Депутат мектептегі тамақтануға қатысты директорларға жекелей жауапкершілік жүктеуді ұсынады

Ерболат Сауырықов қазіргі таңда Қазақстан Республикасында мектептегі тамақтандыру мәселесі мемлекеттік сатып алудың және уәкілетті органдар бекіткен нормалардың негізінде формалды түрде қамтамасыз етілетінін баса атап өтті.

"Оқушылардың ас мәзіріндегі тұз бен қантты азайтуға, көкөністер мен жемістердің үлесін арттыруға қатысты Денсаулық сақтау министрлігі мен Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының ұсыныстары ескеріле отырып, 2025 – 2026 жылдары мектептегі тамақтандырудың жаңа стандарттары мен жаңартылған үлгілік мәзірлер бекітілді. Бұл ретте іс жүзінде мектептегі тамақтандыруды жүзеге асыру, оның сапасын бақылау, сондай-ақ тамақтандыруды ұйымдастыру тетігінің қолжетімділігі мен тиімділігі бойынша көптеген проблемалар туындайды", - дейді ол.

Депутаттың айтуынша, бұл жағдай балалардың денсаулығына, бюджет қаражатын пайдалану тиімділігіне және білім алушылар құқықтарының сақталуына айтарлықтай әсер етеді. Осылай деген депутат бұл реттегі бірқатар түйткілді мәселелерді баса атап өтті. Оның ішінде білім беру ұйымдары мен өңірлік білім басқармалары деңгейінде тамақтандыру сапасын жүйелі бақылаудың болмауы, оның ішінде тағамның өлшемдеріне, калориясына және санитариялық нормаларға жеткілікті түрде мониторингтің жүргізілмеуі де сынға алынды.

Сондай-ақ ол бақылау деңгейі төмен бола тұра, тамақтандыру құнының жоғары болуын, ұтымды баға белгілеу тетігінің болмауын және жергілікті ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілердің өнім құнын арзандату үшін оны жеткізуге қатыспауын да атап өтті.

"Ақысын төлемеген кезде балалардың асханаларға кіруін шектеу, төлем бойынша кемсіту жағдайларының әлі күнге дейін іс жүзінде орын алуда", - деді ол.

Осыған байланысты Мәжіліс депутаты "Білім туралы" заңда өнім берушілерді тарту түріне қарамастан, білім алушылардың тамақтануын, оның сапасын, қауіпсіздігін және қолжетімділігін қамтамасыз ету үшін мектеп басшысының дербес жауапкершілігін бекітуді ұсынады. Әр мектепте мұғалімдердің, медицина қызметкерлерінің және ата-аналар қоғамдастығы өкілдерінің қатысуымен, тексерулердің нәтижелерін міндетті түрде тіркеп, мектеп сайтында жариялап, тамақтандыруды ішкі бақылау тетігін құру қажеттігі де айтылады.

"Ақы төлемеу себебінен балалардың асханаларға кіруін шектеу практикасына тыйым салу ұсынылады, ал төлем жасау тәртібі баланың құқықтарын шектемей, жекелеген нормалармен реттелуге тиіс. Ведомствоаралық сараптама тобының қатысуымен санитариялық нормаларды, тамақтану сапасын және өнім берушілермен жасалатын келісімшарттар талаптарын бұзғаны үшін қолданылатын әкімшілік шараларды қоса алғанда, мемлекеттік бақылау мен санкцияларды күшейтуді ұсынамыз", - дейді Сауырықов.

Айта кетсек, 2025 жылы оқушыларды тегін тамақтандыруға 15 млрд теңгеден астам қаржы жұмсалды.