Орталық Азия сирек металдар өндірісін дамытуға мүдделі

Орталық Азия елдері цифрландыру ісін жандандырып, жасанды интеллект технологияларын дамытуда дербестікке ұмтылуды көздейді.

Бұл ретте сирек металдардың бәсі биік.

Сұраныстың артуы осыны айғақтайды. Қазір сирек металсыз бірде-бір озық технология, тіпті әскери техника да құрастырылмайды. Жаһандық экономиканың жетекші салалары қажет ететін шикізат болғанан кейін алпауыт мемлекеттер құнды дүниеге қызығушылықтарын білдіріп жатыр. Бұл тақырып қазір Орталық Азия елдерінде де өзекті. Сирек кездесетін метал қоры мол көрші мемлекеттермен сенімді серіктес, әлеуетті әріптес болуға асыққандар көп.

Сирек кездесетін металдар күнделікті өмірімізде қолданатын; компьютер, планшет, телефон сынды гаджет компоненттерінің негізін құрайды. Смартфондардың аккумуляторлық тақталарында да сирек металдың ұшқыны бар. Жалпы металлургияда бұл элементтер автомобиль өндірісі мен әскери өнеркәсіпте, зымыран қозғалтқыштарын жасауда маңызды  рөл атқарады. Сондықтан болар құнды дүниеге жыл өткен  сайын қызығушылық артып отыр.

Фарход Толипов, саяси сарапшы:

- Орталық Азия аймағы сирек кездесетін металға бай. Оған қол жеткізу стратегиялық тұрғыдан өте маңызды. Ал бұл өнімдер жоғары технологиямен өндірілетінін ұмытпауымыз керек. Алпауыт елдер, оның ішінде Қытай, АҚШ сияқты цифрлы мемлекеттер сол металдарды өндіруге қызығушылық танытып отыр. Орталық Азияның ұстанған бағыты айқын, алпауыттармен тең дәрежеде әріптестік орнату. 

Сарапшылардың пайымынша, Орталық Азия елдері сыртқы капиталды қабылдай отырып, технологиялық дербестікке ұмтылуды көздейді. Салаларды цифрландыру арқылы бұл мақсатқа жетуге мүмкіндік бар-дегенді айтады.

Саидмұхтар Саидқасымов, Орталық Азия  халықаралық институты басшысының кеңесшісі:

- Орталық Азия елдері арасындағы байланыстың ауқымы мен саяси мәні артқан сайын олардың әлемдік аренадағы рөлі нығая түспек. Жаһандық саясатта аймақтың қазіргі белсенділігі көпке үлгі болып отыр. Экономикалық тұрғыда жақсы көрсеткіштер бар. Егер осы қарқынды жоғалтпасақ, бұл саланың болашағы мен алға қойған мақсаттары жемісті болмақ.

Дулат Нуркин, тілші:

- Қазір әлемде Қытай сирек кездесетін металдарға деген жаһандық сұраныстың 80%-ын бір өзі қанағаттандырып отыр. Тіпті алпауыт АҚШ, Қытайға сауда соғысын жариялап, тауарлардың барлығына баж салығын салып, ал сирек кездесетін металдарға келгенде заңды айналып өткен еді. Демек өнімнің бәсі биік, қажеттілігі жоғары. Сарапшылар бұл үрдіс жылдан жылға күшейе беретінін айтады.