Қарағанды облысында киберқылмыс өршіп тұр

Қарағанды облысында жыл басынан бері 2,5 мыңға жуық интернет-алаяқтық фактісі тіркелді.

Жәбірленушілерге келген жалпы шығын көлемі 4 миллиард теңгеден асады. Киберполицияның мәліметінше, алаяқтардың негізгі құрбандары - зейнеткерлер мен студенттер. Олар жалған сайттар мен хабарландыруларға алданып қалады.

Бұқар Жырау ауданының тұрғыны алаяқтардың айласына әбден арбалған. Әйел адам аты-жөнін құпия сақтап, жүзін көрсеткісі келмеді. Оған белгісіз біреулер өз атына несие рәсімделгенін айтып, оны жою үшін жаңа несие алып, ақшаны беруді сұраған. Оқыс хабардан қобалжып, сеніп қалған жәбірленуші 1800 000 теңгесін алаяқтарға аударып жіберген.

Бұқар Жырау, ауданының тұрғыны:

- Банктен шыққан кезде маған хабарласып ақшаны басқа банкке аудару керектігін айтты. Біз солай жасадық, аудардық. Енді атыңызда несие жоқ, уайымдамаңыз деп жұбатты. Ешқандай телефон қоңырауларына, аударымдарға, хаттарға, сілтемелерге сенбеңіздер. Бұлардың бәрі алаяқтар.

Соңғы уақытта алаяқтар жасанды интеллекті пайдаланып, дауыс пен бейнені қолдан жасап, өздерін полиция немесе салық органдарының қызметкері етіп көрсетуде. Осы тәсіл арқылы олар тек зейнеткерлерді ғана емес, талайды сан соқтырып отыр. Өңірде биыл 2,5 мың кибер қылмыс тіркеліп,соның 600-і ашылған. Соның ішінде бір өзі бірнеше адамға аса ірі көлемде шығын келтіргендер де бар.

Арман Қайрақбаев, облыстық ПД Киберқылмыспен күрес басқармасы бастығының орынбасары:

-  Астана қаласында Ақмола облысының тұрғыны ұсталды. Ол Қытайдан тауар жеткізу сылтауымен Қарағанды облысы мен өзге өңірлердің тұрғындарын алдап келген. Оның қатысуымен болған 450-ден астам қылмыстық эпизод дәлелденді. Келтірілген шығын 1 млрд теңгеден асты. Қазіргі уақытта іс сотқа жолданды.

Енді қылмыстық жауапкершілік тек алаяқтардың өздеріне ғана емес, сондай-ақ дропперлерге де қарастырылған. Яғни, өздерінің банк шотына ұрланған ақшаны қабылдап, кейін оны қылмыскерлердің нұсқауымен басқа жерге аударатын адамдар. Олар - қылмыстық схемалардың делдалдары саналады.

Авторлары: Руслан Нұрланұлы, Сайран Ақамбаев, Аман Хамит