Қазақстанда есірткі сақтау мен қолдану үшін жаза жеңілдетілмек

Қазақстанның Ішкі істер министрлігі есірткіге қатысты екі бапты қылмыстық заңнамадан әкімшілік заңнамаға ауыстыруды ұсынды. Құжат жобасы "Ашық НҚА" порталында жарияланды, деп хабарлайды Tengrinews.kz тілшісі.

ІІМ не ұсынады?

ІІМ Қылмыстық кодекстен есірткіге қатысты екі бапты алып тастауды ұсынып отыр. Атап айтқанда:

Қоғамдық орындарда медициналық мақсатсыз есірткі тұтынғаны үшін. Қазір бұл үшін 80 АЕК-ке дейін айыппұл (2026 жылы 346 000 теңге), түзеу немесе қоғамдық жұмыстар, болмаса 20 тәулікке дейін қамауға алу жазасы қарастырылған. Есірткіні өткізу мақсатынсыз заңсыз дайындағаны, иеленгені, сақтағаны немесе тасымалдағаны үшін. Қазір бұл үшін 160 АЕК-ке дейін айыппұл (2026 жылы 692 000 теңге), түзеу немесе қоғамдық жұмыстар, болмаса 40 тәулікке дейін қамау жазасы қолданылады.

Бұл баптарды қылмыстық санаттан әкімшілік санатқа ауыстыру көзделіп отыр. Сондай-ақ "профилактикалық және медициналық шаралар қарастырылады" .

Жаза қалай өзгермек?

ІІМ Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекске (ӘҚБтК) 440-2-бапты – "Есірткі құралдарымен, психотроптық заттармен және олардың аналогтарымен өткізу мақсатынсыз заңсыз айналысу" нормасын енгізуді ұсынады. Жаза түрі адамның нақты қандай әрекет жасағанына байланысты болады:

өткізу мақсатынсыз иеленгені, сақтағаны немесе тасымалдағаны үшін – 30 АЕК (2026 жылы 129 750 теңге) айыппұл немесе 10 тәулікке дейін қамау. дайындағаны немесе қайта өңдегені үшін – 40 АЕК (2026 жылы шамамен 173 мың теңге) айыппұл немесе 15 тәулікке дейін қамау. бір жыл ішінде қайталап бұзғаны үшін – 50 АЕК (2026 жылы 216 250 теңге) айыппұл немесе 20 тәулікке дейін қамау.

Есірткіні қоғамдық орындарда тұтынуды да Қылмыстық кодекстен ӘҚБтК-ге (440-1-бап) ауыстыру ұсынылып отыр, мұнда 40 АЕК (2026 жылы 173 мың теңге) айыппұл немесе 10 тәулікке қамау қарастырылған.

Бір жыл ішінде қайталап бұзған жағдайда жаза қатаңдатылады – 50 АЕК (2026 жылы 216 250 теңге) айыппұл немесе 15 тәулікке қамау.

Маңызды: Бұл ретте есірткінің ірі және аса ірі көлемі үшін, адам оны сатуды көздемесе де, қылмыстық жаза сақталады. Ірі мөлшер үшін 200 АЕК-ке дейін айыппұл (2026 жылы 865 мың теңге), түзеу немесе қоғамдық жұмыстар, болмаса 50 тәулікке дейін қамау мүмкіндігі бар. Аса ірі мөлшер үшін үш жылдан жеті жылға дейін бас бостандығынан айыру жазасы қарастырылған.

Егер адам есірткіні сату мақсатында сақтаған немесе тасымалдаған болса, жауапкершілік бұрынғысынша қылмыстық болып қала береді.

ІІМ жекелеген құқықбұзушылықтарды декриминализациялау есірткіні заңдастыруды білдірмейтінін атап өтті.

Мұндай ұсыныстың себебі неде?

Қазір Қазақстанда есірткіге қатысты (өткізу мақсатынсыз) құқықбұзушылықтар үшін қылмыстық та, әкімшілік те жаза қолданылуы мүмкін. ІІМ бұл заңбұзушылықтарды қауіптілік дәрежесіне қарай бөлгісі келеді.

Мәселе мынада, қылмыстық жауапкершілік соттылыққа әкеп соқтырады. Сондықтан ІІМ қауіптілігі төмен жағдайларды әкімшілік құқық бұзушылықтар санатына ауыстыруды ұсынады.

ІІМ әкімшілік тәсіл тергеу мен соттардың жүктемесін азайтуға мүмкіндік береді деп санайды.

"Қылмыстық-процестік ресурстардың едәуір бөлігі қоғамға жоғары қауіп төндірмейтін әрекеттерді тергеуге жұмсалады. Бұл ретте есірткі құралдарын өткізу мақсатынсыз аз мөлшерде заңсыз сақтаған адамдарды қылмыстық қудалау әрқашан қылмыстық заңнаманың мақсаттарына жетуді қамтамасыз ете бермейді, бірақ сотқа дейінгі тергеп-тексеру органдарының, прокуратура мен соттың айтарлықтай уақыты мен ресурстарын қажет етеді. Әкімшілік тетіктерді қолдану тәжірибесі оның нәтижелілігін көрсетті", – делінген құжатта.

Бастама авторлары осылайша есірткіні өткізу мақсатынсыз пайдаланғаны үшін сотты болатындардың саны азаяды, сондай-ақ қылмыстық-процестік жүктеме төмендейді деп есептейді.

Бұған дейін ҰҚК есірткі контрабандасы туралы атышулы істі тергеу аяқталғанын хабарлады. Сөз 13 тоннадан астам кокаинді жеткізетін халықаралық арнаның жолын кесу туралы болып отыр. Жүк бағыты Қазақстан арқылы үшінші елдерге транзитпен өтуі тиіс болған. Толығырақ мына материалдан оқыңыз.

Google News арқылы жаңалықтарымызды қадағалаңыз

Жазылу