Жерге несімен қауіпті

Күнде ұзындығы жарты миллион шақырымға жуық алып протуберанец (плазма шоғыры) байқалды. Ғалымдардың алдын ала есептеуінше, көлемінің үлкендігіне қарамастан, оның Жерге айтарлықтай кері әсері болмайды, деп хабарлайды Tengri Life.

Күнде не болды?

Ғарыштық зерттеулер институты (ИКИ) мен Күн-жер физикасы институтының (ИСЗФ) Күн астрономиясы зертханасының ақпаратынша, ерекше құбылыс бірден бірнеше ғарыш телескопының назарына ілікті.

"Бүгін ұзындығы жарты миллион шақырымға жуық өте ірі протуберанецтің тасталуы бірден бірнеше ғарыш телескопының көру аймағына түсті", - деді мамандар.

Ғалымдардың айтуынша, протуберанецтер - Күн бетінен ондаған мың шақырым биіктікке көтерілетін салыстырмалы түрде салқын газдың алып бұлттары. Оларды жұлдыздың магнит өрісі ұстап тұрады, сондықтан мұндай түзілімдер біртіндеп көлемі ұлғайып, ұзақ уақыт сақталуы мүмкін. Олардың кейбіреулері жүздеген мың, тіпті миллион шақырымға жетеді.

Күн тәжі үшін протуберанецтер ерекше құрылымдар болып саналады. Уақыт өте келе Күн олардан арылып, көбінесе ғарыш кеңістігіне лақтырып тастайды.

"Табиғаты жағынан протуберанецтер Күн тәжі үшін бөгде құрылымдар , сондықтан жұлдыз олардан әрдайым құтылуға тырысады - көбінесе жай ғана ғарышқа лақтырады. Алып протуберанецтің тасталуы - күн белсенділігінің көптеген көрінісінің ішіндегі ең әдемі көріністің бірі", - деп атап өтті зертхана мамандары.

Мұндай атқылаулар тек ғылыми тұрғыдан ғана қызықты емес. Егер тығыз газ бұлты Жерге жетіп, оның магнит өрісімен әрекеттессе, ол күшті магниттік дауыл тудыруы мүмкін.

Зертхана мамандарының бағалауынша, тығыз газ талшығының соққысы әдетте G3–G4 деңгейіндегі - күштіден өте күштіге дейінгі дауылдарды тудырады.

"Ал ең жоғары G5 деңгейіндегі оқиғалар бәрібір өте күшті жарқылдардан болады", - деп бөлісті зертханадағылар.

Осылайша, ірі протуберанец расында да елеулі геомагниттік толқулардың себебі болуы мүмкін. Алайда бұл көп жағдайда атқылаудың бағыты мен газ бұлтының Жерге қаншалықты жақын өтетініне байланысты.

Алып атқылау қалай көрінеді?

Мамандар күндегі оқиғаның бейнежазбасын жариялады. Кадрларды 2026 жылғы 29 қазанда GOES-R жерсерігінде орнатылған SUVI телескопы түсірген. Түсірілім Мәскеу уақытымен шамамен 08:30-дан 17:00-ге дейін (Астана уақытымен шамамен 10:30-дан 19:00-ге дейін) жүргізілді.

Бұл жағдайда әзірге қатты алаңдауға негіз жоқ. Ғалымдардың есептеуінше, протуберанец біздің ғаламшарымызға тікелей емес, бүйірлеп қозғалып барады.

"Оның жолындағы ең жақын планеталардан тек Марс қана болатын сияқты. Соған қарамастан, газ бұлты Жерді шетімен жанап өтуі мүмкін, бірақ бұл жағдайда салдары шамалы болады", - деп хабарлады зертхана.

Бұл дәл осы атқылаудың кесірінен күшті магниттік дауылдың болу ықтималдығы төмен дегенді білдіреді.

Тағы оқыңыз: Қарашадағы ғаламшарлар шеруі: қазақстандықтар қашан және қайдан көре алады?

Бізді Google-дың негізгі дереккөздер тізіміне қосыңыз